Ağaç İşleme Makineleri Sektörü Notu
Bu çalışmada ağaç işleme makineleri sektörü olarak GTIP tanımları aşağıda belirtilen kalemlerin toplamı olarak ele alınmıştır.
|
GTIP |
GTIP TANIMI |
|
8465 |
Ağaç, mantar, kemik, sert kauçuk, sert plastik maddeler veya benzeri sert maddeleri işlemeye mahsus makineler (çivi çakma, zımbalama, yapıştırma veya başka şekilde birleştirmeye mahsus makineler dahil) |
|
8466 .92 |
Ağaç vb. işleyen makinelerin aksam ve parçaları |
1. SEKTÖRÜN DÜNYADAKİ DURUMU
1.1. İHRACAT
Birleşmiş Milletler (BM) İstatistik Bölümü verilerine göre, 2007 yılında 10 milyar $ olan sektör ihracatı % 4,5 oranında artış göstererek 2008 yılında 10,5 milyar $ değerine ulaşmıştır.
Ağaç İşleme Makineleri İhracatında Başlıca Ülkeler (Bin $)
|
SIRA |
ÜLKE |
2006 |
2007 |
2008 |
07/08 |
|
1 |
Almanya |
2.037.199 |
2.475.717 |
2.771.114 |
11,9 |
|
2 |
İtalya |
1.693.066 |
1.910.067 |
1.907.346 |
-0,1 |
|
3 |
Çin |
460.071 |
651.586 |
763.328 |
17,1 |
|
4 |
Tayvan |
757.500 |
815.772 |
713.560 |
-12,5 |
|
5 |
Avusturya |
415.128 |
528.306 |
540.119 |
2,2 |
|
6 |
Japonya |
554.627 |
584.279 |
494.080 |
-15,4 |
|
7 |
ABD |
410.223 |
454.745 |
441.438 |
-2,9 |
|
8 |
Kanada |
209.560 |
367.608 |
423.561 |
15,2 |
|
9 |
İsviçre |
169.465 |
187.967 |
186.224 |
-0,9 |
|
10 |
Finlandiya |
159.308 |
179.493 |
177.923 |
-0,9 |
|
11 |
İsveç |
111.726 |
116.529 |
149.187 |
28,0 |
|
12 |
Fransa |
115.786 |
129.249 |
137.665 |
6,5 |
|
13 |
Belçika |
100.807 |
138.201 |
124.060 |
-10,2 |
|
14 |
Çek Cum. |
81.032 |
111.161 |
117.453 |
5,7 |
|
15 |
Pakistan |
65 |
156 |
116.660 |
- |
|
16 |
İngiltere |
97.063 |
116.746 |
110.807 |
-5,1 |
|
17 |
İspanya |
88.620 |
127.131 |
110.447 |
-13,1 |
|
18 |
Singapur |
62.136 |
67.962 |
104.778 |
54,2 |
|
19 |
Hong Kong |
107.337 |
112.454 |
103.058 |
-8,4 |
|
20 |
Danimarka |
67.462 |
94.231 |
92.345 |
-2,0 |
|
21 |
Türkiye |
55.617 |
78.943 |
87.203 |
10,5 |
|
|
Diğer |
644.463 |
756.131 |
785.849 |
3,9 |
|
|
TOPLAM |
8.399.460 |
10.005.532 |
10.458.357 |
4,5 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
Almanya sektör ihracatının yaklaşık % 26’sını gerçekleştirmektedir. Almanya’nın ağaç işleme makineleri ihracatı 2008 yılında % 12 oranında artış göstererek 2,8 milyar $’a yükselmiştir. Almanya’yı yaklaşık 2 milyar $ ile İtalya takip etmektedir. Çin, Tayvan ve Avusturya da sektör ihracatında önde gelen diğer ülkeler arasında yer almaktadır. Ağaç işleme makineleri ihracatında ilk 20 sırada yer alan ülkeler arasında en fazla ihracat artışı % 54 artış ile Singapur’da kaydedilmiştir. Japonya’nın sektör ihracatında ise 2008 yılında % 15 azalma olduğu görülmektedir.
Türkiye, 2008 yılında gerçekleştirdiği 87 milyon $ ihracat ile 21. sırada yer almaktadır.
