Asfalt Plenti Sektörü Notu
Bu çalışmada asfalt plenti sektörü olarak GTIP tanımları aşağıda belirtilen kalemlerin toplamı olarak ele alınmıştır.
|
GTIP |
GTIP TANIMI |
|
8474.10 |
Tasnif etmeye, elemeye, ayırmaya veya yıkamaya mahsus makinalar |
|
8474.32 |
Mineral maddeleri bitümenle karıştırmaya mahsus makinalar |
|
8474.90 |
Aksam ve parçalar |
1. SEKTÖRÜN DÜNYADAKİ DURUMU
1.1. İHRACAT
Birleşmiş Milletler (BM) İstatistik Bölümü verilerine göre, 2008 yılında 11,3 milyar $ olan sektör ihracatı % 29,9 oranında azalarak 2009 yılında 7,9 milyar $ değerine ulaşmıştır.
Asfalt Plenti sektörü ihracatında Başlıca Ülkeler ($)
|
|
|
2006 |
2007 |
2008 |
2009 |
Değişim(%) |
|
1 |
Almanya |
1.310.166.000 |
1.669.130.000 |
2.219.755.000 |
1.482.527.000 |
-33,21 |
|
2 |
A.B.D |
838.344.036 |
983.486.928 |
1.145.479.803 |
960.056.280 |
-16,19 |
|
3 |
Çin |
294.876.438 |
463.132.309 |
722.979.218 |
682.823.537 |
-5,55 |
|
4 |
İtalya |
440.567.686 |
578.389.385 |
819.667.682 |
617.228.410 |
-24,70 |
|
5 |
İngiltere |
720.945.589 |
1.021.955.195 |
1.060.508.557 |
550.129.986 |
-48,13 |
|
6 |
Fransa |
312.544.645 |
389.023.905 |
487.618.850 |
389.723.732 |
-20,08 |
|
7 |
Danimarka |
296.466.006 |
432.583.268 |
463.354.800 |
356.160.762 |
-23,13 |
|
8 |
Belçika |
119.672.394 |
202.143.251 |
358.399.325 |
280.993.015 |
-21,60 |
|
9 |
Avustralya |
134.758.782 |
189.112.293 |
227.102.682 |
215.578.691 |
-5,07 |
|
10 |
Avusturya |
186.504.128 |
252.280.819 |
353.755.740 |
215.271.954 |
-39,15 |
|
11 |
Kanada |
222.191.458 |
263.345.253 |
288.051.450 |
210.524.863 |
-26,91 |
|
12 |
Güney Afrika |
201.863.156 |
223.019.139 |
277.560.043 |
209.593.431 |
-24,49 |
|
13 |
İsveç |
268.785.896 |
341.191.303 |
349.052.881 |
206.818.883 |
-40,75 |
|
14 |
Finladiya |
102.873.167 |
147.649.698 |
218.315.611 |
175.932.459 |
-19,41 |
|
15 |
Brezilya |
130.073.609 |
186.595.448 |
269.772.835 |
142.581.534 |
-47,15 |
|
16 |
Hollanda |
44.123.973 |
79.621.106 |
89.620.186 |
124.152.232 |
38,53 |
|
17 |
Türkiye |
66.777.327 |
115.621.541 |
124.974.621 |
113.737.002 |
-8,99 |
|
18 |
Çek Cumhuriyeti |
106.974.843 |
156.327.139 |
198.879.484 |
109.033.522 |
-45,18 |
|
19 |
Japonya |
64.089.415 |
85.724.670 |
113.760.865 |
94.326.767 |
-17,08 |
|
20 |
Malezya |
53.575.346 |
70.678.903 |
113.494.023 |
86.972.445 |
-23,37 |
|
|
DİĞER |
778.500.661 |
1.064.574.944 |
1.407.946.853 |
709.390.607 |
-49,62 |
|
|
TOPLAM |
6.694.674.555 |
8.915.586.497 |
11.310.050.509 |
7.933.557.112 |
-29,85 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
Almanya sektör ihracatının yaklaşık % 20’sini gerçekleştirmektedir. Almanya’nın asfalt plenti sektörü ihracatı 2009 yılında % 33 oranında azalarak 1,5 milyar $’a gerilemiştir. Almanya’yı yaklaşık 1 milyar $ ile ABD takip etmektedir. Çin, İtalya ve İngiltere de sektör ihracatında önde gelen diğer ülkeler arasında yer almaktadır. Asfalt Plenti sektörü ihracatında 2009 yılında krizin etkisiyle tüm ülkelerde düşüş kaydedilmiştir. En büyük azalma ise %48 ile İngiltere’de yaşanmıştır. Türkiye, 2008 yılında gerçekleştirdiği 124 milyon $ ihracat 2009 yılında %9 oranında azalarak 113 milyon $’a gerilemiş ve 17. sırada yer almıştır.
