Skip to content

Amerika Birleşik Devletleri Ülke Raporu

1. SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER

1.1. Ülke Kimliği

Ulusal Adı                             : Amerika Birleşik Devletleri

Başkenti                                : Washington

Yönetim Biçimi                     : Federal Cumhuriyet

Resmi Dili                              : İngilizce

Dini                                        : %52 Protestan, %24 Roman Katolik, %2 Mormon, %1 Yahudi,

   %1 Müslüman, %10 Diğerleri, %10 hiçbiri (2002)

Para Birimi                           : A.B.D. $

Yüzölçümü                            : 9.826.630 km² ( 9.161.923 km² kara + 664.707 m² deniz)

Nüfus                                     : 303.824.646 (Temmuz 2008 tahmini)

En büyük 10 kentin nüfusu            : New York City, New York             : 8.143.197

                                                 Los Angeles, California                   : 3.844.829

                                                 Chicago, Illinois                               : 2.842.518

                                                 Houston, Texas                                : 2.016.582

                                                 Philadelphia, Pennsylvania              : 1.463.281

                                                 Phoenix, Arizona                             : 1.461.575

                                                 San Antonio, Texas                         : 1.256.509

                                                 San Diego, California                      : 1.255.540

                                                 Dallas, Texas                                    : 1.213.825

                                                 San Jose, California                         :    912.332 

Yıllık Nüfus Artışı (%)        :  0,883 (2008 tahmini)

Etnik Gruplar                       : % 81,7 beyaz, % 12,9 siyah, % 4,2 Asya, % 1 Amerindian

                                                 ve Alaska kökenli, % 2 Havai ve diğer Pasifik Adaları

  (Hispanikler kapsam dışında tutulmuştur. 2003 tahmini)

Dil                                          : % 82,1 İngilizce, % 10,7 İspanyolca, % 3,8 Diğer Indo-European

  % 2,7 Asya ve Pasifik adaları dilleri, % 0,7 Diğer (2000)

Mesai Saatleri ve Günleri    : ABD’de mesai günleri Pazartesi-Cuma beş gündür.

                                                  Çalışma saatleri ise, kuruluşlar arasında farklılıklar göstermekle

  birlikte, genel olarak 8:30-17:30’dur.

Büyük Eyaletler                   : Teksas, Kaliforniya, Illinois, New York, Florida

Türkiye ile Saat Farkı          : – 7 saat (Doğu Kıyısı)

                                                 –10 saat (Batı Kıyısı)

Uluslararası Telefon Kodu  : Uluslararası telefon kodu (1)’dir.

 

1.2. Sosyal Göstergeler

Ortalama Ömür               

        Kadın           

        Erkek            

78 yıl

81 yıl

75 yıl

0-14 yaş nufusu/toplam nüfus (%)

20,1

15-64 yaş nufusu/toplam nüfus (%)

67,1

65 yaş ve üzeri (%)

12,7

Okuma Yazma Oranı (%)

99

İnternet Kullanıcı Sayısı (milyon)

208 milyon

Otoyol uzunluğu

6.430.366 km

Demiryolu uzunluğu

226.612 km

Petrol boru hatları

244.620 km

Doğal gaz boru hatları

548.665 km

 

1.3. Ekonomik Göstergeler

 

2007 Tahmini

GSYİH (Trilyon $)

13,86

Kişi Başına GSYİH ($)

46.000

Reel GSYİH Büyüme Oranı (%)

2,2

GSYİH Sektörel Dağılımı (%)

Tarım

Sanayi

Hizmetler

 

0,9

20,6

78,5

Enflasyon Oranı (TÜFE) (%)

2,7

İşgücü (Milyon Kişi)

153,1

İşsizlik Oranı (%)

4,6

Dış Ticaret (Trilyon  $)

   İhracat (Fob)  

   İthalat (Fob)    

   Denge

   Ticaret Hacmi

 

1,14

1,98

-0,84

3,12

İhraç Ürünleri

                  Tarım Ürünleri (Soya fasülyesi, meyve, tahıl)               

                  Sanayi Malları (Organik kimyasallar)

                  Sermaye Malları (Yarı iletkenler, uçak, motor parçaları,

                  bilgisayar, iletişim malzemeleri)

                  Tüketim Malları (Otomobiller, tıbbi malzemeler)

 

 

%9,2

%26,8

%49,0

 

%15,0

İthal Ettiği Ürünler

                  Tarım Ürünleri                

                  Sanayi Malları (Ham petrol)

                  Sermaye Malları (Bilgisayarlar, iletişim malzemeleri, motor

                  parçaları, büro makineleri, elektrikli makineler)

                  Tüketim Malları (Otomobiller, tıbbi malzemeler)

 

%4,9

%32,9

%30,4

 

%31,8

Cari Açık (Milyar $)

-766,6

ABD’ye Gelen Doğrudan Yabancı Sermaye (Milyar $)

99,4

Dış Açık (Trilyon) -30 Haziran 2007

12,25

Kaynak : US Department of Commerce, Bureau of Economic Analysis (BEA)

 

2. ABD GENEL EKONOMİK DURUMU

2.1 Genel Ekonomik Durum

Amerika Birleşik Devletleri, 300 milyonu aşkın nüfusu ve 13,86 trilyon $’lık GSYİH’sı ile dünyanın en büyük ve önemli pazarıdır. ABD, dünyanın en büyük pazarı ve ithalatçısı olma özelliğinin yanı sıra, yine dünyanın en büyük doğrudan yabancı sermaye kaynağı ve alıcısı konumu ile, gelişmiş ülkeler yanında tüm gelişme yolundaki ülkeler açısından da en önemli hedef pazardır.

“Yeni ekonomi” kavramı çerçevesinde, teknolojik yenilikler ve küreselleşmenin uzun dönemde verimliliği artıracağı ve üretim artışını sürekli kılacağı varsayımıyla ABD ekonomisi görünebilir bir gelecekte de bu konumunu sürdürecektir. ABD ekonomisinin Avrupa ekonomilerine göre en rahat olduğu gösterge, işsizlik oranlarıdır. İşsizlik oranı %4,6 gibi düşük bir düzeyde olmasına rağmen, son yıllarda rekor düzeylere ulaşan cari açığını (766 milyar $) ve hane halkının kazançlarını tasarruf etmekten çok tüketim harcamalarına kullanmasını ABD ekonomisinin potansiyel tehdit unsurları olarak değerlendirmek mümkündür.

ABD’de ithal edilen petrolün 2/3’si ülke içinde tüketilmektedir. ABD’de uzun dönemli ekonomik  problemler arasında ekonomik alt yapıyı geliştirmeye yönelik yatırımların yetersiz olması, yaşlı nüfus nedeniyle hızla artan tıbbi harcamalar ve emeklilik maliyetleri, genişleyen ticaret ve bütçe açığı ile düşük gelirli ekonomik grupların durağan kalması gelmektedir.

Büyüme : 2006 yılı sonu itibariyle ABD ekonomisinin Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYİH), cari fiyatlarla yaklaşık 13,2 trilyon $’ı, reel fiyatlarla ise yaklaşık 11,4 trilyon $’ı olup, 2007 yılı verilerine göre satın alma gücü paritesine göre ABD GSYİH’sı 13,86 triyon $’a, resmi döviz oranlarına göre 13,79 triyon $’a yükselmiştir.

Kişi Başına GSYİH : 2007 yılı sonu itibariyle ABD’nin nüfusunun 303 milyon kişiye ulaştığı tahmin edilmektedir.  Buna göre, GSYİH’nin kişi başına düşen tutarı 46.000 $ olduğu tahmin edilmektedir.

Enflasyon ve İşsizlik : 2006 yılının ilk yarısında yükselen petrol vb. girdi fiyatlarının etkisiyle ABD ekonomisi için enflasyon önemli bir sorun oluşturmuştur. 2007 yılında ise ABD’nin enflasyon oranı %2,7 olarak gerçekleşmiştir. 2005-2007 yılları arasında artan petrol fiyatları, enflasyon ve işsizliği tetiklemiştir.

2.2.  ABD’nin Dış Ticareti

2006 yılında 2,9 trilyon $ olan ABD toplam dış ticareti 2007 yılında 3,1 trilyon $ olarak gerçekleşmiştir. 2007 yılında ABD’nin toplam ihracatı bir önceki yıla göre %12,1 oranında artış kaydederek 1,16 trilyon $’a ulaşmış, toplam ithalatı ise 2006 yılına göre %5,3 artarak 1,9 trilyon $ olarak gerçekleşmiştir.

2.3. İhracat

ABD’nin en büyük ihraç pazarı olan Kanada’ya ihracatı, toplam ihracatının %21’i olup 2007 yılında %7,9 oranında artarak 248 milyar $’a ulaşmıştır.

ABD’nin ikinci büyük ihraç pazarı olan Meksika’ya ihracatı 2007 yılında bir önceki yıla göre %1,8 artarak 136 milyar $ olarak gerçekleşmiştir.