G.T.İ.P. Bazında Dünya Ağaç İşleme Makineleri İhracatı (Bin $)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2006 |
2007 |
2008 |
07/08 |
|
846591 |
Testere makinaları |
1.584.021 |
1.873.848 |
1.902.717 |
1,5 |
|
846510 |
Çeşitli makina işlemlerini bu işlemler arasında alet değiştirmeden yapan makinalar |
1.144.201 |
1.582.788 |
1.873.708 |
18,4 |
|
846592 |
Planya,freze veya keserek kalıplama makinaları |
820.491 |
888.258 |
858.636 |
-3,3 |
|
846595 |
Delik açma veya zıvanalama makinaları |
814.033 |
955.261 |
832.492 |
-12,9 |
|
846596 |
Yarma,dilme veya soyarak yaprak halinde açma makinaları |
440.468 |
458.101 |
494.099 |
7,9 |
|
846594 |
Bükme veya birleştirme makinaları |
350.829 |
485.651 |
516.793 |
6,4 |
|
846593 |
Taşlama,zımparalama veya parlatma makinaları |
451.559 |
530.527 |
504.837 |
-4,8 |
|
846599 |
Diğerleri |
1.462.576 |
1.721.348 |
1.891.592 |
9,9 |
|
846692 |
Ağaç vb. işleyen makinelerin aksam ve parçaları |
1.331.282 |
1.509.750 |
1.583.483 |
4,9 |
|
|
TOPLAM |
8.399.460 |
10.005.532 |
10.458.357 |
4,5 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
2007 ve 2008 yıllarında, G.T.İ.P bazında dünya ihracatında, “Testere Makineleri”nin ilk sırada yer aldığı görülmektedir.
1.2. İTHALAT
Ağaç İşleme Makineleri İthalatında Başlıca Ülkeler (Bin $)
|
SIRA |
ÜLKE |
2006 |
2007 |
2008 |
07/08 |
|
1 |
ABD |
1.389.580 |
1.532.186 |
1.363.418 |
-11,0 |
|
2 |
Rusya Fed. |
228.047 |
361.997 |
745.952 |
106,1 |
|
3 |
Çin |
679.718 |
823.198 |
638.777 |
-22,4 |
|
4 |
Almanya |
482.077 |
545.341 |
560.024 |
2,7 |
|
5 |
Fransa |
333.837 |
466.033 |
471.723 |
1,2 |
|
6 |
Kanada |
377.078 |
390.608 |
359.617 |
-7,9 |
|
7 |
Avusturya |
185.929 |
262.762 |
321.675 |
22,4 |
|
8 |
Polonya |
197.455 |
262.422 |
299.050 |
14,0 |
|
9 |
Malezya |
228.375 |
249.960 |
273.568 |
9,4 |
|
10 |
İngiltere |
291.473 |
366.994 |
258.991 |
-29,4 |
|
11 |
İtalya |
211.878 |
242.444 |
256.775 |
5,9 |
|
12 |
Belçika |
166.693 |
225.484 |
233.464 |
3,5 |
|
13 |
İspanya |
255.790 |
294.929 |
231.476 |
-21,5 |
|
14 |
Türkiye |
154.568 |
133.622 |
210.065 |
57,2 |
|
15 |
İsviçre |
142.330 |
147.050 |
172.122 |
17,0 |
|
16 |
Avustralya |
111.126 |
149.130 |
161.074 |
8,0 |
|
17 |
İsveç |
98.234 |
137.442 |
159.210 |
15,8 |
|
18 |
Vietnam |
98.278 |
113.301 |
149.157 |
31,6 |
|
19 |
Hollanda |
103.782 |
111.095 |
145.741 |
31,2 |
|
20 |
Tayland |
77.299 |
91.243 |
144.438 |
58,3 |
|
|
Diğer |
2.608.692 |
3.132.359 |
3.325.064 |
6,2 |
|
|
TOPLAM |
8.435.019 |
10.086.078 |
10.490.946 |
4,0 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
2008 yılında sektör ithalatı % 4 oranında artış göstererek 10,5 milyar $’a yükselmiştir. ABD 1,3 milyar $ ithalat ile dünya sıralamasındaki lider konumunu korumuştur. ABD’nin ardından en fazla ağaç işleme makineleri ithalat gerçekleştiren Rusya Federasyonu ise 2008 yılında ithalatını % 106 artırmıştır. Sektör ithalatında önde gelen diğer ülkeler sırasıyla Çin, Almanya, Fransa ve Kanada’dır. Ağaç işleme makineleri ithalatında ilk 20 sırada yer alan ülkeler arasında ithalatında en fazla artış kaydedilen ülkeler Rusya’nın ardından % 58 ile Tayland ve % 57 ile Türkiye olmuştur. İthalatında azalma kaydedilen ülkeler ise İngiltere, İspanya, Çin ve ABD’dir.
