Birleşik Arap Emirlikleri Ülke Notu Ve Makine Ve Aksamları Dış Ticareti
|
RESMİ ADI |
Birleşik Arap Emirlikleri |
|
BAŞKENTİ |
Abu Dhabi |
|
RESMİ DİL |
Arapça (resmi), Farsça, İngilizce, Hintçe, Urduca |
|
BAĞIMSIZLIK TARİHİ |
2 Aralık 1971 (İngiltere’den) |
|
DİN |
Müslüman %96 (Şii %16), Hıristiyan, Hindu ve Diğer %4 |
|
YÜZÖLÇÜMÜ |
83.600 km² |
|
NÜFUS |
4.621.399 (Temmuz 2008 tahmini) |
|
ETNİK YAPI (%) |
Emirlikliler %19, Diğer Arap ve İranlı % 23, Güney Asyalı %50, Diğer % 8 |
|
ÜYESİ OLDUĞU BAŞLICA ULUSLARARASI KURULUŞLAR |
Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ve Büyük Arap Serbest Ticaret Anlaşması (GAFTA), OPEC, WTO, UN, ILO |
Körfez Ülkeleri İşbirliği Konseyi (KİK) içinde Suudi Arabistan’dan sonra en büyük ikinci ekonomiye sahip olan Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE), ekonomisinin dinamizmini ham petrol fiyatları önemli ölçüde belirlemektedir. Ham petrol fiyatlarının, 2008 yılı Temmuz ayında ulaşmış olduğu 147 dolar düzeyinin ardından hızlı bir iniş trendi yaşayarak uluslararası finansal krizin beraberinde getirdiği talep daralmasının da etkisiyle 2009 yılı Şubat ayında 34 dolar seviyesine düşmesi, BAE ekonomisini olumsuz etkilemiştir.
Küresel ekonomik kriz, BAE’de mevcut ve önümüzdeki dönemde başlatılacak projelerin finansmanından, borsanın performansına kadar uzanan geniş bir yelpazede ülke ekonomisi üzerinde olumsuz etki göstermiştir. 2008 yılını %7,4’lük büyüme hızı ile tamamlayan BAE, petrol fiyatlarındaki düşüş, OPEC üretim kotaları yanında uluslararası finansal krizin getirmiş olduğu etkiler ve özellikle inşaat-emlak sektöründe görülen hızlı daralma neticesinde 2009 yılı büyüme oranını -%2,7 şeklinde oldukça aşağı seviyelere çekmiş bulunmaktadır.
Likidite yetersizliği ve bankaların aktif yeterlilik rasyolarının bozulması biçiminde kendini gösteren sorunlar küresel krizle beraber ülkeyi terk eden yabancı sermayenin de etkisiyle piyasaları rahatsız eden boyutlara ulaşmıştır. BAE Merkez Bankasının ilk etapta bankalara sağladığı 19,1 milyar dolar tutarındaki fon ve bankalardaki mevduatlara devlet güvencesi getirilmesi ülkede yaşanan ekonomik sorunların bir miktar hafifletilmesini sağlamıştır.
BAE ekonomisinin petrol dışı dinamiklerini teşkil eden gayrimenkul, inşaat ve turizm sektörlerinde ortaya çıkan daralma, zincirleme şekilde genel ülke performansını etkilerken; bu tür gelişmeler tüketimde talep düşüşü, işgücü piyasasında daralma, üretim ve ticaretin gerilemesini beraberinde getirmektedir.
Yaşanan küresel krizle birlikte yerel şirketler, yeni yatırımlar ve kapasite arttırımına ilişkin planlarını ertelemekte, mevcut projelerinin ölçeklerini gözden geçirmekte, gerekirse küçülme seçeneklerini değerlendirmekte, daha önceki yıllarda temin ettikleri dış kredilerin çevrilmesi dâhil finansman ihtiyaçları için daha yoğun olarak yerel bankalara müracaat etmektedirler. Abu Dhabi Emirliği’nin bünyesinde yer alan, ve Emirliğin petrol gelirlerinin biriktiği ve biriken fonların uluslararası alternatif yatırım araçlarında değerlendirildiği Kamu Fonu “Sovereign Fund”, gerektiğinde likidite olanağı sağlamak suretiyle, ülkede ekonomik istikrarın devam ettirilmesinde en önemli güvence olmaya devam etmektedir.
|
GSYİH (Nominal)-2009 |
248 milyar dolar |
|
KİŞİ BAŞINA GSYİH (Nominal)-2009 |
38.296 dolar |
|
GSYİH BÜYÜME HIZI-2009 |
% -2,7 |
|
ENFLASYON-2009 |
% -0,4 |
|
İŞSİZLİK-2008 |
% 4,0 |
|
İŞ YAPMA KOLAYLIĞI SIRALAMASI-2010 |
40. |
BAE Ekonomisi ile İlgili Öngörüler:
BAE Ekonomi Bakanlığının 2010 yılı Mayıs ayında yayınladığı bir rapora göre, BAE’nin 2010 yılı ekonomik büyüme oranının % 2,5 ile 3,2 arasında gerçekleşeceği ve ilk defa petrol endüstrisinin ekonomideki ağırlığının % 30’dan daha az olacağı tahmin edilmektedir. Söz konusu raporda, sanayi, inşaat, perakende, emlak ve kamu sektörünün sağlıklı bir büyüme gerçekleştirmekte oldukları vurgulanmakta ve küçük ve orta ölçekli işletmelerin ekonomiye katkısının % 60 civarında gerçekleştiği belirtilmektedir. 2010 yılında da BAE’de ekonominin çeşitlendirilmesi ve petrol fiyatlarına bağımlılığın azaltılmasına yönelik politikalar, hükümetin öncelikleri arasında yer almaya devam etmektedir.
