Türkiye-Endonezya Dış Ticareti ve Makine ve Aksamları Sektörü
Endonezya’nın GSYİH’sı 2001-2008 yılları arasında üç katına çıkarak 2008 yılında 490,4 milyar $’a ulaşmış, GSYİH’daki artış hızı da son yıllarda artış göstererek %6’nın üzerine çıkmıştır. 2008 yılında 140 milyar $ ihracata karşılık, 117 milyar $ ithalatı bulunan ülkenin dış ticaret hacmi son yıllarda artış sergilemekte, genel olarak dış ticaret fazlası vermektedir. Ülkenin ihracatından en fazla payı Japonya alırken, en fazla ithalat da Singapur’dan gerçekleştirilmektedir. Diğer önemli ticari partnerler; Çin, Güney Kore ve ABD olarak dikkat çekmektedir.
Endonezya, 2004 yılında işbaşına gelen Devlet Başkanı Susilo Bambang YUDHOYONO’nun uyguladığı politikalar ile önemli ekonomik gelişmeler sağlamıştır. Hükümet, finans sektörü, gümrükler ve vergi konularında reformlar gerçekleştirmiş ve 2007 yılı Mart ayında yeni yatırım yasası yürürlüğe girmiştir. Bununla birlikte, ülke halen yoksulluk, işsizlik, yetersiz altyapı, yolsuzluk karmaşık yasal düzenlemeler ve bölgeler arası gelir dağılımı farklılıkları ile boğuşmaktadır. Bankacılık dışındaki finans sektörü, fonlar ve sigorta halen yeterli düzeyde güçlü değildir.
Endonezya’nın 4,3 milyar varil kanıtlanmış petrol rezervi bulunmaktadır. Ayrıca, ülke 97,8 trilyon metreküp doğal gaz rezervine sahiptir. Asya Kalkınma Bankası’nın (ADB) proje finansmanı için ayrılan yaklaşık 5,5 milyar $ tutarındaki kaynaklarından yararlanan ülkeler sıralamasında Hindistan, Pakistan ve Çin’in ardından dördüncü sırada yer alan Endonezya’nın, Türk yurtdışı müteahhitlik hizmetleri açısından izlenmesi gereken bir ülke konumunda olduğu, Endonezya’da uzun dönemde enerji tesisleri, altyapı projeleri ve inşaat malzemeleri alanlarında iş olanakları bulunduğu değerlendirilmektedir.
İthalatta bazı mallar için ithal öncesi izin prosedürü bulunmaktadır. Uygulama bir nevi lisans uygulamasıdır. Bu çerçevede, bu malların ithalatı belirli tipte ithalatçılara açıktır. Bu tip ithalatçılar üretici ithalatçılar (IP), onaylanmış veya kayıtlı ithalatçılardır (IT). Bu izinler Sanayi ve Ticaret Bakanlıklarından alınmaktadır. Yine bazı ürünler için (pirinç, mısır, soya fasulyesi, şeker, bazı tekstil ürünleri, elektrikli ve elektronik cihazlar) özel ithalat numarası (NPIK) alınması gerekmektedir. Gıda ve kozmetik ürünleri ithalatında, ithalat öncesi ithalatçı tarafından mal bazında Sağlık Bakanlığı’ndan alınan ML (Overseas Mark) uygulaması bulunmaktadır. Ağaç ve ağaç mamulleri ihracatında tomruk ihracatı yasaktır. Kimyevi atıkların Endonezya’ya girişi yasaktır. Bunun dışında ülkeye ithal edilen malların ticari gemiler ve balıkçılık gemileri hariç yeni olması gerekmektedir. Kullanılmış makine ithali izne tabidir. Bu makineleri üretici firmalar ihtiyaçları bağlamında ithal edebilir. İzin sonrası makinelerin yükleme ülkesinde kontrolü gerekmektedir.