ABD’nin toplam ihracatından %5,5 pay alan ve ihracat artışı en yüksek ülkeler arasında yer alan Çin Halk Cumhuriyeti’ne 2007 yılında toplam 65 milyar $ ihracat yapılmıştır.

ABD’nin ihracatından büyük pay alan diğer ülkeler ise sırasıyla Japonya, İngiltere, Almanya, Kore ve Hollanda’dır.

2007 yılında Türkiye ABD’nin ihracat yaptığı 235 ülke arasından 31. olmuş ve ABD’nin Türkiye’ye ihracatı bir önceki yıla göre %14,9 artarak 6,5 milyar $ olarak gerçekleşmiştir.

ABD İhracatındaki Başlıca Ülkeler

Ülke

2006 

2007 

(%) Değişim 

1000 $ 

2006 - 2007 

Kanada

230.256.796

248.437.164

7,9

Meksika

134.167.083

136.541.262

1,8

Çin Halk Cum.

55.224.163

65.238.310

18,1

Japonya

59.649.181

62.664.976

5,1

İngiltere

45.392.957

50.296.215

10,8

Almanya

41.319.483

49.652.006

20,2

Kore

32.455.459

34.702.985

6,9

Hollanda

31.101.770

32.985.965

6,1

Fransa

24.217.224

27.407.110

13,2

Tayvan

23.023.313

26.358.532

14,5

Singapur

24.683.169

26.284.496

6,5

Belçika

21.347.151

25.291.888

18,5

Brezilya

19.227.522

24.628.411

28,1

Hong Kong

17.778.570

20.120.529

13,2

Avustralya

17.781.763

19.205.106

8,0

Ara Toplam  

777.625.604

849.814.953

9,3

Diğer Ülkeler 

259.517.369

312.893.340

20,6

TOPLAM 

1.037.142.973 

1.162.708.293 

12,1 

Kaynak : ABD Uluslararası Ticaret Komisyonu (USITS) http://dataweb.usitc.gov/

2007 yılında ABD en fazla 84.fasılda yer alan makine ve aksamları ihracatı gerçekleştirmiş olup, bir önceki yıla göre bu ürünün ihracatında %9 oranında artış yaşanmış ve söz konusu üründen toplam 198 milyar $ değerinde ihracat yapılmıştır.

İhracattan en yüksek payı alan ikinci ürün 85.fasılda bulunan elektrikli makine ve cihazlar, aksam ve parçaları olmuştur. Söz konusu ürünün toplam ihracattan %12,7 pay aldığı ve 2007 yılında ABD’nin 148 milyar $ değerinde elektrikli makine ve cihaz ihracatı yaptığı görülmüştür.

İhracattan %9 oranında pay alan traktör, otomotiv yedek parçaları ve aksesuarları ABD’nin ihracatı ise 2007 yılında 106 milyar $ olarak gerçekleşmiştir.

 ABD’nin İhracatındaki Başlıca Ürünler 

 

2006 

2007 

(%) Değişim 

1000 $ 

2006 - 2007 

84 –Makine ve Aksamları

182,034,125

198,459,863

9.0%

85-Elektrikli Makine ve Cihazlar, Aksam ve Parçaları

145,832,282

148,350,268

1.7%

87- Traktör, Otomotiv Yedek Parçaları ve Aksesuarları

92,702,820

106,993,538

15.4%

88 -Uçak ve Uçak Parçaları

66,753,299

75,952,357

13.8%

90-Optik, foto, tıbbi ekipman

61,891,052

66,274,998

7.1%

39 -Plastik ve ürünleri

42,712,143

47,858,263

12.0%

27 -Kömür, Petrol Koku, Ksilen, Motor Yağları

34,940,264

42,015,519

20.2%

71- Altın Mücevherat Ürünleri, Taklit Mücevherler, Değerli Taşlar

31,541,395

40,616,302

28.8%

29-Organik kimyasallar

33,654,324

37,678,596

12.0%

98 -Özel Sınıflandırılmış Ürünler (Düşük Sevkıyatlar, Askeri Giyim, Tamir Edilip Gelen Mallar)

29,305,260

33,990,058

16.0%

30 -Eczacılık Ürünleri

25,236,280

29,099,708

15.3%

10 -Hububat

13,525,652

21,119,589

56.1%

38 –Kimyasal Ürünler

15,637,575

18,112,918

15.8%

72 -Demir ve Çelikten Uzun ve Yassı Ürünler

12,621,402

17,097,396

35.5%

73 -Demir ve Çelik Ürünleri

13,490,562

14,872,820

10.2%

Ara Toplam 

801,878,436

898,492,192

12.0%

Diğer Ürünler 

235,264,537

264,216,101

12.3%

TOPLAM

1,037,142,973 

1,162,708,293 

12.1%

 

Kaynak: ABD Uluslararası Ticaret Komisyonu (USITS) http://dataweb.usitc.gov/

ABD’nin en fazla ihraç ettiği diğer ürünler ise uçak ve uçak parçaları, optik, foto, tıbbi ekipman, plastik, kömür, petrol koku, ksilen, motor yağları, altın mücevherat ürünleri, değerli taşlar ve organik kimyasallar olarak sıralanabilir.

2.4. İthalat

2007 yılında ABD’nin ithalatındaki en önemli ülke toplam ithalattan aldığı %16’lık payla Çin Halk Cumhuriyeti olmuştur. ABD’nin Çin Halk Cumhuriyeti’nden yaptığı ithalat bir önceki yıla göre %11,7 oranında armış ve toplam 321,5 milyar $’lık ithalat gerçekleştirilmiştir.

ABD’nin ithalatından en büyük payı alan ikinci ülke 313 milyar $’la Kanada olurken, onu 211 milyar $’la Meksika takip etmiştir.

2007 yılında ABD’nin ithalatından aldığı payda bir önceki yıla en fazla artış gösteren ülke %12’lik payı ile Suudi Arabistan olurken, Japonya, Almanya, İngiltere, Kore ve Fransa ABD ithalatındaki başlıca ülkeler arasında yer almıştır.

Türkiye ise ABD’nin ithalat yaptığı 222 ülke arasında 4,6 milyar $’la 45.sırada yer almıştır.

ABD’nin İthalatındaki Başlıca Ülkeler

Ülke

2006 

2007 

(%) Değişim 

1000 $ 

2006 - 2007 

Çin Halk Cum.

287.772.786

321.507.785

11,7

Kanada

303.416.250

313.110.879

3,2

Meksika

198.258.639

210.799.021

6,3

Japonya

148.091.154

145.463.648

-1,8

Almanya

89.072.841

94.364.472

5,9

İngiltere

53.437.127

56.892.893

6,5

Kore

45.829.578

47.566.302

3,8

Fransa

37.148.635

41.588.986

12,0

Venezuella

37.165.013

39.896.686

7,4

Tayvan

38.214.770

38.301.899

0,2

S.Arabistan

31.688.920

35.626.422

12,4

İtalya

32.652.210

35.041.835

7,3

Malezya

36.532.477

32.789.950

-10,2

Nigerya

27.916.439

32.770.232

17,4

İrlanda

28.639.962

30.346.484

6,0

Ara Toplam  

1.395.836.802

1.476.067.493

5,7

Diğer Ülkeler 

459.282.453

477.631.308

4,0

TOPLAMl 

1.855.119.254 

1.953.698.801 

5,3

Kaynak: ABD Uluslararası Ticaret Komisyonu (USITS) http://dataweb.usitc.gov/

2007 yılında ABD’nin en fazla ithal ettiği ürünler benzin, motor yağları, fuel oil, etilen, propilen ve benzeri ürünler olmuştur. Söz konusu fasılın toplam ithalattan aldığı pay %18 olup, toplam 361 milyar $ değerinde ithalat gerçekleştirilmiştir. 

ABD’nin ithalatından %12,8 oranında pay alan makine ve aksamları fasılından ise toplam 256 milyar $ ithalat yapılmıştır.

En fazla ithal edilen ürünler arasında üçüncü sırayı alan elektrikli makine ve ekipman ithalatı ise bir önceki yıla göre %8,6 oranında artarak 248 milyar $ olarak gerçekleşmiştir.

ABD’nin ithal ettiği diğer ürünler arasında traktör, otomotiv yedek parçaları, tıbbi ekipman, eczacılık ürünleri,altın mücevherat ürünleri , değerli taşlar ve organik kimyasallar yer almaktadır.