BAE Ekonomi Bakanlığının 2010 yılına yönelik öngörülerine göre, gayri safi milli hasıladaki reel büyüme oranı % 2,25 olarak gerçekleşecektir. Ekonomide toparlanmanın, bankaların ve büyük şirketlerin bilançolarında gözlemlenen iyileşmeye paralel olarak devam etmesi beklenmektedir. BAE’de faaliyet gösteren bankaların sermaye yeterlilik oranlarının % 20’nin üzerinde olduğu ve bu oranın sağlıklı kredi büyümesi için yeterli bir oran olduğu ifade edilmektedir.
A. BİRLEŞİK ARAP EMİRLİKLERİ’NİN GENEL DIŞ TİCARETİ
1. İHRACAT
BM verilerine göre; Birleşik Arap Emirlikleri’nin ihracatı 2008 yılında 210 milyar $ gerçekleşmiştir. Birleşik Arap Emirlikleri’nin genel ihracatında ilk üç ülke sırasıyla Çin, Japonya ve Hindistan’dır. Türkiye, 2008 yılı verilerine göre Birleşik Arap Emirlikleri’nin ihracat yaptığı ülkeler arasında 691 milyon $ ile 19. sırada yer almaktadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Ülkeler Bazında İhracatı (Bin $)
|
|
ÜLKE |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
Çin |
16.287.210 |
17.767.704 |
45.403.184 |
155,54 |
|
2 |
Japonya |
36.380.072 |
39.815.060 |
34.486.284 |
-13,38 |
|
3 |
Hindistan |
4.734.651 |
9.425.653 |
15.242.248 |
61,71 |
|
4 |
İran |
5.135.545 |
6.630.697 |
6.615.767 |
-0,23 |
|
5 |
Katar |
1.006.185 |
1.533.092 |
3.049.780 |
98,93 |
|
6 |
Irak |
2.339.405 |
2.995.208 |
3.003.369 |
0,27 |
|
7 |
İsviçre |
1.980.361 |
1.814.421 |
2.729.671 |
50,44 |
|
8 |
Bahreyn |
530.338 |
770.548 |
1.723.604 |
123,69 |
|
9 |
Suudi Arabistan |
1.342.904 |
1.656.013 |
1.481.884 |
-10,51 |
|
10 |
Umman Sultanlığı |
752.045 |
968.510 |
1.409.964 |
45,58 |
|
11 |
Hong Kong |
366.662 |
724.301 |
1.334.086 |
84,19 |
|
12 |
Belçika |
686.082 |
848.325 |
1.294.851 |
52,64 |
|
13 |
ABD |
719.583 |
699.712 |
1.230.163 |
75,81 |
|
14 |
Kuveyt |
1.389.937 |
1.258.209 |
1.065.627 |
-15,31 |
|
15 |
Mısır |
332.992 |
433.548 |
909.832 |
109,86 |
|
16 |
Pakistan |
1.122.164 |
819.535 |
815.456 |
-0,50 |
|
17 |
Afganistan |
279.936 |
355.730 |
712.980 |
100,43 |
|
18 |
İtalya |
92.040 |
213.018 |
703.555 |
230,28 |
|
19 |
Türkiye |
352.284 |
470.091 |
691.201 |
47,04 |
|
20 |
Libya |
578.274 |
513.217 |
629.800 |
22,72 |
|
|
Diğer |
66.448.606 |
66.921.408 |
85.466.694 |
27,71 |
|
|
TOPLAM |
142.504.992 |
156.634.000 |
210.000.000 |
34,07 |
Kaynak: www.trademap.org (BM İstatistik Bölümü)
2008 yılında Birleşik Arap Emirlikleri’nin önemli ihraç ürünleri incelendiğinde ilk sırayı “Mineral Yakıtlar, Mineral Yağlar ve Müstahsalları, Mumlar” oluşturmaktadır. “Sınıflandırılmamış Emtia”, “İnciler, Kıymetli Taş ve Metal Mamulleri, Madeni Paralar” ile “Motorlu Kara Taşıtları, Traktör, Bisiklet, Motosiklet ve Diğer” Birleşik Arap Emirlikleri’nin ihraç ettiği diğer başlıca ürünlerdir. 2008 yılında Birleşik Arap Emirlikleri tarafından gerçekleştirilen “Mineral Yakıtlar, Mineral Yağlar ve Müstahsalları” ihracatı Birleşik Arap Emirlikleri’ın genel ihracatı içerisinde % 50,4 pay almaktadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Fasıllar Bazında İhracatı (Bin $)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
27 |
MİNERAL YAKITLAR,MİNERAL YAĞLAR VE MÜSTAHSALLARI,MUMLAR |
72.588.464 |
77.688.976 |
105.969.160 |
36,40 |
|
2 |
99 |
SINIFLANDIRILMAMIŞ EMTİA |
36.444.196 |
34.919.128 |
44.204.192 |
26,59 |
|
3 |
71 |