G.T.İ.P. Bazında Dünya Asfalt Plenti Sektörü İhracatı ($)
|
|
2006 |
2007 |
2008 |
2009 |
Değişim(%) |
|
847410 |
1.438.035.612 |
2.049.063.808 |
2.435.628.124 |
1.518.491.643 |
-37,66 |
|
847432 |
505.808.353 |
652.985.842 |
1.091.000.982 |
668.580.663 |
-38,72 |
|
847490 |
4.750.830.590 |
6.213.536.847 |
7.783.421.403 |
5.746.484.806 |
-26,17 |
|
TOPLAM |
12.527.650.019 |
16.660.278.238 |
21.219.423.762 |
14.384.279.665 |
-32,21 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
2008 ve 2009 yıllarında, G.T.İ.P bazında dünya ihracatında, “8474.90 – Aksam ve Parçalar”nin ilk sırada yer aldığı görülmektedir.
1.2. İTHALAT
Asfalt Plenti Sektörü İthalatında Başlıca Ülkeler ($)
|
|
Ülkeler |
2006 |
2007 |
2008 |
2009 |
Değişim(%) |
|
1 |
A.B.D |
773.569.740 |
897.862.469 |
878.030.656 |
524.960.184 |
-40,21 |
|
2 |
Kanada |
342.651.205 |
344.968.937 |
413.654.236 |
389.638.670 |
-5,81 |
|
3 |
Çin |
239.601.075 |
239.791.796 |
293.979.871 |
313.146.347 |
6,52 |
|
4 |
Almanya |
315.298.000 |
412.401.000 |
514.819.000 |
310.726.000 |
-39,64 |
|
5 |
Avustralya |
152.643.643 |
224.172.602 |
372.598.700 |
280.105.191 |
-24,82 |
|
6 |
Fransa |
262.666.872 |
330.027.805 |
425.199.144 |
272.142.241 |
-36,00 |
|
7 |
Belçika |
117.797.251 |
162.127.935 |
275.268.131 |
232.523.275 |
-15,53 |
|
8 |
Hindistan |
113.531.779 |
218.503.585 |
284.107.404 |
211.385.568 |
-25,60 |
|
9 |
Rusya |
181.860.333 |
273.896.488 |
490.800.421 |
203.051.544 |
-58,63 |
|
10 |
Meksika |
121.517.212 |
146.629.353 |
194.362.860 |
176.485.907 |
-9,20 |
|
11 |
İngiltere |
212.493.640 |
324.423.159 |
331.356.968 |
166.967.427 |
-49,61 |
|
12 |
İsveç |
115.379.513 |
199.852.846 |
215.746.745 |
161.324.459 |
-25,23 |
|
13 |
Güney Afrika |
101.827.350 |
149.693.772 |
162.896.622 |
153.788.919 |
-5,59 |
|
14 |
Şili |
67.069.716 |
99.977.044 |
175.254.145 |
133.588.171 |
-23,77 |
|
15 |
Cezayir |
86.227.978 |
109.976.540 |
154.496.032 |
125.479.446 |
-18,78 |
|
16 |
Kazakistan |
68.241.316 |
121.624.889 |
152.372.736 |
122.106.396 |
-19,86 |
|
17 |
Avusturya |
87.865.084 |
130.763.812 |
182.870.826 |
114.080.283 |
-37,62 |
|
18 |
Hollanda |
60.950.571 |
125.863.083 |
177.107.213 |
111.619.154 |
-36,98 |
|
19 |
Bulgaristan |
34.763.427 |
64.973.570 |
87.780.137 |
96.204.456 |
9,60 |
|
20 |
Brezilya |
37.824.103 |
63.241.558 |
78.292.158 |
95.377.093 |
21,82 |
|
21 |
Norveç |
115.158.645 |
116.529.154 |
134.491.837 |
94.621.311 |
-29,65 |
|
22 |