2008 yılı sektör ithalatında 14. sırada bulunan Türkiye’nin, 2007 yılında ithalatı 133 milyon $ iken 2008 yılında bu rakam % 57 oranında artarak 210 milyon $’a ulaşmıştır. Türkiye, Dünya geneli sektör ithalatından %2 pay almıştır.
G.T.İ.P. Bazında Ağaç İşleme Makineleri İthalatı (Bin $)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2006 |
2007 |
2008 |
07/08 |
|
846591 |
Testere makinaları |
1.769.254 |
2.033.929 |
2.002.334 |
-1,6 |
|
846599 |
Diğerleri |
1.357.685 |
1.625.268 |
1.733.666 |
6,7 |
|
846692 |
Ağaç vb. işleyen makinelerin aksam ve parçaları |
1.325.031 |
1.592.026 |
1.655.647 |
4,0 |
|
846510 |
Çeşitli makina işlemlerini bu işlemler arasında alet değiştirmeden yapan makinalar |
921.022 |
1.273.665 |
1.558.395 |
22,4 |
|
846592 |
Planya,freze veya keserek kalıplama makinaları |
892.654 |
1.016.251 |
990.469 |
-2,5 |
|
846595 |
Delik açma veya zıvanalama makinaları |
833.094 |
965.850 |
823.122 |
-14,8 |
|
846593 |
Taşlama,zımparalama veya parlatma makinaları |
502.976 |
593.017 |
604.157 |
1,9 |
|
846594 |
Bükme veya birleştirme makinaları |
374.566 |
462.379 |
567.113 |
22,7 |
|
846596 |
Yarma,dilme veya soyarak yaprak halinde açma makinaları |
458.737 |
523.693 |
556.043 |
6,2 |
|
|
TOPLAM |
8.435.019 |
10.086.078 |
10.490.946 |
4,0 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
2007 ve 2008 yıllarında G.T.İ.P bazında en fazla ithal edilen ağaç işleme makinelerinin “Testere Makineleri” olduğu görülmektedir.
2. SEKTÖRÜN TÜRKİYE’DEKİ DURUMU
2.1. İHRACAT
Türkiye’nin ağaç işleme makineleri ihracatı 2008 yılında 87 milyon $ gerçekleşmiştir. 2009 yılında sektör ihracatı % 38 oranında azalmış ve 54 milyon $ seviyesine gerilemiştir.
Türkiye’nin 2009 yılındaki sektör ihracatı ürün bazında incelendiğinde, 15 milyon $ ile ağaç vb. işleyen diğer makineler birinci sırada yer alırken bu mal grubunu 13 milyon $ ile testere makineleri takip etmektedir.
Türkiye’nin G.T.İ.P Bazında Ağaç İşleme Makineleri İhracatı ($)
|
GTİP |
GTİP ADI |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
08/09 |
|
846599 |
Diğerleri |
19.245.156 |
18.296.195 |
15.362.668 |
11.172.188 |
-16,0 |
|
846591 |
Testere makinaları |
23.927.768 |
26.114.475 |
13.318.172 |
10.065.224 |
-49,0 |
|
846592 |
Planya,freze veya keserek kalıplama makinaları |
14.823.414 |
17.814.684 |
9.212.130 |
5.702.271 |
-48,3 |
|
846594 |
Bükme veya birleştirme makinaları |
5.310.103 |
9.868.314 |
4.982.968 |
3.286.476 |
-49,5 |
|
846692 |
Ağaç vb. işleyen makinelerin aksam ve parçaları |
2.671.948 |
2.833.896 |
3.239.237 |
1.648.747 |
14,3 |
|
846510 |
Çeşitli makina işlemlerini bu işlemler arasında alet değiştirmeden yapan makinalar |
2.512.791 |
1.604.076 |
2.682.682 |
1.687.135 |
67,2 |
|
846595 |
Delik açma veya zıvanalama makinaları |
2.331.587 |
2.394.800 |
1.987.047 |
1.389.492 |
-17,0 |
|
846596 |
Yarma,dilme veya soyarak yaprak halinde açma makinaları |
5.467.264 |
4.131.672 |
1.821.636 |
687.919 |
-55,9 |
|
846593 |
Taşlama,zımparalama veya parlatma makinaları |
2.653.152 |
4.145.029 |
1.647.058 |
1.060.117 |
-60,3 |
|
|
TOPLAM |
78.943.183 |
87.203.141 |
54.253.598 |
36.699.569 |
-37,8 |
Kaynak: TÜİK
Ağaç işleme makineleri mal grubu arasından GTİP bazında ihracatında artış kaydedilen makineler sadece ağaç vb. işleyen makinelerin aksam ve parçaları ile çeşitli makine işlemlerini bu işlemler arasında alet değiştirmeden yapan makinelerdir.