İNCİLER,KIYMETLİ TAŞ VE METAL MAMULLERİ,MADENİ PARALAR |
8.246.716 |
13.891.054 |
23.723.862 |
70,79 |
|
4 |
87 |
MOTORLU KARA TAŞITLARI, TRAKTÖR, BİSİKLET, MOTOSİKLET VE DİĞER |
3.605.980 |
5.443.721 |
6.259.241 |
14,98 |
|
5 |
84 |
NÜKLEER REAKTÖRLER,KAZAN;MAKİNE VE CİHAZLAR,ALETLER,PARÇALARI |
3.105.164 |
3.883.216 |
4.929.116 |
26,93 |
|
6 |
85 |
ELEKTRİKLİ MAKİNE VE CİHAZLAR,AKSAM VE PARÇALARI |
3.962.833 |
4.255.537 |
4.047.101 |
-4,90 |
|
7 |
68 |
TAŞ,ALÇI,ÇİMENTO,AMYANT,MİKA VB MADDELERDEN EŞYA |
116.490 |
256.407 |
2.338.538 |
812,04 |
|
8 |
39 |
PLASTİK VE PLASTİKTEN MAMUL EŞYA |
1.060.581 |
1.385.762 |
1.978.859 |
42,80 |
|
9 |
54 |
DOKUMAYA ELVERİŞLİ SUNİ VE SENTETİK LİFLER |
810.671 |
1.070.366 |
1.187.705 |
10,96 |
|
10 |
73 |
DEMİR VEYA ÇELİKTEN EŞYA |
724.532 |
826.760 |
986.236 |
19,29 |
|
|
|
DİĞER |
11.839.365 |
13.013.073 |
14.375.990 |
10,47 |
|
|
|
TOPLAM |
142.504.992 |
156.634.000 |
210.000.000 |
34,07 |
Kaynak: www.trademap.org (BM İstatistik Bölümü)
2. İTHALAT
Birleşik Arap Emirlikleri’nin ithalatı 2008 yılında 175,4 milyar $ kaydedilmiştir. Birleşik Arap Emirlikleri’nin genel ithalatında en çok payı alan ilk üç ülke sırasıyla Çin, Hindistan ve ABD’dir. Türkiye, BM’nin 2008 yılı verilerine göre, % 179,8 ile en büyük artış gösteren ülke olarak, Birleşik Arap Emirlikleri’nin ithalatında 6. sırada yer almaktadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Ülkeler Bazında İthalatı (Bin $)
|
SIRA |
ÜLKE |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
Çin |
8.502.838 |
12.307.983 |
17.356.072 |
41,01 |
|
2 |
Hindistan |
8.476.486 |
12.247.038 |
16.873.676 |
37,78 |
|
3 |
ABD |
6.376.012 |
8.416.796 |
12.244.200 |
45,47 |
|
4 |
Japonya |
5.833.494 |
8.073.723 |
11.610.284 |
43,80 |
|
5 |
Almanya |
5.945.872 |
7.188.241 |
10.101.614 |
40,53 |
|
6 |
Türkiye |
1.892.237 |
2.849.810 |
7.975.400 |
179,86 |
|
7 |
İngiltere |
4.031.017 |
4.628.060 |
7.624.404 |
64,74 |
|
8 |
İtalya |
3.361.003 |
4.701.424 |
5.919.440 |
25,91 |
|
9 |
İsviçre |
2.206.308 |
3.012.531 |
5.644.890 |
87,38 |
|
10 |
Suudi Arabistan |
3.240.197 |
3.507.299 |
4.396.067 |
25,34 |
|
11 |
Kore |
2.072.067 |
2.814.702 |
4.243.159 |
50,75 |
|
12 |
Fransa |
2.408.645 |
3.100.394 |
3.835.326 |
23,70 |
|
13 |
Malezya |
1.785.262 |
2.479.932 |
3.503.878 |
41,29 |
|
14 |
Avustralya |
1.431.783 |
2.653.820 |
3.321.108 |
25,14 |
|
15 |
Belçika |
1.615.098 |
1.898.180 |
2.659.629 |
40,11 |
|
16 |
Tayland |
1.096.976 |
1.810.647 |
2.421.698 |
33,75 |
|
17 |
Endonezya |
850.761 |
1.551.974 |
1.703.066 |
9,74 |
|
18 |
Hollanda |
984.500 |
1.112.268 |
1.431.899 |
28,74 |
|
19 |
Pakistan |
524.170 |
778.659 |
1.405.071 |
80,45 |
|
20 |
Kanada |
535.938 |
657.414 |
1.243.673 |
89,18 |
|
|
Diğer |
34.692.936 |
41.210.609 |
49.971.142 |
21,26 |
|
|
TOPLAM |
97.863.600 |
127.001.504 |
175.485.696 |
38,18 |
Kaynak: www.trademap.org (BM İstatistik Bölümü)
“Makine ve Aksamları” Birleşik Arap Emirlikleri’nin en önemli 3. ithal kalemidir. Makine ve aksamları ithalatı Birleşik Arap Emirlikleri’nin genel ithalatından % 10,5 pay almaktadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin ithal ettiği başlıca diğer ürünler “İnciler, Kıymetli Taş ve Metal Mamulleri, Madeni Paralar”, “Sınıflandırılmamış Emtia” ve “Motorlu Kara Taşıtları, Traktör, Bisiklet, Motosiklet ve Diğer”dir.