Tarife dışı engeller olarak ithalatta uygulanan minimum fiyat ile test ve etiketleme kuralları görülebilir. Endonezya Gümrük İdaresi uygulanacak gümrük vergisinin hesaplanmasında beyan edilen fatura fiyatını esas almak yerine, kendi belirlediği fiyatı esas almaktadır. Bu uygulamanın gerekçesi düşük faturalandırmayı önlemek olarak açıklanmakla birlikte uygulamada ithal mallar mevcut gümrük vergisinden daha yüksek vergilendirilmektedir.
Dünya Ticaret Örgütü’ne 1995’te üye olan Endonezya, ithalatta ASEAN ülkeleri ve ASEAN ülkeleri dışı ülkeler için ayrı gümrük tarife oranları uygulamaktadır. 2009 yılı Gümrük vergileri genel olarak, ASEAN Ülkeleri dışında %0-15 bandında değişmektedir. Sadece alkollü içkilerde vergiler yüksektir. %90-150 arasında değişmektedir. ASEAN Ülkelerine ise üçüncü ülkelerden daha düşük vergi uygulanmaktadır. Bu band %0-5 arasındadır. İthalatta KDV oranı %10’dur. Ayrıca ithalatta bazı mallar için lüks mallar satış vergisi uygulanmaktadır. Bu oran maddelere göre değişmekle birlikte %10-75 arasındadır. Alkollü içkiler için bu oran %40-75 arasında değişmektedir.
Endonezya’da perakende piyasasının 7,3 milyar $ olduğu tahmin edilmekte olup, özellikle kırsal kesim olmak üzere geleneksel pazarların perakende piyasasında önemi büyüktür. Marka bilinci gelişen orta gelir grubunca ise marketler tercih edilmektedir. Gıda harcamaları gelir düzeyi arttıkça düşmekle birlikte bugün hane halkının harcamalarının %55’ini oluşmaktadır. Perakende ve toptan piyasası orta ve büyük ölçekte olmak kaydıyla yabancı yatırıma açıktır. Piyasada çok uluslu firmalardan Carrefour, Metro, Makro, Sogo, ACE Hardware yer almaktadır. Piyasada yer alabilmek için Endonezyalı ortak şartı bulunmaktadır. Küçük ölçekli işletmeler yabancı yatırıma açık değildir. 1998’de ilk mağazasını açan Carrefour hipermarket sektörüne hakim durumdadır. Yerel firmalarca sahip olunan mini market zincirleri hızla yayılmaktadır. Bu market zincirleri Hero, Indomaret, Alfa’dır. Mall şeklinde alışveriş merkezleri giderek artan biçimde piyasada yer almaktadır. Tekstil sektöründe fabrika outletleri Bandung, Cakarta ve Semerang şehirlerinde yaygın durumdadır.
Genel Bilgiler
|
RESMİ ADI |
Endonezya Cumhuriyeti |
| BAŞKENTİ |
Cakarta |
|
RESMİ DİL |
Bahasa Endonezya |
|
BAĞIMSIZLIK TARİHİ |
17 Ağustos 1945 (açıklama) 27 Aralık 1949 (Hollanda’dan) |
|
DEVLET BAŞKANI |
Susilo Bambang YUDHOYONO (20 Ekim 2004’ten beri) |
|