ABD’nin İthalatındaki Başlıca Ürünler

Number 

2006 

2007 

(%) Değişim 

1000 $ 

2006 - 2007 

27-Benzin. Motor Yağları, Fuel Oil, Nafta, Etilen,. Propilen, Benzen

333.578.333

360.996.706

8,2

84 –Makine ve Aksamları

250.076.929

256.322.763

2,5

85-Elektrikli Makineler ve Ekipmanlar

229.154.303

248.905.074

8,6

87- Traktör. Otomotiv Yedek Parçaları ve Aksesuarları

215.378.710

214.466.749

-0,4

90-Optik, foto, Tıbbi ekipman

50.514.211

53.815.013

6,5

30 -Eczacılık Ürünleri

42.349.177

48.936.993

15,6

71- Altın Mücevherat Ürünleri, Taklit Mücevherler, Değerli Taşlar

44.039.147

47.603.534

8,1

29-Organik kimyasallar

43.690.926

45.205.520

3,5

94 –Mobilya, Prefabrike Binalar, Yataklar ve Aydınlatma Ürünleri

39.788.817

40.969.442

3,0

98 -Özel Sınıflandırılmış Ürünler (Düşük Sevkıyatlar, Askeri Giyim, Tamir Edilip Geri Gelen Mallar)

38.367.368

39.531.522

3,0

61 -Örme Hazır Giyim Ürünleri

35.527.606

37.961.034

6,8

62 –Dokuma Hazır Giyim Ürünleri

37.865.889

37.603.698

-0,7

39 -Plastik ve ürünleri

34.361.087

34.436.597

0,2

73 -Demir ve Çelik Ürünleri

28.427.141

31.649.057

11,3

9 –Oyuncaklar, oyun ve spor malzemeleri ve bunların aksam ve parçaları

25.887.588

31.061.280

20,0

Ara Toplam 

1.442.877.273

1.529.464.983

6,0

Diğer Ürünler 

412.241.982

424.233.818

2,9

TOPLAM 

1.855.119.254 

1.953.698.801 

5.3

Kaynak: ABD Uluslararası Ticaret Komisyonu (USITS) http://dataweb.usitc.gov/

3. TÜRKİYE-ABD TİCARİ İLİŞKİLERİNİN GELİŞİMİ

3.1. Türkiye-ABD Dış Ticareti

Türkiye ile ABD arasındaki ticaret rakamları aşağıdaki tabloda verilmiş olup. 2002 yılında 6,4 milyar $ olan toplam dış ticaret hacmi. %91 oranında artış kaydederek. 2007 yılında 12,3 milyar $’a ulaşmıştır.

2007 yılında 4,1 milyar $ olan ihracatımız. 2008 yılının ilk üç ayında 1 milyar $ olarak gerçekleşmiştir. İthalatımız ise 2007 yılında 8,1 milyar $ iken 2008 yılının ilk üç ayında 2,4 milyar $ olarak kaydedilmiştir.

İki ülke arasındaki dış ticaret 2002 yılında 257 milyon $, 2003 yılında 256 milyon $, 2004 yılında ise 115 milyon $ Türkiye lehine fazla vermiştir. Buna karşılık iki ülke arasındaki dış ticaret dengesi 2005, 2006 ve 2007 yıllarında Türkiye aleyhine açık vermiştir.

Türkiye-ABD Dış Ticareti  (Milyon $)

Yıllar 

İhracat 

İthalat 

Toplam Ticaret Hacmi 

Dış Ticaret Dengesi 

2002 

3.356

3.099

6.455

257

2003 

3.752

3.496

7.248

256

2004 

4.860

4.745

9.605

115

2005 

4.911

5.376

10.287

-465

2006 

5.061

6.261

11.322

-1.200

2007 

4.168

8.164

12.332

-3.996

  2008* 

1.056

2.412

3.469

-1.355

*(Ocak-Mart) verileri kullanılmıştır.
Kaynak: TUİK verileri.

İki ülke arasında dış ticaretin daha yakından incelenmesi amacıyla mal grupları bazında verilere bakıldığında; 2007 yılında Türkiye’nin ABD’ye yaptığı toplam ihracat içinde en büyük paya sahip olan ürün 388 milyon $ ile taş, alçı ve çimentodur. Onu 368 milyon $’la nükleer reaktörler, kazanlar, makineler, mekanik alet ve parçaları takip etmiştir. Altın mücevherat ve değerli taşlar, kömür, petrol koku, ksilen, motor yağları ve tekstil ürünleri de ihracattan büyük pay alan mal grupları arasındadır.

ABD’nin Türkiye’ye İhraç Ettiği Başlıca Mallar

 

2006 

2007 

2008 (Ocak-Mart) 

 

Değer ($) 

Değer ($) 

Değer ($) 

68

Taş, Alçı, Çimento veya Benzeri Maddelerden Eşya

384.669.037

388.702.758

76.519.562

84

Makine ve Aksamları

298.672.048

368.721.569

106.154.336

71

Altın Mücevherat Ürünleri, Taklit Mücevherler, Değerli Taşlar

298.338.330

324.391.837

57.304.006

27

Kömür, Petrol Koku, Ksilen, Motor Yağları

383.384.814

316.866.838

98.772.657

63

Dokumaya Elverişli Maddelerden Diğer Hazır Eşya

330.487.775

314.241.460

63.608.440

61

Örme Hazır Giyim Ürünleri

329.620.661

259.144.018

41.969.649

72

Demir ve Çelikten Uzun ve Yassı Ürünler

785.897.590

256.632.830

139.081.963

62

Dokuma Hazır Giyim Ürünleri

349.570.123

227.881.473

44.975.465

24

Tütün veya Tütün Yerine Geçen
İşlenmiş Maddeler

139.297.573

172.112.308

50.668.867

88

Uçak ve Uçak Parçaları

176.872.093

144.143.734

9.622.683

87

Traktör, Otomotiv Yedek Parçaları ve Aksesuarları

103.130.045

110.502.695

39.611.789

Diğer

1.480.913.438

1.284.822.476

328.682.561

TOPLAM 

5.060.853.527 

4.168.163.996 

1.056.971.978 

Kaynak: TUİK verileri

2007 yılında Türkiye’nin ABD’den ithalatında fasıl olarak birinci sırayı 1,3 milyar $’lık değeriyle demir ve çelikten yassı ürünler almıştır. Onu sırasıyla makine ve aksamları, pamuk, medikal ekipman ve plastik ürünleri takip etmiştir. 

ABD’nin Türkiye’ye İthal Ettiği Başlıca Mallar

 

2006 

2007 

2008 (Ocak-Mart) 

 

Değer ($) 

Değer ($) 

Değer ($) 

72

Demir ve Çelikten Uzun ve Yassı Ürünler

744.064.733

1.304.262.076

462.771.064

84

Makine ve Aksamları

769.174.978

915.621.861

221.534.810

52

Pamuk

531.822.693

819.418.991

144.181.273

90

Optik, foto, tıbbi ekipman

499.957.134

547.694.586

156.135.405

39

Plastik ve ürünleri

157.407.132

462.199.201

109.573.196

29

Organik kimyasallar

340.101.147

431.664.418

104.065.950

85

Elektrikli Makineler ve Ekipmanlar

345.212.575

430.378.708

104.039.798

30

Eczacılık Ürünleri

368.126.292

363.491.255

118.207.395

27

Benzin Motor Yağları, Fuel Oil, Nafta, Etilen. Propilen, Benzen

276.374.321

338.488.544

95.542.464

88

Uçak ve Uçak Parçaları

570.502.118

338.456.075

121.829.418

Diğer

1.658.129.850

2.211.916.692

773.721.355

TOPLAM

6.260.872.973

8.163.592.407

2.411.602.128

Kaynak: TUİK verileri

4. ABD’NİN MAKİNE VE AKSAMLARI SEKTÖRÜ DIŞ TİCARETİ

1996-2007 yılları arasında ABD’nin makine ve aksamları dış ticaret verileri analiz edildiğinde. dış ticaret açığının genel olarak artış eğiliminde olduğu görülmekte. 2005 ve 2006 yıllarında bu açığın 60 milyar $’ı aştığı, 2007 yılında ise bir miktar gerileyerek 60 milyar $’ın altına düştüğü görülmektedir. 2001 yılı dışında ithalatın her yıl bir önceki yıla göre arttığı gözlenirken, ihracatta en büyük artış oranı 2000 yılında kaydedilmiştir. 2007 yılında makine ve aksamları sektörü ihracatını %8,8 artırarak 198 milyar $’a çıkaran ABD’nin sektör ithalatı ise %2,5 artarak 256 milyar $ olmuştur. 2008 yılının ilk üç aylık döneminde ise ülkenin makine ithalatı artış oranı %1,5’e gerilemiştir.