Diğer taraftan, “Demir ve Çelik” ile “Hava Taşıtları, Uzay Araçları, Aksam ve Parçaları” mal gruplarının ithalatındaki artış oranları dikkat çekici boyuttadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Başlıca Fasıllar Bazında İthalatı (Bin $)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
71 |
İNCİLER,KIYMETLİ TAŞ VE METAL MAMULLERİ,MADENİ PARALAR |
14.296.031 |
20.929.308 |
33.120.838 |
58,25 |
|
2 |
99 |
SINIFLANDIRILMAMIŞ EMTİA |
18.614.112 |
21.266.262 |
21.482.448 |
1,02 |
|
3 |
84 |
NÜKLEER REAKTÖRLER, KAZAN; MAKİNE VE CİHAZLAR, ALETLER, PARÇALARI |
10.914.852 |
14.105.176 |
18.521.928 |
31,31 |
|
4 |
87 |
MOTORLU KARA TAŞITLARI, TRAKTÖR, BİSİKLET, MOTOSİKLET VE DİĞER |
8.138.194 |
11.750.502 |
17.335.776 |
47,53 |
|
5 |
85 |
ELEKTRİKLİ MAKİNE VE CİHAZLAR,AKSAM VE PARÇALARI |
7.753.762 |
10.164.060 |
14.271.941 |
40,42 |
|
6 |
72 |
DEMİR VE ÇELİK |
3.644.136 |
5.458.601 |
12.484.788 |
128,72 |
|
7 |
73 |
DEMİR VEYA ÇELİKTEN EŞYA |
2.708.042 |
3.732.655 |
5.639.089 |
51,07 |
|
8 |
88 |
HAVA TAŞITLARI,UZAY ARAÇLARI,AKSAM VE PARÇALARI |
1.791.028 |
2.006.758 |
4.144.206 |
106,51 |
|
9 |
39 |
PLASTİK VE PLASTİKTEN MAMUL EŞYA |
1.978.705 |
2.752.751 |
3.392.712 |
23,25 |
|
10 |
94 |
MOBİLYALAR,AYDINLATMA,REKLAM LAMBALARI,PREFABRİK YAPILAR |
1.111.555 |
1.551.128 |
2.109.194 |
35,98 |
|
|
|
DİĞER |
26.913.183 |
33.284.303 |
42.982.776 |
29,14 |
|
|
|
TOPLAM |
97.863.600 |
127.001.504 |
175.485.696 |
38,18 |
Kaynak: www.trademap.org (BM İstatistik Bölümü)
B. TÜRKİYE-BİRLEŞİK ARAP EMİRLİKLERİ DIŞ TİCARETİ
İkili Ticaret Verileri ($)
|
|
2007 |
2008 |
2009 |
|
|
İhracatımız |
Değer |
3.240.940.316 |
7.975.400.309 |
2.898.839.389 |
|
Değişim % |
|
146,08 |
-63,65 |
|
|
İthalatımız |
Değer |
470.091.971 |
691.201.792 |
667.856.747 |
|
Değişim % |
|
47,04 |
-3,38 |
|
|
Hacim |
Değer |
3.711.032.287 |
8.666.602.101 |
3.566.696.136 |
|
Değişim % |
|
133,54 |
-58,85 |
|
|
Denge |
Değer |
2.770.848.345 |
7.284.198.517 |
2.230.982.642 |
|
Değişim % |
|
162,89 |
-69,37 |
|
Kaynak: TÜİK Verileri
Ülkemiz ile Birleşik Arap Emirlikleri arasındaki dış ticaret dengesi ülkemiz lehine fazla vermektedir. Dış ticaret dengesi 2009 yılında bir önceki yıla göre % 69,37 azalma göstermiştir. 2009 yılında iki ülke arasındaki dış ticaret hacmi 3,5 milyar $ kaydedilmiştir.
Birleşik Arap Emirlikleri’ne İhracatımızda Başlıca Maddeler ($)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
DEĞİŞİM 08/09 (%) |
|
1 |
71 |
İNCİLER,KIYMETLİ TAŞ VE METAL MAMULLERİ,MADENİ PARALAR |
716.422.843 |
1.033.551.746 |
1.011.176.531 |
-2,16 |
|
2 |
72 |
DEMİR VE ÇELİK |
1.742.654.122 |
5.270.501.038 |
908.955.666 |
-82,75 |
|
3 |
27 |
MİNERAL YAKITLAR,MİNERAL YAĞLAR VE MÜSTAHSALLARI,MUMLAR |
155.854.169 |
674.067.266 |
194.225.664 |
-71,18 |
|
4 |
85 |
ELEKTRİKLİ MAKİNE VE CİHAZLAR,AKSAM VE PARÇALARI |
127.413.539 |
214.561.320 |
160.637.856 |
-25,13 |
|
5 |
94 |
MOBİLYALAR,AYDINLATMA,REKLAM LAMBALARI,PREFABRİK YAPILAR |
18.881.526 |
80.196.478 |
73.441.970 |
-8,42 |
|
6 |
84 |
NÜKLEER REAKTÖRLER,KAZAN;MAKİNE VE CİHAZLAR,ALETLER,PARÇALARI |
71.445.841 |
119.623.417 |
65.979.308 |
-44,84 |
|
7 |
87 |
MOTORLU KARA TAŞITLARI, TRAKTÖR,BİSİKLET,MOTOSİKLET VE DİĞER |
32.125.341 |
39.913.635 |
64.009.600 |
60,37 |
|
8 |
39 |
PLASTİK VE PLASTİKTEN MAMUL EŞYA |
30.834.677 |
45.907.093 |
35.754.288 |
-22,11 |
|
9 |
73 |
DEMİR VEYA ÇELİKTEN EŞYA |
48.526.312 |
59.448.676 |
32.269.066 |
-45,71 |
|
10 |
68 |
TAŞ,ALÇI,ÇİMENTO,AMYANT,MİKA VB MADDELERDEN EŞYA |
16.536.318 |
48.332.694 |
29.057.197 |
-39,88 |
|
|
|
DİĞER |
2.207.388.570 |
6.964.223.778 |
323.332.243 |
-95,35 |
|
|
|
TOPLAM |
3.240.940.316 |
7.975.400.309 |
2.898.839.389 |
-63,65 |
Kaynak:TUIK Verileri