Türkiye’nin Ülkelere Göre Ağaç İşleme Makineleri İhracatı ($)
|
SIRA |
ÜLKE ADI |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
08/09 |
|
1 |
İRAN |
6.383.657 |
10.510.684 |
8.914.991 |
6.797.660 |
-15,2 |
|
2 |
IRAK |
2.068.111 |
2.863.870 |
6.510.381 |
5.535.041 |
127,3 |
|
3 |
RUSYA FED. |
14.071.405 |
16.172.528 |
4.728.999 |
2.680.573 |
-70,8 |
|
4 |
BULGARİSTAN |
9.492.644 |
9.101.694 |
2.537.388 |
2.099.740 |
-72,1 |
|
5 |
LİBYA |
768.927 |
2.254.951 |
2.496.485 |
2.097.649 |
10,7 |
|
6 |
ROMANYA |
7.415.455 |
5.747.878 |
1.460.396 |
870.330 |
-74,6 |
|
7 |
SUUDİ ARABİSTAN |
1.028.769 |
886.031 |
1.349.511 |
409.984 |
52,3 |
|
8 |
AZERBAYCAN |
1.934.489 |
2.876.515 |
1.312.389 |
811.444 |
-54,4 |
|
9 |
MISIR |
436.632 |
531.013 |
1.219.046 |
450.499 |
129,6 |
|
10 |
TÜRKMENİSTAN |
264.268 |
866.310 |
1.081.842 |
1.424.908 |
24,9 |
|
|
Diğer |
35.078.826 |
35.391.667 |
22.642.170 |
13.521.741 |
-36,0 |
|
|
TOPLAM |
78.943.183 |
87.203.141 |
54.253.598 |
36.699.569 |
-37,8 |
Kaynak: TÜİK
2009 yılında Türkiye’nin ağaç işleme makineleri ihracatı yaptığı ülkeler arasında İran 8,9 milyon $ ile birinci sırada yer almaktadır. İran’ı 6,5 milyon $ ile Irak ve 4,7 milyon $ ile Rusya Federasyonu takip etmektedir. Mısır, en fazla ihracat gerçekleştirilen ülkeler arasında % 129 ihracat artışı ile ilk sırada yer almaktadır. Mısır’ın ardından en büyük ihracat artışı Irak’ta gözlenmektedir. Türkiye’nin ağaç işleme makineleri ihracatı gerçekleştirdiği ilk 10 ülke arasında ihracatımızda en büyük düşüş Romanya ve Bulgaristan’da yaşanmıştır.
2.2. İTHALAT
Türkiye’nin 2008 yılında 210 milyon $ seviyelerinde olan ağaç işleme makineleri ithalatı, 2009 yılında % 58,8 azalarak 86,6 milyon $ olarak gerçekleşmiştir.
Türkiye’nin 2009 yılında ithal ettiği ağaç işleme makineleri G.T.İ.P. bazında incelendiğinde 21,5 milyon $ ile yarma, dilme veya soyarak yaprak halinde açma makinelerinin ilk sırada yer aldığı görülmektedir.