ABD’nin Makine ve Aksamları Sektörü Dış Ticareti (84.Fasıl)

Yıllar

İthalat

İhracat

Dış Ticaret       Dengesi

Milyar $

Değişim (%)

Milyar $

Değişim (%)

Milyar $

1996

133

 

123

 

-10

1997

147

10.5

141

14,6

-6

1998

157

6,8

136

-3,5

-21

1999

169

7,6

137

0,7

-32

2000

185

9,5

159

16,1

-26

2001

165

-10,8

145

-8,8

-20

2002

166

0,6

130

-10,3

-36

2003

175

5,4

131

0,8

-44

2004

206

17,7

149

13,7

-57

2005

228

10,7

166

11,4

-62

2006

250

9,6

182

9,6

-68

2007

256

2,5

198

8,8

-58

Kaynak: http://dataweb.usitc.gov

Kaynak: http://dataweb.usitc.gov / Not: İthalat CIF. İhracat FAS değerleridir

Dörtlü GTİP bazında sıralandığında 2007 yılında ABD’nin başlıca makine ithal kalemleri arasında %23 pay ile G.T.İ.P. 8471’de yer alan “Otomatik bilgi işlem makineleri ve bunlara ait birimler, manyetik veya optik okuyucular vb.” ilk sırada yer almaktadır. 84. fasıl mal gruplarına göre sınıflandırıldığında ise; G.T.İ.P. 8471’i de içeren “Büro makineleri” ilk sırada yer almakta. “Kağıt ve Matbaacılık Makineleri” ve “Motor ve Aksamları” da bu mal grubunu izleyen kalemler olarak görülmektedir. Bu üç mal grubu ülkenin makine ithalatının yarısını oluşturmaktadır.

84. Fasıl İtibariyle ABD’nin Makine İthalatında Dörtlü GTİP Bazında İlk 30 Kalem

 

G.T.İ.P.

2006

2007

2007
Ocak-Mart

2008
Ocak-Mart

(%) Değişim

(%) Değişim

 

Bin $

2007/2006
(Ocak-Aralık)

2008/2007 (Ocak-Mart)

1

8471

68.730.009

58.891.581

13.842.059

14.056.140

-14,3

1,5

2

8473

34.988.350

22.729.769

6.368.633

4.791.565

-35,0

-24,8

3

8443

2.102.627

21.566.810

5.186.188

5.270.477

925,7

1,6

4

8411

12.467.673

14.502.509

3.250.099

3.920.929

16,3

20,6

5

8481

9.208.954

9.933.172

2.379.985

2.501.835

7,9

5,1

6

8407

8.218.152

8.899.405

2.213.582

2.093.442

8,3

-5,4

7

8409

8.174.266

8.099.180

1.962.113

2.108.401

-0,9

7,5

8

8431

7.372.500

7.865.266

1.880.385

1.910.109

6,7

1,6

9

8414

7.506.520

7.730.016

1.983.908

1.920.050

3,0

-3,2

10

8413

5.622.407

6.393.391

1.515.638

1.675.784

13,7

10,6

11

8483

5.421.747

5.983.120

1.391.486

1.583.934

10,4

13,8

12

8421

4.652.095

5.625.508

1.251.810

1.545.555

20,9

23,5

13

8418

4.631.459

5.227.375

1.140.303

1.146.129

12,9

0.5

14

8486

0

4.604.796

874.911

1.035.636

-

18,4

15

8479

5.071.624

4.338.154

1.077.923

1.115.269

-14,5

3,5

16

8429

5.820.104

4.103.207

1.091.798

1.019.776

-29,5

-6,6

17

8408

4.213.525

4.082.349

997340

1.049.986

-3,1

5,3

18

8467

4.118.127

4.035.615

926.177

932360

-2,0

0,7

19

8415

3.719.371

3.995.941

1.167.016

1.017.859

7,4

-12,8

20

8419

2.514.882

3.045.532

739.219

826.166

21,1

11,8

21

8428

2.875.015

2.663.288

645.962

694.973

-7,4

7,6

22

8422

2.317.178

2.570.405

593.964

677.071

10,9

14,0

23

8412

1.702.238

2.297.979

461.744

696.976

35,0

50,9

24

8477

2.207.503

2.153.825

552.678

538.543

-2,4

-2,6

25

8482

2.028.990

2.051.020

484.156

573.405

1,1

18,4

26

8424

1.657.411

1.841.697

457.153

489.681

11,1

7,1

27

8466

1.949.897

1.758.470

412.952

459.826

-9,8

11,4

28

8480

1.851.465

1.593.290

405.575

378.187

-13,9

-6,8

29

8450

1.271.906

1.575.109

421.842

357.581

23,8

-15,2

30

8427

1.690.831

1.410.822

325.341

321.141

-16,6

-1,3

 

DİĞER

25.970.103

24.754.162

6.076.170

6.314.435

-4,7

3,9

 

TOPLAM

250.076.929

256.322.763

62.078.110

63.023.221

2,5

1,5

Kaynak: http://dataweb.usitc.gov. Not: Sıralama. Ocak-Aralık 2007 dönemine göre yapılmıştır.

84. Fasıl İtibariyle ABD’nin Makine İthalatının Mal Gruplarına Göre Dağılımı

 

MAL GRUBU

2006

2007

2007
Ocak-Mart

2008
Ocak-Mart

(%) Değişim

(%) Değişim

 

Bin $

2007/2006
(Ocak-Aralık)

2008/2007 (Ocak-Mart)

1

BÜRO MAKİNELERİ
(8469-8473 arası toplamı)

108.175.048

83.783.494

20.705.045

19.315.079

-22,5

-6,7

2

KAĞIT VE MATBAACILIK MAKİNELERİ  (8439-8443 arası toplamı)

3.518.682

23.145.451

5.507.043

5.644.927

557,8

2,5

3

MOTORLAR VE AKSAMLARI
(8407-8409 arası toplamı)

20.605.943

21.080.934

5.173.035

5.251.829

2,3

1,5

4

TÜRBİN. TURBOJET VE AKS.
(8406. 8410. 8411 ve 8412 toplamı)

14.547.806

17.204.544

3.826.190

4.789.642

18,3

25,2

5

İNŞAAT VE MADENCİLİK MAKİNELERİ
(8429. 8430. 8431 ve 8474 toplamı)

15.636.623

14.547.378

3.698.990

3.519.414

-7,0

-4,9

6

POMPA VE KOMPRESÖRLER
(8413 ve 8414 toplamı)

13.128.927

14.123.407

3.499.546

3.595.834

7,6

2,8

7

TAKIM TEZGAHLARI
(8456-8468 arası toplamı)

13.205.581

12.228.716

2.907.510

3.073.860

-7,4

5,7

8

VANALAR (8481)

9.208.954

9.933.172

2.379.985

2.501.835

7,9

5,1

9

KLİMA VE SOĞUTMA MAKİNELERİ (8415 ve 8418 toplamı)

8.350.830

9.223.316

2.307.319

2.163.988

10,4

-6,2

10

YÜK KALDIRMA. TAŞIMA VE İSTİFLEME MAK.
(8425-8428 arası toplamı)

6.300.009

6.037.647

1.460.047

1.553.031

-4,2

6,4

11

GIDA SANAYİİ MAKİNELERİ (8434. 8435. 8437. 8438. 8421 (8421.12; 8421.23; 8421.29; 8421.31 hariç) toplamı)

2.979.017

3.246.983

742.151

830.464

9,0

11,9

12

ISITICI VE FIRINLAR
(816. 8417 ve 8419 toplamı)

2.895.128

3.477.166

842.383

919.224

20,1

9,1

13

TARIM VE ORMANCILIK MAKİNELERİ (Traktör hariç. 8424.81. 8432. 8433. 8436 ve 8478 toplamı)

2.240.255

2.584.759

728.111

650.060

15,4

-10,7

14

HADDE VE DÖKÜM MAKİNELERİ (8420. 8454. 8455 ve 8480 toplamı)

2.726.575

2.385.220

634.954

574.676

-12,5

-9,5

15

KAUÇUK. PLASTİK. LASTİK İŞLEME MAK. (8477)

2.207.503

2.153.825

552.678

538.543

-2,4

-2,6

16

TEKSTİL VE KONFEKSİYON MAK. (8450 hariç 8444-8452 arası toplamı)

1.909.834

2.064.647

491.270

483.356

8,1

-1,6

17

RULMANLAR (8482)

2.028.990

2.051.020

484.156

573.405

1,1

18,4

18

DİĞER YIKAMA. KURUTMA MAK. (8450. 8421.12. 8422.11. 8422.19. 8422.20. 8422.90.10 toplamı)

1.511.313

1.820.233

481.330

418.682

20,4

-13,0

19

AMBALAJ MAKİNELERİ (8422.30. 8422.40 ve 8422.90.90 toplamı)

1.498.744

1.653.205

386.936

448.033

10,3

15,8

20

REAKTÖR VE KAZANLAR
(8401-8405 arası toplamı)

674.325

1.208.856

195.442

277.732

79,3

42,1

 

DİĞER

16.726.842

22.368.790

5.073.989

5.899.607

79,3

42,1

 

 

TOPLAM

250.076.929

256.322.763

62.078.110

63.023.221

2,5

1,5

Kaynak: http://dataweb.usitc.gov
Not: 1. Sıralama. Ocak-Aralık 2007 dönemine göre yapılmıştır. 2. Tarım makinelerine 84. fasıl dışında yer alan GTİP’ler de dahil edildiğinde ( 8701.10. 8701.90 ve  8716.20) 2007 yılında 5 milyar $’a yakın ithalat söz konusudur.