Birleşik Arap Emirlikleri’ne yönelik ihracatımız 2009 yılında % 63,65 azalarak 2 milyar 898 milyon $ olarak gerçekleşmiştir. Söz konusu ülkeye gerçekleştirdiğimiz ihracatta ilk 10 madde arasında yer alan “Motorlu Kara Taşıtları, Traktör, Bisiklet, Motosiklet ve Diğer” mal grubunda yaşanan ihracat artış oranı dikkat çekmektedir. “Makine ve Aksamları” 2009 yılında Birleşik Arap Emirlikleri’ne ihracatımızda 6. sırada yer almaktadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nden İthalatımızda Başlıca Maddeler ($)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
DEĞİŞİM 08/09 (%) |
|
1 |
71 |
İNCİLER,KIYMETLİ TAŞ VE METAL MAMULLERİ,MADENİ PARALAR |
184.410.119 |
388.077.193 |
521.243.183 |
34,31 |
|
2 |
76 |
ALUMİNYUM VE ALUMİNYUM EŞYA |
116.210.331 |
75.581.432 |
68.615.556 |
-9,21 |
|
3 |
39 |
PLASTİK VE PLASTİKTEN MAMUL EŞYA |
19.141.095 |
71.861.038 |
31.347.216 |
-56,37 |
|
4 |
27 |
MİNERAL YAKITLAR,MİNERAL YAĞLAR VE MÜSTAHSALLARI,MUMLAR |
83.485.540 |
106.504.712 |
16.953.349 |
-84,08 |
|
5 |
52 |
PAMUK |
5.280.852 |
4.690.691 |
8.772.143 |
87,01 |
|
6 |
84 |
NÜKLEER REAKTÖRLER,KAZAN;MAKİNE VE CİHAZLAR,ALETLER,PARÇALARI |
16.162.615 |
4.052.383 |
3.510.458 |
-13,37 |
|
7 |
85 |
ELEKTRİKLİ MAKİNE VE CİHAZLAR,AKSAM VE PARÇALARI |
6.612.153 |
2.784.171 |
2.243.304 |
-19,42 |
|
8 |
32 |
DEBAGAT VE BOYACILIKTA KULLANILAN HÜLASA,BOYA,MACUN,SAKIZLAR |
750.705 |
5.171.525 |
2.106.472 |
-59,26 |
|
9 |
54 |
DOKUMAYA ELVERİŞLİ SUNİ VE SENTETİK LİFLER |
29.334 |
820.309 |
1.606.281 |
95,81 |
|
10 |
70 |
CAM VE CAM EŞYA |
5.224.136 |
1.730.614 |
1.596.275 |
-7,76 |
|
|
|
DİĞER |
32.785.091 |
29.927.724 |
9.862.510 |
-67,04 |
|
|
|
TOPLAM |
470.091.971 |
691.201.792 |
667.856.747 |
-3,37 |
Kaynak: TUİK Verileri
Birleşik Arap Emirlikleri’nden ithalatımız 2009 yılında % 3 gerileyerek 667,85 milyon $ seviyesinde gerçekleşmiştir. Birleşik Arap Emirlikleri’nden ithal ettiğimiz ilk 10 kalem arasında ithalatında artış görülen kalemler “İnciler, Kıymetli Taş ve Metal Mamulleri, Madeni Paralar”, “Pamuk” ile “Dokumaya Elverişli Suni ve Sentetik Lifler” dir.
C. BİRLEŞİK ARAP EMİRLİKLERİ’NİN MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ
1. İHRACAT
2008 yılında “Makine ve Aksamları” ürün grubu Birleşik Arap Emirlikleri’nin toplam ihracatından % 2,3 pay almıştır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin 2008 yılında makine ihracatı 4,9 milyar $ seviyesinde gerçekleşmiştir. 2008 yılında Birleşik Arap Emirlikleri’nin makine ihracatında ilk sırada yer alan ülkeler İran, Umman Sultanlığı, Katar ve Irak’tır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Ülkelere Göre Makine ve Aksamları İhracatı (Bin $) - 84. Fasıl
|
SIRA |
ÜLKE |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
İran |
721.296 |
1.076.887 |
1.113.453 |
3,40 |
|
2 |
Umman Sultanlığı |
94.416 |
153.069 |
611.573 |
299,54 |
|
3 |
Katar |
188.045 |
238.131 |
261.644 |
9,87 |
|
4 |
Irak |
223.869 |
279.103 |
241.718 |
-13,39 |
|
5 |
Afganistan |
69.469 |
77.317 |
196.093 |
153,62 |
|
6 |
Suudi Arabistan |
111.605 |
170.429 |
165.144 |
-3,10 |
|
7 |
Hindistan |
126.909 |
176.443 |
153.701 |
-12,89 |
|
8 |
Pakistan |
95.482 |
99.750 |
134.617 |
34,95 |
|
9 |
ABD |
22.746 |
32.951 |
119.288 |
262,02 |
|
10 |
Çin |
4.681 |
5.939 |
117.202 |
- |
|
11 |
Bahreyn |
42.379 |
94.396 |
107.677 |
14,07 |
|
12 |
Kazakistan |
94.566 |
106.741 |
107.537 |
0,75 |
|
13 |
Kuveyt |
142.382 |
112.472 |
87.655 |
-22,07 |
|
14 |
Almanya |
45.538 |
36.245 |
72.458 |
99,91 |
|
15 |
Hollanda |
54.716 |
35.644 |
70.102 |
96,67 |
|
16 |
Libya |
41.490 |
43.197 |
69.321 |
60,48 |
|
17 |
Sudan |
62.329 |
52.135 |
58.719 |
12,63 |
|
18 |
Singapur |
30.451 |
53.356 |
55.970 |
4,90 |
|
19 |
Kore |
4.719 |
3.487 |
55.898 |
- |
|
20 |
Japonya |
4.175 |
4.522 |
53.243 |
- |
|
|
Diğer |
923.901 |
1.031.002 |
1.076.103 |
4,37 |
|
|