Türkiye’nin G.T.İ.P. Bazında Ağaç İşleme Makineleri İthalatı ($)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
08/09 |
|
846596 |
Yarma,dilme veya soyarak yaprak halinde açma makinaları |
8.744.324 |
35.517.542 |
21.517.107 |
797.000 |
-39,4 |
|
846599 |
Diğerleri |
42.524.588 |
30.929.318 |
17.260.099 |
14.498.914 |
-44,2 |
|
846510 |
Çeşitli makina işlemlerini bu işlemler arasında alet değiştirmeden yapan makinalar |
16.096.825 |
40.231.248 |
8.766.216 |
16.189.566 |
-78,2 |
|
846692 |
Ağaç vb. işleyen makinelerin aksam ve parçaları |
9.870.149 |
23.956.559 |
8.360.019 |
4.169.000 |
-65,1 |
|
846594 |
Bükme veya birleştirme makinaları |
9.515.493 |
29.267.777 |
7.884.478 |
3.226.706 |
-73,1 |
|
846591 |
Testere makinaları |
14.139.120 |
11.934.812 |
6.768.754 |
7.753.463 |
-43,3 |
|
846593 |
Taşlama,zımparalama veya parlatma makinaları |
12.395.969 |
14.228.894 |
6.726.086 |
2.137.385 |
-52,7 |
|
846592 |
Planya,freze veya keserek kalıplama makinaları |
11.930.506 |
15.127.092 |
5.738.841 |
3.844.017 |
-62,1 |
|
846595 |
Delik açma veya zıvanalama makinaları |
8.405.256 |
8.871.997 |
3.626.154 |
3.191.134 |
-59,1 |
|
|
TOPLAM |
133.622.230 |
210.065.239 |
86.647.754 |
55.807.185 |
-58,8 |
Kaynak: TÜİK Verileri
2009 yılında sektör ithalatında G.T.İ.P. bazında tüm kalemlerde gerileme kaydedilmiştir. En büyük düşüş % 78,2 ile “çeşitli makine işlemlerini bu işlemler arasında alet değiştirmeden yapan makineler” kaleminde kaydedilmiştir.
Türkiye’nin Ülkelere Göre Ağaç İşleme Makineleri İthalatı ($)
|
SIRA |
ÜLKE ADI |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
08/09 |
|
1 |
ALMANYA |
49.268.363 |
134.946.895 |
49.589.727 |
26.396.167 |
-63,3 |
|
2 |
İTALYA |
51.383.317 |
41.109.307 |
20.455.813 |
17.833.866 |
-50,2 |
|
3 |
ÇİN HALK CUM. |
4.484.452 |
6.414.319 |
3.899.292 |
3.019.350 |
-39,2 |
|
4 |
İSVİÇRE |
4.290.923 |
4.863.764 |
3.365.314 |
262.346 |
-30,8 |
|
5 |
AVUSTURYA |
5.366.751 |
4.592.576 |
2.234.322 |
3.092.465 |
-51,3 |
|
6 |
TAYVAN |
6.061.934 |
5.457.792 |
1.719.422 |
1.945.950 |
-68,5 |
|
7 |
İSPANYA |
624.247 |
1.405.784 |
1.307.350 |
276.349 |
-7,0 |
|
8 |
FRANSA |
1.000.282 |
750.974 |
607.372 |
349.901 |
-19,1 |
|
9 |
A.B.D. |
1.500.916 |
2.052.268 |
455.419 |
466.006 |
-77,8 |
|
10 |
JAPONYA |
2.480.600 |
2.586.500 |
419.335 |
269.779 |
-83,8 |
|
|
Diğer |
7.160.445 |
5.885.060 |
2.594.388 |
1.895.006 |
-55,9 |
|
|
TOPLAM |
133.622.230 |
210.065.239 |
86.647.754 |
55.807.185 |
-58,8 |
Kaynak:TÜİK
2009 yılında ağaç işleme makineleri ithalatımızda önemli yer tutan ülkeler arasında ilk üç sırayı Almanya (49,5 milyon $), İtalya (20,4 milyon $) ve Çin (3,8 milyon $) almıştır. Türkiye’nin ağaç işleme makineleri ithalatının yarısından fazlası Almanya’dan gerçekleşmektedir.
Türkiye’nin 2009 yılı sektör ithalatında ilk 10 ülkenin bir önceki seneye göre değişim oranlarına bakıldığında tüm ülkelerde gerileme kaydedilmiştir. En büyük düşüş ise Japonya ve ABD’ye yönelik olmuştur.
Kaynaklar
-Türkiye İstatistik Kurumu
-Birleşmiş Milletler İstatistik Bölümü (www.trademap.org)