ABD’nin en fazla makine ithal ettiği ilk beş ülke olan Çin, Japonya, Meksika, Kanada ve Almanya ülkenin makine ithalatının %65’ini teşkil etmektedir. Türkiye ise ülkenin makine ithalatında 35. sırada yer almaktadır.  

84. Fasıl İtibariyle ABD’nin Makine İthalatında İlk 30 Ülke

 

ÜLKE

2006

2007

2007
Ocak-Mart

2008
Ocak-Mart

% Değişim

% Değişim

 

Bin $

2007/2006
Ocak-Aralık

2008/2007 Ocak-Mart

1

ÇİN

64.277.454

66.092.322

15.847.234

15.613.658

2,8

-1,5

2

JAPONYA

32.818.470

30.958.222

7.930.678

7.849.325

-5,7

-1,0

3

MEKSİKA

23.630.854

25.050.612

5.987.500

6.204.550

6,0

3,6

4

KANADA

20.313.413

22.185.736

5.366.840

5.546.403

9,2

3,3

5

ALMANYA

19.714.290

21.265.723

5.157.622

5.516.134

7,9

7,0

6

MALEZYA

15.229.168

14.728.595

3.634.730

3.497.396

-3,3

-3,8

7

G. KORE

7.751.721

8.071.568

2.212.701

1.824.447

4,1

-17,5

8

İNGİLTERE

8.176.547

7.859.932

1.856.297

1.861.035

-3,9

0,3

9

İTALYA

6.737.625

7.258.798

1.746.024

1.887.346

7,7

8,1

10

FRANSA

6.095.403

6.954.820

1.580.574

1.862.607

14,1

17,8

11

TAYVAN

7.753.112

6.378.699

1.645.706

1.407.389

-17,7

-14,5

12

SİNGAPUR

6.824.925

6.006.983

1.478.859

1.545.468

-12,0

4,5

13

TAYLAND

4.355.696

4.761.971

1.175.006

1.291.890

9,3

9,9

14

HOLLANDA

1.519.706

3.053.603

573.474

697.621

100,9

21,6

15

İSVEÇ

2.737.534

2.811.164

648.546

695.617

2,7

7,3

16

BREZİLYA

3.039.710

2.469.694

570.395

686.385

-18,8

20,3

17

İSVİÇRE

2.083.783

1.993.272

452.868

490.163

-4,3

8,2

18

AVUSTURYA

1.294.095

1.653.365

332.758

406.179

27,8

22,1

19

İRLANDA

1.820.530

1.552.253

383.380

366.634

-14,7

-4,4

20

İSRAİL

1.166.642

1.549.639

345.482

392.498

32,8

13,6

21

FİLİPİNLER

1.183.184

1.186.307

293.904

272.841

0,3

-7,2

22

HİNDİSTAN

1.016.921

1.184.076

274.838

350.455

16,4

27,5

23

BELÇİKA

1.250.532

1.173.842

268.323

300.123

-6,1

11,9

24

DANİMARKA

731.810

984.293

197.883

230.313

34,5

16,4

25

MACARİSTAN

905.005

950.349

253.212

275.913

5,0

9,0

26

İSPANYA

831.645

888.972

200.498

211.797

6,9

5,6

27

FİNLANDİYA

744.228

770.569

187.747

187.216

3,5

-0,3

28

ÇEK CUM.

623.315

650.331

154.863

152.097

4,3

-1,8

29

ENDONEZYA

545.588

616.546

128.789

163.704

13,0

27,1

30

POLONYA

601.206

605.407

136.559

135.751

0,7

-0,6

 

DİĞER

4.302.817

4.655.100

1.054.820

1.100.266

8,2

4,3

 

TOPLAM

250.076.929

256.322.763

62.078.110

63.023.221

2,5

1,5

Kaynak: http://dataweb.usitc.gov
Not: Sıralama. Ocak-Aralık 2007 dönemine göre yapılmıştır.

5. TÜRKİYE İLE ABD’NİN MAKİNE VE AKSAMLARI SEKTÖRÜ DIŞ TİCARETİ

2007 yılında Türkiye’nin ABD’ye OAİB iştigal alanı itibariyle makine ve aksamları ihracatı. bir önceki yıla kıyasla %19 artarak 408 milyon $ olarak gerçekleşmiştir. Türkiye’nin sektör ihracatından %7,1’lik pay alan ABD, sektörün en önemli ikinci pazarı konumundadır. ABD, OAİB iştigal alanı itibariyle sektör ithalatından %4,3 pay alarak 6. ülke olmuştur.

OAİB İştigal Alanı itibariyle Türkiye'nin Makine ve Aksamları İhracatındaki Başlıca Ülkeler ($)

 

ÜLKE ADI

2006

2007

2006

(%) Pay

2007

(%) Pay

1

ALMANYA

385.421.531

626.101.200

9.4

10.8

2

A.B.D.

342.897.682

408.530.535

8.4

7.1

3

İNGİLTERE

275.962.648

383.567.574

6.7

6.6

4

RUSYA FEDERASYONU

203.802.369

315.414.448

5.0

5.4

5

FRANSA

154.778.755

251.284.979

3.8

4.3

6

İTALYA

191.613.002

228.382.048

4.7

3.9

7

ROMANYA

130.988.430

190.264.547

3.2

3.3

8

KAZAKİSTAN

94.697.775

160.515.387

2.3

2.8

9

İRAN

100.823.124

156.483.232

2.5

2.7

10

IRAK

93.983.331

154.728.512

2.3

2.7

 

DİĞERLERİ

2.128.365.098

2.915.342.855

51.9

50.3

 

TOPLAM

4.103.333.745

5.790.615.317

100

100

Kaynak: TÜİK Verileri

ABD ile 84. fasıl itibariyle makine ve aksamları dış ticareti incelendiğinde; 2007 yılında ABD’ye yönelik sektör ihracatının bir önceki yıla göre %23 artarak 369 milyon $’a ulaştığı dikkat çekmektedir. İthalat ise yaklaşık %19 oranında artmış ve 916 milyon $ olmuştur. 2008 Ocak-Mart döneminde ise ülkeye ihracatımız 106 milyon $’a, ithalatımız ise 222 milyon $’a ulaşmıştır.

Türkiye ile ABD  Arasındaki Makine ve Aksamları Dış Ticareti (Milyon $ -84. Fasıl)

 

Ocak-Aralık

Ocak-Mart

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2007

2008

ABD’ye

İhracatımız

163

148

144

179

221

299

369

77

106

ABD'den İthalatımız

858

540

482

598

773

769

916

168

222

Dış Ticaret Hacmi

1.020

688

626

777

993

1.068

1.284

245

328

Dış Ticaret Dengesi

-695

-392

-338

-420

-552

-471

-547

-90

-115

İhracat Değişim (%)

 

-8.89

-2.87

24.05

23.57

35.35

23.45

 

37.02

İthalat Değişim (%)

 

-37.06

-10.78

24.21

29.17

-0.45

19.04

 

31.97

Kaynak: TÜİK Verileri

84. fasıl itibariyle ABD ile Türkiye arasındaki dış ticaret hacmi artış göstermekte iken son yıllarda ABD ile dış ticaret açık vermektedir. Ancak son yedi yıldır, ABD’ye yönelik sektör ihracatında düzenli bir artış gözlenmektedir.

Türkiye ile ABD’nin Makine ve Aksamları Dış Ticareti (milyon $-84. Fasıl)

Kaynak: TÜİK Verileri

Türkiye’nin ABD’ye yönelik genel ithalatı içerisinde makine sektörünün payı. son yıllarda azalırken, sektör ihracatının payı ise yıllar itibariyle artış göstermektedir. 2007 Ocak-Mart döneminde sektör payı %7,9 civarında iken bu oran, 2008 yılının aynı döneminde %10’a çıkmıştır. İthalatta ise makine sektörünün payı 2008 Ocak-Mart döneminde %9,1 olarak gerçekleşmiştir.

 

Türkiye ile ABD Arasındaki Dış Ticarette Makine ve Aksamlarının Payı (84. fasıl)

 

Ocak-Aralık

Ocak-Mart

 

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2007

2008

ABD'ye Genel İhracatımızda Makine Sektörünün Payı (%)

5.20

4.42

3.84

3.67

4.49

5.90

8.85

7.94

10.04

ABD'den Genel İthalatımızda Makine Sektörünün Payı (%)

26.30

17.42

13.78

12.61

14.37

12.29

11.22

9.60

9.19

 Kaynak: TÜİK Verileri

5.1. İHRACAT

TÜİK verilerine göre ABD’ye yönelik olarak. OAİB iştigal alanına 84. fasılda olup, OAİB iştigal alanında bulunmayan GTİP’lerin eklenmesiyle oluşturulan makine sektörü toplamı ihracatı, 2007 yılında bir önceki yıla göre yaklaşık %18,8 artarak 453 milyon $’a ulaşmıştır. 2007 yılında ABD’ye yönelik makine sektör toplamı ihracatında, 200 milyon $’lık ihracatı ile “türbinler-turbojetler, aksam ve parçaları” mal grubunun ilk sırada yer aldığı görülmektedir. 2007 yılında ihracatında en fazla ihracat artış gerçekleşen mal grubu ise “reaktörler ve kazanlar” olmuştur.