TOPLAM |
3.105.164 |
3.883.216 |
4.929.116 |
26,93 |
Kaynak: www.trademap.org (BM istatistik bölümü verileri)
2008 yılında Birleşik Arap Emirlikleri’nin makine ve aksamları ihracatında ilk üç sırayı “Yazı, Hesap, Muhasebe, Bilgi İşlem, Büro İçin Diğer Makine ve Cihazların Aksamı”, “Diğer Motorlar ve Kuvvet Üreten Makineler” ve “Ağır İş Makine ve Cihazlarının Aksamı, Parçaları” almaktadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Makine ve Aksamları İhracatındaki Başlıca Kalemler (Bin $)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
8473 |
YAZI, HESAP, MUHASEBE, BİLGİ İŞLEM, BÜRO İÇİN DİĞER MAKİNE VE CİHAZLARIN AKSAMI |
571.405 |
806.496 |
883.505 |
9,55 |
|
2 |
8412 |
DİĞER MOTORLAR VE KUVVET ÜRETEN MAKİNELER |
11.814 |
12.219 |
470.856 |
- |
|
3 |
8431 |
AĞIR İŞ MAKİNE VE CİHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
334.442 |
409.801 |
426.321 |
4,03 |
|
4 |
8471 |
OTOMATİK BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ, ÜNİTELERİ |
342.427 |
377.914 |
418.864 |
10,84 |
|
5 |
8429 |
DOZERLER, GREYDER, SKREYPER, EKSKAVATÖR, KÜREYİCİ, YÜKLEYİCİ VB. |
222.603 |
270.587 |
317.515 |
17,34 |
|
6 |
8413 |
SIVILAR İÇİN POMPALAR, SIVI ELEVATÖRLERİ |
126.706 |
151.194 |
206.139 |
36,34 |
|
7 |
8415 |
KLİMA CİHAZLARI-VANTİLATÖRLÜ, ISI, NEM DEĞİŞTİRME TERTİBATLI |
127.531 |
173.758 |
202.672 |
16,64 |
|
8 |
8426 |
GEMİ VİNÇLERİ, MAÇUNALAR, HALATLI VİNÇLER, DÖNER KÖPRÜLER |
103.596 |
234.743 |
193.703 |
-17,48 |
|
9 |
8409 |
İÇTEN YANMALI, PİSTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI |
82.833 |
138.939 |
186.766 |
34,42 |
|
10 |
8418 |
BUZDOLAPLARI, DONDURUCULAR, SOĞUTUCULAR, ISI POMPALARI |
112.414 |
150.607 |
184.754 |
22,67 |
|
|
|
DİĞER |
1.069.391 |
1.156.466 |
1.438.022 |
24,35 |
|
|
|
TOPLAM |
3.105.162 |
3.882.724 |
4.929.117 |
26,95 |
Kaynak: www.trademap.org (BM istatistik bölümü verileri)
2. İTHALAT
Makine ve aksamları ithalatı 2008 yılında Birleşik Arap Emirlikleri’nin genel ithalatından % 10,5 pay almaktadır. Birleşik Arap Emirlikleri’nin 84. fasıl bazında makine ithalatı 2008 yılında 18,5 milyar $ kaydedilmiştir.
ABD, Almanya, Çin, İtalya, Japonya ve İngiltere Birleşik Arap Emirlikleri’nin makine ithal ettiği başlıca ülkelerdir. Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri’nin makine ithal ettiği ülkeler arasında 119,6 milyon $ ile 23. sırada yer almaktadır.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Ülkelere Göre Makine ve Aksamları İthalatı (Bin $) - 84. Fasıl
|
SIRA |
ÜLKE |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
ABD |
1.565.062 |
2.103.732 |
3.100.103 |
47,36 |
|
2 |
Almanya |
1.578.605 |
2.048.870 |
2.712.735 |
32,40 |
|
3 |
Çin |
1.450.151 |
1.898.882 |
2.612.512 |
37,58 |
|
4 |
İtalya |
912.158 |
1.548.423 |
1.697.614 |
9,64 |
|
5 |
Japonya |
771.227 |
963.899 |
1.485.180 |
54,08 |
|
6 |
İngiltere |
847.533 |
912.955 |
1.107.181 |
21,27 |
|
7 |
Fransa |
433.627 |
540.275 |
624.501 |
15,59 |
|
8 |
Kore |
249.021 |
465.218 |
622.628 |
33,84 |
|
9 |
Hindistan |
288.397 |
374.276 |
441.232 |
17,89 |
|
10 |
Tayland |
193.361 |
337.851 |
377.678 |
11,79 |
|
11 |
Hollanda |
234.336 |
279.023 |
376.660 |
34,99 |
|
12 |
Belçika |
256.726 |
258.056 |
366.799 |
42,14 |
|
13 |
İsveç |
118.850 |
143.596 |
235.281 |
63,85 |
|
14 |
Malezya |
115.990 |
180.505 |
229.964 |
27,40 |
|
15 |
Singapur |
198.148 |
156.088 |
188.917 |
21,03 |
|
16 |
İspanya |
169.016 |
145.110 |
159.397 |
9,85 |
|
17 |
Kanada |
77.691 |
97.766 |
148.658 |
52,05 |
|
18 |
Norveç |
30.587 |
29.368 |
141.595 |
- |
|
19 |
Suudi Arabistan |
143.304 |
178.847 |
141.547 |
-20,86 |
|
20 |
İsviçre |
116.618 |
115.752 |
141.175 |
21,96 |
|
|
Diğer |
1.164.444 |
1.326.684 |
1.610.571 |
21,40 |
|
|
TOPLAM |
10.914.852 |
14.105.176 |
18.521.928 |
31,31 |