Peru |
99.526.000 |
224.720 |
87.978.915 |
93.943.778 |
6,78 |
|
23 |
Malezya |
61.338.599 |
100.758.782 |
80.608.745 |
90.888.452 |
12,75 |
|
24 |
İtalya |
120.705.482 |
150.650.197 |
168.905.909 |
89.468.055 |
-47,03 |
|
25 |
Türkiye |
60.905.898 |
103.588.557 |
121.331.680 |
85.417.356 |
-29,60 |
|
|
Diğer |
1.881.561.032 |
2.632.168.088 |
3.455.062.162 |
1.801.682.870 |
-47,85 |
|
|
TOPLAM |
5.832.975.464 |
7.744.691.741 |
9.909.373.253 |
6.450.722.553 |
-34,90 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
2009 yılında sektör ithalatı % 35 oranında azalarak 6,5 milyar $’ seviyelerine gerilemiştir. ABD 524 milyon $ ithalat ile dünya sıralamasındaki lider konumunu korumuştur. ABD’nin ardından en fazla asfalt plenti ithalat gerçekleştiren Kanada ise 2009 yılında 390 milyon $ ithalat gerçekleştirmiştir. Sektör ithalatında önde gelen diğer ülkeler sırasıyla Çin, Almanya, Avusturalya ve Fransa’dır. Asfalt Plenti sektörü ithalatında ilk 25 sırada yer alan ülkeler arasında ithalatında genel olarak azalış görülse de, Çin ve Bulgaristan 2009 yılında artış göstermiştir. İthalatında en çok azalma kaydedilen ülkeler ise Rusya, ABD ve İngiltere’dir.
2009 yılı sektör ithalatında 25. sırada bulunan Türkiye’nin, 2008 yılında ithalatı 121 milyon $ iken 2009 yılında bu rakam % 30 oranında azalarak 85 milyon $’a ulaşmıştır.
G.T.İ.P. Bazında Asfalt Plenti Sektörü İthalatı ($)
|
|
2006 |
2007 |
2008 |
2009 |
Değişim(%) |
|
847410 |
1.529.845.357 |
1.877.527.221 |
2.351.363.050 |
1.361.265.005 |
-42,11 |
|
847432 |
452.397.903 |
616.001.988 |
956.409.709 |
486.330.481 |
-49,15 |
|
847490 |
3.850.732.204 |
5.251.162.532 |
6.601.600.494 |
4.603.127.067 |
-30,27 |
|
TOPLAM |
12.527.650.019 |
16.660.278.238 |
21.219.423.762 |
14.384.279.665 |
-32,21 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
2008 ve 2009 yıllarında G.T.İ.P bazında en fazla ithal edilen asfalt plenti sektörü “8474.90 – Aksam ve Parçalar” olduğu görülmektedir.
2. SEKTÖRÜN TÜRKİYE’DEKİ DURUMU
2.1. İHRACAT
Türkiye’nin asfalt plenti sektörü ihracatı 2008 yılında 124 milyon $ gerçekleşmiştir. 2009 yılında sektör ihracatı % 9 oranında azalmış ve 113 milyon $ seviyesine gerilemiştir.
Türkiye’nin 2009 yılındaki sektör ihracatı ürün bazında incelendiğinde, 92 milyon $ ile 847490 - aksam ve parçalar makineler birinci sırada yer alırken bu mal grubunu 17 milyon $ ile metal cevherlerini tasnif etme, eleme, ayırma/yıkamaya mahsus makineler takip etmektedir.