Türkiye ile ABD Arasında Makine Sektör Toplamı İthalat ve İhracat Rakamları ($)

 

İHRACAT
(OCAK-ARALIK)

İTHALAT
(OCAK-ARALIK)

(%)

Değişim

 MAL GRUPLARI

2006

2007

2006

2007

İHR

İTH

TÜRBİNLER-TURBOJETLER, AKSAM VE PARÇALAR

137.966.583,0

201.127.259,0

71.640.966,0

108.046.203,0

45,8

50,8

SİLAH VE MÜHİMMAT

43.410.588,0

47.930.802,0

6.133.131,0

6.823.164,0

10,4

11,3

TARIM VE ORMANCILIKTA KULLANILAN MAK., AKS.,PÇ.

39.052.941,0

36.397.094,0

65.994.628,0

69.075.075,0

-6,8

4,7

POMPALAR VE KOMPRESÖRLER

27.627.058,0

28.131.596,0

52.308.316,0

79.189.954,0

1,8

51,4

KLİMALAR VE SOĞUTMA MAK.

23.155.369,0

24.728.597,0

22.855.468,0

25.507.055,0

6,8

11,6

İNŞAAT VE MADENCİLİKTE KULLAN. MAK. AKS. PÇ.

13.146.064,0

19.937.264,0

59.412.138,0

101.184.494,0

51,7

70,3

DİĞER MAKİNELER, AKSAM VE PARÇALAR

12.640.447,0

15.487.649,0

79.427.226,0

87.413.802,0

22,5

10,1

MOTORLAR, AKSAM VE PARÇALARI

15.944.414,0

15.366.629,0

85.563.249,0

113.607.352,0

-3,6

32,8

TAKIM TEZGAHLARI

12.058.106,0

13.641.043,0

37.792.828,0

36.943.206,0

13,1

-2,2

VANALAR

22.799.189,0

12.603.406,0

22.852.006,0

30.536.783,0

-44,7

33,6

YÜK KALDIRMA,TAŞIMA VE İSTİFLEME MAK.,AKS.,PÇ.

10.855.263,0

12.220.387,0

20.612.845,0

20.274.885,0

12,6

-1,6

RULMANLAR

5.844.231,0

5.757.899,0

13.491.911,0

13.486.084,0

-1,5

0,0

BÜRO MAKİNELERİ

3.330.120,0

5.747.658,0

109.985.175,0

104.669.013,0

72,6

-4,8

TEKSTİL VE KONFEKSİYON MAKİNELERİ, AKS. VE PARÇ.

3.114.623,0

3.888.997,0

36.960.575,0

15.400.056,0

24,9

-58,3

GIDA SAN. MAKİNELERİ, AKS. VE PARÇ.

2.169.665,0

2.911.383,0

27.567.082,0

29.918.364,0

34,2

8,5

REAKTÖRLER VE KAZANLAR

501.999,0

2.459.974,0

17.797.225,0

4.676.555,0

390,0

-73,7

HADDE VE DÖKÜM MAK., KALIPLAR, AKS. VE PARÇ.

5.038.188,0

2.053.239,0

7.152.828,0

19.899.195,0

-59,2

178,2

ISITICILAR VE FIRINLAR

1.134.065,0

1.036.050,0

15.233.251,0

26.119.977,0

-8,6

71,5

KURUTMA, YIKAMA MAK.AKS.PRÇ.

238.870,0

670.987,0

2.187.028,0

1.282.947,0

180,9

-41,3

KAĞIT İMALİNE VE MATBAACILIĞA MAHSUS MAK.

929.101,0

511.329,0

17.345.636,0

30.688.118,0

-45,0

76,9

KAUÇUK, PLASTİK, LASTİK İŞLEME VE İMALİ MAK.

166.551,0

195.394,0

11.037.037,0

9.466.864,0

17,3

-14,2

AMBALAJ MAKİNELERİ, AKSAM-PARÇALARI

210.139,0

165.855,0

4.872.587,0

5.323.812,0

-21,1

9,3

DERİ İŞLEME VE İMALAT MAKİNELERİ, AKS. VE PARÇ.

35.146,0

125.762,0

28.997,0

15.878,0

257,8

-45,2

TOPLAM

381.368.720

453.096.253

788.252.133

939.548.836

18,8

19,2

Kaynak: TÜİK Verileri

Türkiye’nin 2007 yılında ABD’ye yönelik başlıca ihraç kalemleri ise; 200 milyon $ ile “turbojetler, turbo-propeller. diğer gaz türbinleri” olurken; onu 25 milyon $ ile “buzdolapları. dondurucular, soğutucular, ısı pompaları”, 16 milyon $ ile “hava-vakum pompası. hava/gaz kompresörü, vantilatör, aspiratör” takip etmiştir.

Sektör ihracatında önemli yer tutan kalemler arasında; en yüksek ihracat artışı “otomatik bilgi işlem makineleri, üniteleri” kaleminde kaydedilmiş olup, bu kalemin ihracat değeri yaklaşık 900 bin $’dan 4,1 milyon $’a ulaşmıştır. İkinci büyük artış ise 14,1 milyon $’lık ihracatı ile “toprak,. taş, metal cevheri vb. Ayıklama, eleme vb. için makineler” inde yaşanmıştır.

ABD’ye Makine ve Aksamları İhracatımızda Başlıca Kalemler (84.Fasıl-$)

 

DÖRTLÜ GTİP

GTİP TANIMI

2006

2007

Değişim %

1

8411

TURBOJETLER. TURBO-PROPELLER. DIGER GAZ TÜRBINLERI

136.972.684

200.023.658

46.03

2

8418

BUZDOLAPLARI. DONDURUCULAR. SOGUTUCULAR. ISI POMPALARI

23.143.462

24.710.613

6.77

3

8414

HAVA-VAKUM POMPASI. HAVA/GAZ KOMPRESÖRÜ. VANTILATÖR. ASPIRATÖR

13.963.916

16.197.079

15.99

4

8409

IÇTEN YANMALI. PISTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI

15.449.316

14.760.951

-4.46

5

8474

TOPRAK. TAS. METAL CEVHERI VB. AYIKLAMA. ELEME VB. IÇIN MAKINELER

6.321.646

14.226.281

125.04

6

8481

MUSLUKÇU. BORUCU ESYASI-BASINÇ DÜSÜRÜCÜ. TERMOSTATIK VALF DAHIL

22.799.189

12.603.406

-44.72

7

8428

KALDIRMA. ISTIFLEME. YÜKLEME. BOSALTMA MAKINE VE CIHAZLARI

10.766.686

12.093.237

12.32

8

8413

SIVILAR IÇIN POMPALAR. SIVI ELEVATÖRLERI

13.663.142

11.934.517

-12.65

9

8462

METALLERI DÖVME. ISLEME. KESME. SATAFLAMA PRESLERI. MAKINELERI

9.214.882

10.496.178

13.90

10

8483

TRANSMISYON MILLERI. KRANKLAR. YATAK KOVANLARI. DISLILER. ÇARKLAR

5.880.525

9.233.584

57.02

11

8482

HER NEVI RULMANLAR

5.844.231

5.757.899

-1.48

12

8431

AGIR IS MAKINE VE CIHAZLARININ AKSAMI. PARÇALARI

3.025.373

5.569.803

84.10

13

8421

SANTRIFÜJLE ÇALISAN KURUTMA. FILTRE. ARITMA CIHAZLARI

5.859.301

5.131.632

-12.42

14

8471

OTOMATIK BILGI ISLEM MAKINELERI. ÜNITELERI

929.010

4.121.538

343.65

15

8451

DOKUMA MADDELERINI YIKAMA. KURUTMA. ÜTÜLEME MAKINE VE CIHAZLARI

1.044.729

2.056.525

96.85

16

8405

GAZOJENLER. SU ILE ISLEYEN GAZ JENERATÖRLERI VE AKSAM. PARÇALARI

0

1.817.111

 

17

8448

YARDIMCI TEKSTIL MAKINE. CIHAZLARI VE AKSAM-PARÇALAR

1.690.160

1.761.579

4.23

18

8455

METALLERI HADDELEME MAKINELERI. BUNLARIN SILINDIRLERI

4.254.548

1.498.801

-64.77

19

8412

DIGER MOTORLAR VE KUVVET ÜRETEN MAKINELER

972.005

1.086.264

11.75

20

8479

KENDINE ÖZGÜ FONKSIYONLU MAKINE VE CIHAZLAR

484.652

926.584

91.19

 

 

DİĞERLERİ

16.392.591

12.714.329

-22.44

 

 

TOPLAM

298.672.048

368.721.569

23.45

Kaynak: TÜİK Verileri

ABD’ye Makine ve Aksamları İhraç Eden ilk 20 Firma (alfabetik sıralı)

AKKAR SİLAH PAZ.LTD.ŞTİ.