HÜKÜMET BAŞKANI |
Susilo Bambang YUDHOYONO (20 Ekim 2004’ten beri) (Endonezya’da Devlet Başkanı ayrıca Hükümet Başkanıdır) |
|
DİN |
Müslüman %86,1, Protestan %5,7, Katolik %3, Hindu %1,8, diğer %3,4 |
|
YÜZÖLÇÜMÜ |
1.919.440 km² |
|
NÜFUS |
237,5 milyon (Temmuz 2008) |
|
ORTALAMA ÖMÜR |
Kadın 72,13 / Erkek 67,13 |
|
ETNİK YAPI (%) |
Javalı %40,6, Sundalı %15, Madurlu %3,3, Minangkabau %2,7, Betawi %2,4, Bugis %2,4, Banten %2, Banjar %1,7, diğer %29,9 |
|
ÜYESİ OLDUĞU BAŞLICA ULUSLARARASI KURULUŞLAR |
APEC, AsDB, ASEAN, ESCAP, FAO, G-15, G-19, G-77, IBRD, ICC, IDB, IFC, IHO, ILO, IMF, IMO, Interpol, IOC, ISO, NAM, OIC, OPCW, OPEC, UN, UNAMSIL, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNIKOM, UNMIBH, UNMOP, UNMOT, UNOMIG, UPU, WCL, WFTU, WHO, WIPO, WMO, WTO |
|
MESAİ GÜNLERİ VE SAATLERİ |
Pazartesi-Cuma 08.00-16.00 |
|
BÜYÜK KENTLER (VARSA LİMANLAR) |
Bandung (3,8 milyon), Surabaya (2,6 milyon), Medan (2 milyon), Semerang (1,5 milyon) |
|
TÜRKİYE İLE SAAT FARKI |
4-5 saat (Ülkemizdeki ileri saat uygulamalarına göre değişmektedir) |
|
RESMİ TATİL GÜNLERİ (2009) |
1 Ocak YeniYıl 26 Ocak Çin Yeni Yılı 9 Mart Hz.Muhammed’in Doğum Günü 26 Mart Nyepi Günü 10 Nisan Kutsal Cuma 9 Mayıs Vesak-Buddha Purnima 20 Temmuz Miraç 17 Ağustos Endonezya Bağımsızlık Günü 18-23 Eylül Ramazan Bayramı 18 Aralık İslami Yeni Yıl 25-26 Aralık Noel Tatili |
|
ULUSLARARASI TELEFON KODU |
62 |
Genel Ekonomik Veriler
|
GSYİH- DÜNYA SIRALAMASI |
490,4 milyar $ (2008) 19. Büyük Ekonomi (2008, IMF) 21. Büyük Ekonomi (2008, CIA) 20. Büyük Ekonomi (2007, WB) |
|
KİŞİ BAŞINA GSYİH |
2.064 $ (2008) |
|
GSYİH BÜYÜME HIZI |
% 6,1 (2008) |
|
İHRACAT-DÜNYA SIRALAMASI |
32 (2007-WTO) |
|
İTHALAT-DÜNYA SIRALAMASI |
32 (2007-WTO) |
|
ENFLASYON ORANI |
%11,1 (2008) |
|
DIŞ BORÇ |
144 milyar $ |
|
İŞSİZLİK ORANI |
%8,2 |
|
PARA BİRİMİ - PARİTESİ |
Endonezya Rupisi (IDR), 1 $ = 11.006 IDR |
|
DÜNYA BANKASI İŞ YAPMA KOLAYLIĞI SIRALAMASI |
129 (2009 Sıralaması) |
|
GSMH’NİN SEKTÖREL DAĞILIMI |
Tarım %13,5, Sanayi %45,6, Hizmetler %40,8 (2008) |
|
DOĞAL KAYNAKLAR |
Petrol, kalay, doğal gaz, nikel, kereste, boksit, bakır, verimli ekilebilir arazi, kömür, altın, gümüş. |
|
BAŞLICA SANAYİ DALLARI |
Petrol ve doğal gaz, tekstil, giyim, ayakkabı, madencilik, çimento, kimyasal gübre, kontrplak, kauçuk, gıda, turizm. |
|
BAŞLICA TARIMSAL ÜRETİM |