Türkiye’nin G.T.İ.P Bazında Asfalt Plenti Sektörü İhracatı ($)
|
GTİP |
GTİP ADI |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
Değişim(%) |
|
847410 |
METAL CEVHERLERİNİ TASNİF ETME, ELEME, AYIRMA/YIKAMAYA MAHSUS MAKİNELER |
24.195.056 |
19.716.876 |
17.635.248 |
19.656.125 |
-10,56 |
|
847432 |
MİNERAL MADDELERİ BİTÜMENLE KARIŞTIRMAYA MAHSUS MAKİNELER |
5.649.092 |
4.250.793 |
3.980.266 |
158.096 |
-6,36 |
|
847490 |
TOPRAK, TAŞ, CEVHER VB. AYIRAN, YIKAYAN VB. MAKİNELERİN PARÇALARI |
85.777.393 |
101.006.952 |
92.235.286 |
48.679.754 |
-8,68 |
|
|
TOPLAM |
115.621.541 |
124.974.621 |
113.850.800 |
68.493.975 |
-8,90 |
Kaynak: TÜİK
Asfalt Plenti sektörü mal grubu arasından GTİP bazında ihracatında artış incelendiğinde aksam ve parça ihracatının büyük bir pay sahibi olduğu görülmektedir.
Türkiye’nin Ülkelere Göre Asfalt Plenti Sektörü İhracatı ($)
|
|
|
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
Değişim(%) |
|
1 |
ALMANYA |
20.339.704 |
19.989.607 |
14.228.847 |
10.025.070 |
-28,82 |
|
2 |
RUSYA FEDERASYONU |
2.799.210 |
3.422.080 |
12.420.560 |
4.884.556 |
262,95 |
|
3 |
LİBYA |
4.490.310 |
6.284.488 |
9.186.451 |
10.120.783 |
46,18 |
|
4 |
CEZAYİR |
1.651.777 |
4.319.015 |
7.688.401 |
6.014.856 |
78,01 |
|
5 |
AZERBAYCAN-NAHÇ. |
3.120.693 |
9.864.298 |
4.276.852 |
2.790.133 |
-56,64 |
|
6 |
IRAK |
3.282.966 |
1.936.835 |
3.810.471 |
2.333.533 |
96,74 |
|
7 |
TÜRKMENİSTAN |
256.121 |
1.633.570 |
3.657.409 |
2.514.588 |
123,89 |
|
8 |
A.B.D. |
14.176.071 |
3.536.384 |
3.578.769 |
902.148 |
1,20 |
|
9 |
TAYLAND |
105.909 |
19.934 |
3.530.537 |
7.250 |
17611,13 |
|
10 |
UKRAYNA |
4.356.601 |
5.848.656 |
3.127.875 |
256.331 |
-46,52 |
|
|
DİĞER |
61.042.179 |
68.119.754 |
48.344.628 |
28.644.727 |
-29,03 |
|
|
TOPLAM |
115.621.541 |
124.974.621 |
113.850.800 |
68.493.975 |
-8,90 |
Kaynak: TÜİK
2009 yılında Türkiye’nin asfalt plenti ihracatı yaptığı ülkeler arasında Almanya 14,2 milyon $ ile birinci sırada yer almaktadır. Almanya’yı 12 milyon $ ile Rusya ve 9 milyon $ ile Libya takip etmektedir. Tayland ve Türkmenistan, en fazla ihracat gerçekleştirilen ilk on ülkeler arasında en çok ihracat artışı kaydedilen ülkelerdir. Türkiye’nin asfalt plenti sektörü ihracatı gerçekleştirdiği ilk 10 ülke arasında ihracatımızda en büyük düşüş Azerbaycan, Almanya ve Ukrayna’da yaşanmıştır.
2.2. İTHALAT
Türkiye’nin 2008 yılında 121 milyon $ seviyelerinde olan asfalt plenti sektörü ithalatı, 2009 yılında % 30 azalarak 85 milyon $ olarak gerçekleşmiştir.