BAHTİYAR AV MALZEMELERİ PAZ. İNŞ.TEKS.SAN.VE TİC.LTD.ŞTİ

BAYKAL MAKİNA SAN.VE TİC.A.Ş.

BSH EV ALETLERİ SAN.VE TİC.A.Ş.

DURMAZLAR MAKİNA SAN.VE TİC.A.Ş.

EKOM-ECZACIBAŞI DIŞ TİC.A.Ş.

ESTAŞ KAM MİLİ İML.İTH.İHR.SAN.TİC.LTD.ŞTİ.

GİMAS GİRGİN DIŞ TİC.LTD.ŞTİ.

HEMA ENDÜSTRİ A.Ş.

KALE KALIP MAKİNA VE KALIP SANAYİ A.Ş.

KAYHAN AV TÜFEKLERİ SAN.VE DIŞ TİC.LTD.ŞTİ.

ORTADOĞU RULMAN SAN.VE TİC.A.Ş

S.S. HUĞLU AV TÜFEKLERİ İMALAT ALIM SATIM KÜÇÜK SAN.KOOP.S.S

SİNTER METAL İMALAT SAN.A.Ş.

STOEGER SİLAH SAN.A.Ş.

TOTOMAK MAKİNA VE YED.PARÇA  SAN.VE TİC.A.Ş.

TUSAŞ MOTOR SANAYİ A.Ş.

TÜRK TRAKTÖR VE ZİRAAT MAK.A.Ş.

UTAŞ MAKİNE İTHALAT İHRACAT  SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ.

YILDIZ SİLAH SAN.TİC.LTD.ŞTİ.

Kaynak: Tüm İhracatçı Birlikleri Kayıtları

5.2. İTHALAT

Makine sektör toplamı itibariyle Türkiye’nin ABD’den ithalatı, 2007 yılında bir önceki yıla göre %19,2’lik artışla 940 milyon $ olarak gerçekleştirmiştir. ABD’den en fazla ithal edilen mal grubu, 113 milyon $’lık ihracat ile “motorlar, aksam ve parçaları” olurken, en fazla ithal edilen ikinci mal grubu ise, 108 milyon $ ile “türbin, turbojet, aksam ve parçaları” olmuştur. 2007 yılında makine sektör toplamı ithalatında en fazla artış, “hadde ve döküm makineleri, kalıplar, aksam ve parçalar” mal grubunda gerçekleşmiştir.

2007 yılında Türkiye’nin ABD’den 84. fasıl itibariyle en fazla ithal ettiği mal grubu, 103 milyon $ ile ihracatta olduğu gibi “turbojetler, turbo-propeller. diğer gaz türbinleri” olurken, onu 79 milyon $ ile “dizel, yari dizel motorlar (hava basıncı ile ateşlenen. pistonlu)”, 62 milyon $ ile “hasat, harman, biçme; ürünleri ayırma. temizleme makine, cihazları” takip etmiştir.

Sektör ihracatında en yüksek ihracat artışı 21 milyon $’lık ithalatı ile “yazı, hesap, muhasebe, bilgi işlem, büro için diğer makine ve cihazların aksamı”nda yaşanırken, onu 16 milyon $’lık ithalatı ile “toprak, taş, metal cevheri vb. ayıklama, eleme vb. için makineler” takip etmiştir.

ABD’den Makine ve Aksamları İthalatımızda Başlıca Kalemler (84.Fasıl-$)

 

DÖRTLÜ
GTİP

GTİP TANIMI

2006

2007

Değişim
%

1

8411

TURBOJETLER. TURBO-PROPELLER. DIGER GAZ TÜRBINLERI

68.122.714

102.675.480

50.72

2

8408

DIZEL. YARI DIZEL MOTORLAR (HAVA BASINCI ILE ATESLENEN. PISTONLU)

52.679.923

78.563.709

49.13

3

8433

HASAT. HARMAN. BIÇME; ÜRÜNLERI AYIRMA. TEMIZLEME MAKINE. CIHAZLARI

57.767.573

62.225.107

7.72

4

8471

OTOMATIK BILGI ISLEM MAKINELERI. ÜNITELERI

58.309.344

51.061.061

-12.43

5

8443

MATBAACILIGA MAHSUS BASKI MAKINELERI. YARDIMCI MAKINELER

58.089.486

49.463.639

-14.85

6

8421

SANTRIFÜJLE ÇALISAN KURUTMA. FILTRE. ARITMA CIHAZLARI

38.684.154

45.348.407

17.23

7

8414

HAVA-VAKUM POMPASI. HAVA/GAZ KOMPRESÖRÜ. VANTILATÖR. ASPIRATÖR

23.860.800

41.807.115

75.21

8

8429

DOZERLER. GREYDER. SKREYPER. EKSKAVATÖR. KÜREYICI. YÜKLEYICI VB.

19.132.639

39.493.200

106.42

9

8431

AGIR IS MAKINE VE CIHAZLARININ AKSAMI. PARÇALARI

23.725.773

37.989.634

60.12

10

8413

SIVILAR IÇIN POMPALAR. SIVI ELEVATÖRLERI

28.447.516

37.382.839

31.41

11

8409

IÇTEN YANMALI. PISTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI

29.597.401

31.407.523

6.12

12

8481

MUSLUKÇU. BORUCU ESYASI-BASINÇ DÜSÜRÜCÜ. TERMOSTATIK VALF DAHIL

22.852.006

30.536.783

33.63

13

8473

YAZI. HESAP. MUHASEBE. BILGI ISLEM. BÜRO IÇIN DIGER MAKINE VE CIHAZLARIN AKSAMI

829.333

21.147.263

2449.91

14

8483

TRANSMISYON MILLERI. KRANKLAR. YATAK KOVANLARI. DISLILER. ÇARKLAR

19.013.736

20.773.394

9.25

15

8479

KENDINE ÖZGÜ FONKSIYONLU MAKINE VE CIHAZLAR

25.161.396

19.282.369

-23.37

16

8474

TOPRAK. TAS. METAL CEVHERI VB. AYIKLAMA. ELEME VB. IÇIN MAKINELER

7.581.356

16.519.878

117.90

17

8419

ISI DEGISIKLIGI YÖNTEMI ILE MADDELERI ISLEMEK IÇIN CIHAZLAR

8.938.876

16.514.953

84.75

18

8424

SIVI. TOZLARI PÜSKÜRTMEYE. DAGITMAYA MAHSUS MEKANIK CIHAZLAR

13.518.257

16.421.843

21.48

19

8415

KLIMA CIHAZLARI-VANTILATÖRLÜ. ISI. NEM DEGISTIRME TERTIBATLI

8.938.257

15.982.944

78.81

20

8482

HER NEVI RULMANLAR

13.491.911

13.486.084

-0.04

 

 

DİĞERLERİ

190.432.527

167.538.636

-12.02

 

 

TOPLAM

769.174.978

915.621.861

19.04

Kaynak: TÜİK Verileri

6. SONUÇ VE DEĞERLENDİRME

ABD tüketiminde ithal mallarına yönelik talep esnekliğini ölçmek amacıyla yapılan çalışmaların sonucunda ithalata yönelik talep esnekliğinin pozitif ve önemli ölçüde yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bu durum. yerli malların fiyatındaki artış karşısında Amerikan tüketicisinin ithal mallara olan talebinin fiyattaki artıştan çok etkilendiği anlamına gelmektedir. Dolayısıyla, Amerikan tüketicisi fiyat değişikliklerine son derece hassastır. Bu nedenle, Amerika’ya yönelik ticarette fiyatın iyi tespit edilmesi son derece önemlidir.  

ABD’ye yönelik ihracat stratejisinde dikkate alınması gereken bir diğer husus ise kalitedir. Düşük fiyatlı ürünlerde Çin, Hindistan gibi ülkeler karşısında ülkemizin rekabeti giderek zorlaşmaktadır. Bu nedenle, daha yüksek fiyatlı ancak markalı ve kaliteli ürünlerle ABD pazarında Türk ürünlerinin rekabet şansı daha fazla olacaktır. Ancak, ABD pazarında bir ürünün tanınması için çok yoğun reklam ve tanıtım yapılması ve ürünün iyi pazarlanması gerekmektedir. Rekabetçi olduğumuz ürünlerde hem endüstriyel kullanıcıya hem de nihai tüketiciye yönelik promosyonlar yapılmalıdır. Bu aşamada. profesyonel PR şirketlerinden destek alınması yararlı olacaktır.