Kaynak: www.trademap.org (BM istatistik bölümü verileri)
Birleşik Arap Emirlikleri’ın 2008 yılında makine ithalatı arasında başlıca kalemler “Ağır İş Makine ve Cihazlarının Aksamı, Parçaları”, “Dozerler, Greyder, Skreyper, Ekskavatör, Küreyici, Yükleyici Vb.”, Turbojetler, Turbo-Propeller, Diğer Gaz Türbinleri” ile “Otomatik Bilgi İşlem Makineleri, Üniteleri”dir.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin Makine ve Aksamları İthalatındaki Başlıca Kalemler (Bin $)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2006 |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM 08/07 (%) |
|
1 |
8431 |
AĞIR İŞ MAKİNE VE CİHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
969.128 |
1.154.727 |
1.543.183 |
33,64 |
|
2 |
8429 |
DOZERLER, GREYDER, SKREYPER, EKSKAVATÖR, KÜREYİCİ, YÜKLEYİCİ VB. |
575.411 |
893.304 |
1.500.760 |
68,00 |
|
3 |
8411 |
TURBOJETLER, TURBO-PROPELLER, DİĞER GAZ TÜRBİNLERİ |
1.148.726 |
1.000.555 |
1.304.099 |
30,34 |
|
4 |
8471 |
OTOMATİK BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ, ÜNİTELERİ |
796.796 |
950.099 |
1.140.176 |
20,01 |
|
5 |
8426 |
GEMİ VİNÇLERİ, MAÇUNALAR, HALATLI VİNÇLER, DÖNER KÖPRÜLER |
428.805 |
690.066 |
1.121.002 |
62,45 |
|
6 |
8481 |
MUSLUKÇU, BORUCU EŞYASI-BASINÇ DÜŞÜRÜCÜ, TERMOSTATİK VALF DAHİL |
545.957 |
907.976 |
1.060.495 |
16,80 |
|
7 |
8415 |
KLİMA CİHAZLARI-VANTİLATÖRLÜ, ISI, NEM DEĞİŞTİRME TERTİBATLI |
564.130 |
780.994 |
924.245 |
18,34 |
|
8 |
8474 |
TOPRAK, TAŞ, METAL CEVHERİ VB. AYIKLAMA, ELEME VB. İÇİN MAKİNELER |
492.830 |
360.531 |
696.543 |
93,20 |
|
9 |
8473 |
YAZI, HESAP, MUHASEBE, BİLGİ İŞLEM, BÜRO İÇİN DİĞER MAKİNE VE CİHAZLARIN AKSAMI |
778.852 |
658.960 |
695.958 |
5,61 |
|
10 |
8413 |
SIVILAR İÇİN POMPALAR, SIVI ELEVATÖRLERİ |
322.382 |
541.965 |
694.879 |
28,21 |
|
|
|
DİĞER |
4.291.832 |
6.162.432 |
7.840.587 |
27,23 |
|
|
|
TOPLAM |
10.914.849 |
14.101.609 |
18.521.927 |
31,35 |
Kaynak: www.trademap.org (BM istatistik bölümü verileri)
D. TÜRKİYE – BİRLEŞİK ARAP EMİRLİKLERİ MAKİNE VE AKSAMLARI SEKTÖRÜ DIŞ TİCARETİ
2009 yılında Birleşik Arap Emirlikleri’ne makine ve aksamları ihracatımız yaklaşık % 44,8 azalarak 65,9 milyon $’a gerilemiş; Birleşik Arap Emirlikleri’nden ithalatımız da % 13,3 oranında azalarak 3,5 milyon $’a gerilemiştir.
Birleşik Arap Emirlikleri ile Türkiye arasındaki makine ve aksamları dış ticaret hacmi 2009 yılında % 43,8 azalarak 69,4 milyon $ gerçekleşmiştir.
Birleşik Arap Emirlikleri ile Türkiye arasında dış ticaret dengesi de 2009 yılında % 45,9 azalarak yaklaşık 62 milyon $ kaydedilmiştir.
Türkiye – Birleşik Arap Emirlikleri Makine ve Aksamları Dış Ticareti ($ - 84. Fasıl)
|
|
2007 |
2008 |
2009 |
|
|
İhracat |
Değer |
71.445.841 |
119.623.417 |
65.979.308 |
|
Değişim % |
|
67,43 |
-44,84 |
|
|
İthalat |
Değer |
16.162.615 |
4.052.383 |
3.510.458 |
|
Değişim % |
|
-74,93 |
-13,37 |
|
|
Hacim |
Değer |
87.608.456 |
123.675.800 |
69.489.766 |
|
Değişim % |
|
41,17 |
-43,81 |
|
|
Denge |
Değer |
55.283.226 |
115.571.034 |
62.468.850 |
|
Değişim % |
|
109,05 |
-45,95 |
|
Kaynak: TUİK Verileri
1. İHRACAT
Birleşik Arap Emirlikleri’ne 84. fasıl itibariyle gerçekleştirilen makine ihracatımız incelendiğinde 2009 yılında en fazla sırasıyla “Buzdolapları, Dondurucular, Soğutucular, Isı Pompaları”, “Santrifüjle Çalışan Kurutma, Filtre, Arıtma Cihazları” ve “Metalleri Dövme, İşleme, Kesme, Şataflama Presleri, Makineleri” ihracatı gerçekleşmiştir.
Birleşik Arap Emirlikleri’ne makine ihracatı gerçekleştirdiğimiz ilk 10 kalem arasında “Santrifüjle Çalışan Kurutma, Filtre, Arıtma Cihazları” mal grubu, 2009 yılında, önceki senelere göre kaydedilen ihracat artışı ile dikkat çekmektedir. 2008 yılında söz konusu mal grubu ihracatı yaklaşık 5,7 milyon $ iken 2009 yılında bu değer 8,6 milyon $’a yükselmiştir.