Türkiye’nin 2009 yılında asfalt plenti sektörünün ithalatı G.T.İ.P. bazında incelendiğinde 45,3 milyon $ ile aksam ve parçaların ilk sırada yer aldığı görülmektedir.
Türkiye’nin G.T.İ.P. Bazında Asfalt Plenti Sektörü İthalatı ($)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
Değişim(%) |
|
847410 |
METAL CEVHERLERİNİ TASNİF ETME, ELEME, AYIRMA/YIKAMAYA MAHSUS MAKİNELER |
23.327.239 |
23.756.612 |
8.514.264 |
8.159.531 |
-64,16 |
|
847432 |
MİNERAL MADDELERİ BİTÜMENLE KARIŞTIRMAYA MAHSUS MAKİNELER |
18.553.784 |
34.884.906 |
31.651.703 |
50.608.294 |
-9,27 |
|
847490 |
TOPRAK, TAŞ, CEVHER VB. AYIRAN, YIKAYAN VB. MAKİNELERİN PARÇALARI |
61.707.534 |
62.690.162 |
45.247.453 |
22.868.089 |
-27,82 |
|
|
|
103.588.557 |
121.331.680 |
85.413.420 |
81.635.914 |
-29,60 |
Kaynak: TÜİK Verileri
2009 yılında sektör ithalatında G.T.İ.P. bazında tüm kalemlerde gerileme kaydedilmiştir. En büyük düşüş % 64 ile “metal cevherlerini tasnif etme, eleme, ayırma/yıkamaya mahsus makineler” kaleminde kaydedilmiştir.
Türkiye’nin Ülkelere Göre Afalt Plenti Sektörü İthalatı ($)
|
|
ÜLKE ADI |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
Değişim(%) |
|
1 |
ALMANYA |
33.161.009 |
48.970.631 |
34.784.099 |
27.644.466 |
-28,97 |
|
2 |
İTALYA |
23.382.641 |
27.958.532 |
25.908.167 |
30.365.904 |
-7,33 |
|
3 |
İNGİLTERE |
2.398.351 |
5.834.413 |
5.777.236 |
5.803.501 |
-0,98 |
|
4 |
A.B.D. |
14.450.616 |
9.162.106 |
4.879.973 |
3.097.748 |
-46,74 |
|
5 |
FRANSA |
7.945.770 |
5.917.261 |
3.380.772 |
1.507.572 |
-42,87 |
|
6 |
ÇİN HALK CUMHUR. |
5.655.487 |
4.036.424 |
2.854.720 |
4.147.103 |
-29,28 |
|
7 |
BELÇİKA |
1.146.196 |
1.393.525 |
1.013.406 |
862.784 |
-27,28 |
|
8 |
DANİMARKA |
2.981.488 |
1.903.535 |
838.652 |
638.217 |
-55,94 |
|
9 |
FİNLANDİYA |
93.861 |
1.489.256 |
795.933 |
586.751 |
-46,55 |
|
10 |
KANADA |
2.959.359 |
1.480.870 |
705.338 |
184.923 |
-52,37 |
|
|
DİĞER |
9.413.779 |
13.185.127 |
4.475.124 |
6.796.945 |
-66,06 |
|
|
|
103.588.557 |
121.331.680 |
85.413.420 |
81.635.914 |
-29,60 |
Kaynak:TÜİK
2009 yılında asfalt plenti sektörü ithalatımızda önemli yer tutan ülkeler arasında ilk üç sırayı Almanya (35 milyon $), İtalya (26 milyon $) ve İngiltere (5,7 milyon $) almıştır. Türkiye’nin asfalt plenti sektörü ithalatının yarısından fazlası Almanya ve İtalya’dan gerçekleşmektedir.
Türkiye’nin 2009 yılı sektör ithalatında ilk 10 ülkenin bir önceki seneye göre değişim oranlarına bakıldığında tüm ülkelerde gerileme kaydedilmiştir. En büyük düşüş ise Danimarka, Kanada ve ABD’ye yönelik olmuştur.
Kaynaklar
-Türkiye İstatistik Kurumu
-Birleşmiş Milletler İstatistik Bölümü (www.trademap.org)