ABD’ye yönelik ihracatı buradaki aracılara mal satmak suretiyle gerçekleştirmek yerine, Türk şirketlerinin ABD’de şirket kurarak, ofis, mağaza, showroom açmaları ve bizzat  pazarın içinde yer alarak, pazarda yer edinmeye çalışmaları uzun vadede çok daha iyi sonuçlar verecektir.

ABD’de fuar anlayışının Avrupa ülkelerinden farklı olması. fuarın bütün katılımcıların yerinde görülmesinden ziyade önceden belirlenen  müşterilerin standının ziyareti şeklinde olması nedeniyle ABD’de giderek talebi ve etkinliği azalan fuarlara öncelik verilmesine gerek bulunmadığı düşünülmektedir. Bunun yerine, ABD’ye yönelik stratejide, belirlenecek sektörlerde küçük ve etkin ticaret heyetleri oluşturularak buradaki alıcılarla bir araya getirilmelerinin sağlanmasına ağırlık verilmesi daha faydalı olacaktır.  

Uzun yıllar savunma işbirliğine yönelik olarak süregelen Türk-ABD ilişkileri, 90’lı yılların başında “zenginleştirilmiş ortaklık” olarak geliştirilmiştir.

ABD yönetiminin Türkiye’ye bakış açısı SSCB’nin dağılmasını takiben değişmeye ve ilişkilerde ekonomik boyut ön plana çıkmaya başlamış ve 1995 yılında ABD yönetimi Türkiye’yi gelişen 10 büyük pazar arasında ilan etmiştir. ABD yönetiminin bu kararı Amerikan özel sektörünü Türkiye’ye yöneltmede önemli bir teşvik unsuru olmuştur.

ABD’ye ihracatta potansiyel arz eden başlıca ürünler; gıda ve içecek ürünleri. Fındık, kuru meyvalar, zeytin ve zeytinyağı, yaş meyve-sebze ve kesme çiçek. dondurulmuş meyve-sebze. konserve meyve-sebze, organik tarım, makarna, çay, tütün, şarap, tekstil, deri, demir-çelik, seramik, cam, çimento, mobilya, beyaz eşya, bor, alüminyum ve altındır.

Son yıllarda, ucuz, kaliteli ve katma değeri yüksek ürünlerin ABD pazarında rekabet şansının yüksek olduğu düşünülmektedir.

FAYDALI İNTERNET ADRESLERİ

Amerika Birleşik Devletleri’nde Bulunan Önemli Devlet Kuruluşları

 ABD’deki Eyaletlerin Resmi Sayfaları         : http://www.globalcomputing.com/states.html 

ABD”deki Resmi Kurumların İnternet Adresleri     : http://www.gksoft.com/govt/en/us.html

ABD’deki Ticaret Odaları                                        : http://www.chamberbiz.com/

Diğer bazı kuruluşların internet adresleri aşağıda gösterilmiştir:

Ekonomik Analiz Bürosu                              : http://www.bea.doc.gov/.

ABD Eximbank                                             : http://www.exim.gov/index.html.

Federal İstatistikler Bürosu                           : http://www.fedstats.gov/.

İthalat İdaresi                                                : http://ia.ita.doc.gov/.

ABD Ticaret Temsilciliği                               : http://www.ustr.gov/.

Patent ve Ticari Marka Ofisi                         : http://www.uspto.gov/.

Tekstil ve Konfeksiyon Ofisi                        : http://www.otexa.ita.doc.gov/.

Ticari ve Ekonomik Analiz Ofisi                   : http://www.ita.doc.gov/td/industry/otea/.

Küçük İşletmeler İdaresi                               : http://www.sbaonline.sba.gov/.

Federal Tüketici Bilgi Merkezi                      : http://info.gov/.

Gümrük İdaresi                                             : http://www.customs.ustreas.gov/.

Tarım Bakanlğ. Yurtdışı Tarım Servisi          : http://www.fas.usda.gov/.

Ekonomi ve İstatistik Bürosu                                    : http://www.esa.doc.gov/508/esa/Bureaus.htm.

İhracat İdaresi Bürosu                                   : http://www.bxa.doc.gov/Default.htm.

Amerikan İhracatçılar ve İthalatçılar Birliği  : http://www.aaei.org/index.asp.

ABD’li İhracatçıların Alfabetik Listesi         : http://www2.cnewsusa.com/alphabet/A.html.

Avukat Bulma                                                           : http://www.lawyers.com/.

ABD’de İş Yapma                                        : http://www.buyusainfo.net/.

Commercial News USA                                : http://www.cnewsusa.com/.

ABD İhracatçılar Rehberi                             : http://www.usa-export.com/.

ABD Sanayi Rehberi             : http://www.buyusainfo.net/industries.cfm?loadnav=yes.

ABD Şirket Bilgileri              : http://www.corporateinformation.com/uscorp.html.

Buy USA                               : http://www.buyusa.com/cgi-bin/db2www/index.d2w/input.

İş Rehberi                               : http://www.business.gov/busadv/index.cfm.

Üniversiteler                           : http://www.utexas.edu/world/univ/state/

Ticari ve Mesleki Birlikler      : http://www.pueblo.gsa.gov/crh/trade.htm.

ABD’de Tarım Alanında Faaliyet Gösteren Dernekler

Grocery Manufacturers of America                          : http://www.gmabrands.com/

Ohio Grocers Association                                         : http://www.ohiogrocers.org/

American Society of Baking                                     : http://www.asbe.org/

Food Marketing Institute                                          : http://www.fmi.org/

Washington Specialty Foods Association                 : http://www.waspecialtyfoods.org/  
North American Association of Food Equipment    : http://www.nafem.org/

USA Dry Pea and Lentil Council                             : http://www.pea-lentil.com/

Associated New York State Food Processors          : http://www.nyfoodprocessors.org

The Wine Institute                                                    : http://www.wineinstitute.org/

Northeast Fresh Food Alliance                                 : http://www.neffa.com/  
National Watermelon Association                            : http://www.nwaqueen.com/

Washington Association of Wine Grape Growers    : http://www.wawgg.org/

Manufacturers' Agents for the Food Service Industry : http://www.mafsi.org/
Illinois Food Retailers Association                           : http://www.ilfood.org/
American White Wheat Processors Association       : http://www.awwpa.com/
Southern Bakers Association                                    : http://www.sba.org/

California League of Food Processors                      : http://clfp.com/

Tennessee Specialty Foods Association Inc.            : http://tsfagourmet.com  
American Wholesale Marketers Association             : http://www.awmanet.org

Food Shippers of America                                        : http://www.foodshippersofamerica.org/

Iowa Grape Growers Association                             : http://www.iowagrapegrowers.org/
Northwest Food Processors Association                  : http://www.nwfpa.org/nwfpa/
Hawaii Food Manufacturers Association                 : http://www.foodsofhawaii.com/

ABD’de Turizm Alanında Faaliyet Gösteren Dernekler

ASTA-American Society of Travel Agencies

USTOA-United States Tour Operators Association

SITE-Society of Incentive Tourism

CLIA-Cruise Lines International Association

Amerika Birleşik Devletleri’ndeki Türk Dernekleri

Assembly of Turkish American Associations (ATAA). Washington. DC

http://www.ataa.org

The American Turkish Council (ATC). Washington. DC

http://www.americanturkishcouncil.org

Turkish-American Scientists and Scholars Association (TASSA) Washington. DC

http://www.tassausa.org

Turkish American Chamber of Comerce and Industry

http://www.turkishuschamber.org

Turkish American Business Forum

http://www.forum.org

The Institute of Turkish Studies (ITS). Washington. DC

http://www.turkishstudies.org

Federation of Turkish American Associations (FTAA)

http://www.ftaa.org

Ataturk Society of America (ASA)

http://www.ataturksociety.org

Önemli Perakende Zincirleri ve Çok Katlı Mağazalar:

Wal-Mart Stores Inc.

http://www.walmart.com/ 

Target Inc.

http://www.target.com/ 

Kohl’s Inc.

http://www.kohls.com/main/home.jsp 

K Mart Corporation

http://www.kmartcorp.com/corp/  

Sears Inc.

http://www.sears.com/sr/homepages/sears_homepage.jsp 

Macy’s Inc.

http://www.macys.com/index.ognc 

Nordstrom Inc.

http://store.nordstrom.com/Default.asp?ce=1 

Bloomingdales Inc.

http://www.bloomingdales.com

Saks Inc.

http://www.saksincorporated.com/our_stores.html

JC Penney Inc.

http://www0.jcpenney.com/jcp/default.asp 

Linen’s Things. Inc.

http://www.lnt.com/home/index.jsp

Bed. Bath and Beyond Inc.

http://www.bedbathandbeyond.com/default.asp?order_num=-1&

KAYNAKLAR

  • Amerika Birleşik Devletleri’nin Genel Ekonomik Durumu ve Türkiye İle Ticari İlişkileri /Mayıs 2007/ Washington Ticaret Müşavirliği
  • TÜİK verileri
  • ABD Ülke Raporu/2007/İGEME
  • http://dataweb.usitc.gov