Birleşik Arap Emirlikleri’ne Makine ve Aksamları İhracatımızda Başlıca Kalemler (84.Fasıl-$)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
DEĞİŞİM 08/09 (%) |
|
1 |
8418 |
BUZDOLAPLARI, DONDURUCULAR, SOĞUTUCULAR, ISI POMPALARI |
6.488.681 |
7.621.458 |
11.191.933 |
46,85 |
|
2 |
8421 |
SANTRİFÜJLE ÇALIŞAN KURUTMA, FİLTRE, ARITMA CİHAZLARI |
3.596.794 |
5.709.854 |
8.691.454 |
52,22 |
|
3 |
8462 |
METALLERİ DÖVME, İŞLEME, KESME, ŞATAFLAMA PRESLERİ, MAKİNELERİ |
6.518.204 |
6.532.054 |
4.686.678 |
-28,25 |
|
4 |
8450 |
ÇAMAŞIR YIKAMA MAKİNELERİ |
4.575.820 |
5.038.044 |
4.539.980 |
-9,89 |
|
5 |
8481 |
MUSLUKÇU, BORUCU EŞYASI-BASINÇ DÜŞÜRÜCÜ, TERMOSTATİK VALF DAHİL |
2.052.171 |
3.613.458 |
3.002.139 |
-16,92 |
|
6 |
8474 |
TOPRAK, TAŞ, METAL CEVHERİ VB. AYIKLAMA, ELEME VB. İÇİN MAKİNELER |
5.723.306 |
11.353.523 |
2.815.082 |
-75,21 |
|
7 |
8409 |
İÇTEN YANMALI, PİSTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI |
3.277.090 |
4.915.741 |
2.644.179 |
-46,21 |
|
8 |
8431 |
AĞIR İŞ MAKİNE VE CİHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
2.632.298 |
5.762.960 |
2.225.865 |
-61,38 |
|
9 |
8414 |
HAVA-VAKUM POMPASI, HAVA/GAZ KOMPRESÖRÜ, VANTİLATÖR, ASPİRATÖR |
2.059.532 |
2.239.950 |
1.921.724 |
-14,21 |
|
10 |
8415 |
KLİMA CİHAZLARI-VANTİLATÖRLÜ, ISI, NEM DEĞİŞTİRME TERTİBATLI |
6.692.814 |
7.738.333 |
1.726.076 |
-77,69 |
|
|
|
DİĞER |
27.829.131 |
59.098.042 |
22.534.198 |
-61,87 |
|
|
|
TOPLAM |
71.445.841 |
119.623.417 |
65.979.308 |
-44,84 |
Kaynak:TUİK Verileri
2. İTHALAT
2009 yılında Türkiye’nin Birleşik Arap Emirlikleri’nden 84. fasıl itibariyle en fazla ithal ettiği ürün grupları sırasıyla, “Ağır İş Makine ve Cihazlarının Aksamı, Parçaları”, “İçten Yanmalı, Pistonlu Motorların Aksam-Parçaları” ve “Sıvı, Tozları Püskürtmeye, Dağıtmaya Mahsus Mekanik Cihazlar” olmuştur.
Birleşik Arap Emirlikleri’dan Makine ve Aksamları İthalatımızda Başlıca Kalemler (84.Fasıl-$)
|
SIRA |
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
DEĞİŞİM 08/09 (%) |
|
1 |
8431 |
AĞIR İŞ MAKİNE VE CİHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
514.111 |
31.030 |
1.695.615 |
- |
|
2 |
8409 |
İÇTEN YANMALI, PİSTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI |
205.155 |
76.306 |
361.527 |
373,79 |
|
3 |
8424 |
SIVI, TOZLARI PÜSKÜRTMEYE, DAĞITMAYA MAHSUS MEKANİK CİHAZLAR |
0 |
0 |
231.350 |
- |
|
4 |
8484 |
METAL TABAKALI CONTALAR, CONTA TAKIM VE GRUPLARI |
71.452 |
730.837 |
210.393 |
-71,21 |
|
5 |
8415 |
KLİMA CİHAZLARI-VANTİLATÖRLÜ, ISI, NEM DEĞİŞTİRME TERTİBATLI |
8.884 |
77.091 |
188.018 |
143,89 |
|
6 |
8471 |
OTOMATİK BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ, ÜNİTELERİ |
5.779 |
863 |
176.697 |
- |
|
7 |
8443 |
MATBAACILIĞA MAHSUS BASKI MAKİNELERİ, YARDIMCI MAKİNELER |
90.000 |
52.879 |
133.958 |
153,33 |
|
8 |
8465 |
AĞAÇ, MANTAR, KEMİK, SERT KAUÇUK, PLASTİK VB. İŞLEME MAKİNELERİ |
0 |
5.484 |
113.897 |
- |
|
9 |
8412 |
DİĞER MOTORLAR VE KUVVET ÜRETEN MAKİNELER |
0 |
0 |
113.282 |
- |
|
10 |
8413 |
SIVILAR İÇİN POMPALAR, SIVI ELEVATÖRLERİ |
96.918 |
44.031 |
40.616 |
-7,76 |
|
|
|
DİĞER |
15.170.316 |
3.033.862 |
245.105 |
-91,92 |
|
|
|
TOPLAM |
16.162.615 |
4.052.383 |
3.510.458 |
-13,37 |
Kaynak: TUİK Verileri
KAYNAKLAR
- BM İstatistik Bölümü Verileri
- TUİK
- T.C. Abu Dhabi Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği Raporları
- T.C. Dubai Başkonsolosluğu Ticaret Ataşeliği Raporları