Pirinç, maniok, yerfıstığı, kauçuk, kakao, kahve, palm yağı, kurutulmuş hindistan cevizi içi, kümes hayvancılığı, et ürünleri, domuz, yumurta. |
|
BAŞLICA İHRAÇ ÜRÜNLERİ |
Petrol ve doğalgaz, Maden ve mineraller, Makine ve ekipman, Yenilebilir yağlar |
|
BAŞLICA İTHAL ÜRÜNLERİ |
Makine ve ekipman, Petrol ve doğalgaz, Temel metaller, Kimyasallar |
|
İHRACATINDA BAŞLICA ÜLKELER |
Japonya (%21), ABD (%12), Singapur (%12), ÇHC (%10) |
|
İTHALATINDA BAŞLICA ÜLKELER |
Singapur (%44), ÇHC (%19), Japonya (%13), G.Kore (%9) |
Yıllara Göre Endonezya’ya Ait Başlıca Göstergeler
|
Yıllar |
GSYİH (Milyar $) |
Büyüme (%) |
Kişi Başına Gelir |
Enflasyon Oranı (%) |
İhracat (Milyar $) |
İthalat (Milyar $) |
|
2001 |
164,1 |
3,8 |
719 |
11,5 |
57,4 |
34,7 |
|
2002 |
200,1 |
4,4 |
865 |
11,9 |
59,2 |
35,7 |
|
2003 |
234,8 |
4,7 |
1.067 |
6,8 |
64,1 |
39,5 |
|
2004 |
256,8 |
5,0 |
1.136 |
6,4 |
70,7 |
50,6 |
|
2005 |
285,9 |
5,7 |
1.248 |
17,1 |
86,9 |
69,4 |
|
2006 |
364,6 |
5,5 |
1.571 |
6,6 |
103,5 |
73,8 |
|
2007 |
432,9 |
6,3 |
1.842 |
5,8 |
118 |
85,0 |
|
2008 |
490,4 |
6,1 |
2.064 |
11,1 |
139,8 |
116,6 |
A.
TÜRKİYE-ENDONEZYA DIŞ TİCARETİ
Anlaşmalar ve Protokoller
|
Anlaşma Adı |
İmza Tarihi |
RG Tarih ve No’su |
|
Ticaret Anlaşması |
14/09/1959 |
29/09/1964, 11819 |
|
Ekonomik ve Teknik İşbirliği Anlaşması |
18/12/1982 |
19/06/1983, 18082 |
|
Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması |
25/02/1997 |
10/05/1998, 23338 |
|
Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması |
25/02/1997 |
15/02/2000, 23965 |
|
VII. Dönem KEK Protokolü |
18/09/2008 |
19/01/2009, 27115 |
Ülkemiz ile Endonezya arasındaki KEK toplantıları neticesinde, iki ülke arasında gümrük, sanayi, standardizasyon, ulaştırma, tarım, doğal afetler, enerji, bankacılık, turizm ve ihracatı geliştirme alanlarında işbirliği öngörülmüş olup konuya ilişkin çalışmalar anılan toplantılar bağlamında devam etmektedir.
Türkiye ile Endonezya arasındaki ticaret rakamları aşağıdaki tabloda verilmiş olup, 1999 yılında 194 milyon $ olan toplam dış ticaret hacmi 9 katına çıkarak 2008 yılında 1,7 milyar $’a ulaşmıştır. 2008 yılında 284 milyon $ ihracatımıza karşılık, söz konusu ülkeden 1,4 milyar $ ithalatımız bulunmaktadır. Endonezya ile dış ticaretimiz ülkemiz aleyhine açık vermekte olup, bu dış ticaret açığı 2008 yılında 1,1 milyar $ civarındadır. Diğer taraftan, 2008 yılında Endonezya’ya olan ihracatımız %63,7 artarken, Endonezya’dan ithalatımız %3,6 oranında artış sergilemiştir.
Türkiye-Endonezya Dış Ticareti (Bin $)
|
YILLAR |
İHRACAT |
DEĞİŞİM (%) |
İTHALAT |
DEĞİŞİM (%) |
HACİM |
DENGE |
|
1999 |
29.154 |
0,7 |
164.994 |
-6,1 |
194.148 |
-135.840 |
|
2000 |
30.494 |
4,6 |
231.389 |
40,2 |
261.883 |
-200.895 |
|
2001 |
32.418 |
6,3 |
202.235 |
-12,6 |
234.653 |
-169.817 |
|
2002 |
28.543 |
-12,0 |
327.021 |
61,7 |
355.564 |
-298.478 |
|
2003 |
46.971 |
64,6 |
450.354 |
37,7 |
497.325 |
-403.383 |
|
2004 |
54.119 |
15,2 |
623.420 |
38,4 |
677.539 |
-569.301 |
|
2005 |
80.797 |
49,3 |
750.238 |
20,3 |
831.035 |
-669.441 |
|
2006 |
84.949 |
5,1 |
1.031.303 |
37,5 |
1.116.252 |
-946.354 |
|
2007 |
173.736 |
104,5 |
1.359.928 |
31,9 |
1.533.664 |
-1.186.192 |
|
2008 |
284.426 |
63,7 |
1.408.895 |
3,6 |
1.693.321 |
-1.124.469 |
|
2008/5 aylık |
136.732 |
- |
632.507 |
- |
769.239 |
-495.775 |
|
2009/5 aylık |
73.667 |
-46,1 |
379.949 |
-39,9 |
453.616 |
-306.282 |
Kaynak: TUİK verileri
İki ülke arasında dış ticaretin daha yakından incelenmesi amacıyla mal grupları bazında verilere bakıldığında; 2008 yılında Türkiye’nin Endonezya’ya yaptığı toplam ihracat içinde en büyük paya sahip olan fasılın 118 milyon $ ile “değirmencilik ürünleri, malt, nişasta, inülin buğday gluteni” olduğu (esasen buğday unu) görülmektedir. Bu ürün grubunu, “tütün ve tütün yerine geçen işlenmiş maddeler” ile “demir ve çelik” izlemiştir. 2008 yılında Endonezya’ya ihracatımızda 84. fasılda bulunan “makine ve aksamları” 7. sırada yer almıştır. Söz konusu ülke, makine ve aksamları ihracatımızda ülke sıralamasında gerilerde bulunmakla birlikte, sektör açısından ihracatımızın gelişme kaydettiği potansiyel bir pazar niteliği taşımaktadır.
Türkiye'nin Endonezya'ya İhraç Ettiği Başlıca Mallar ($)
|
FASIL |
ÜRÜN ADI |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM (%) |
PAY (%) |
|
11 |
Değirmencilik ürünleri, malt, nişasta, inülin, buğday gluteni |
47.254.465 |
118.862.023 |
151,5 |
41,8 |
|
24 |
Tütün ve tütün yerine geçen işlenmiş maddeler |
26.040.033 |
26.828.820 |
3,0 |
9,4 |
|
72 |
Demir ve çelik |
15.500.550 |
26.269.647 |
69,5 |
9,2 |
|
85 |
Elektrikli makine ve cihazlar, aksam ve parçaları |
4.204.480 |
24.742.504 |
488,5 |
8,7 |
|
29 |
Organik kimyasal müstahzarlar |
6.517.078 |
24.368.226 |
273,9 |
8,6 |
|
28 |
İnorganik kimyasal müstahzarlar, organik, inorganik bileşikler |
7.335.817 |
9.431.041 |
28,6 |
3,3 |
|
84 |
Makine ve Aksamları |
5.103.591 |
7.667.221 |
50,2 |
2,7 |
|
52 |
Pamuk |
5.307.509 |
6.541.920 |
23,3 |
2,3 |
|
57 |
Halılar ve diğer dokumaya elverişli maddeden yer kaplamaları |
4.041.686 |
5.538.676 |
37,0 |
1,9 |
|
25 |
Tuz, kükürt, toprak ve taşlar, alçılar ve çimento |
3.433.568 |
5.313.913 |
54,8 |
1,9 |
|
|
Diğer Ürünler |
48.996.757 |
28.862.341 |
-41,1 |
10,1 |
|
|
Toplam |
173.735.534 |
284.426.332 |
63,7 |
100,0 |
Kaynak: TUİK verileri
2008 yılında Türkiye’nin Endonezya’dan yaptığı toplam ithalat içinde ise en büyük paya sahip olan ürün grubu yaklaşık %16,5 pay ile “sentetik ve suni devamsız lifler” dir. Bu ürün grubunu, %13,2 pay ile “hayvansal ve bitkisel yağlar, bunların müstahzarları” izlemektedir.
Türkiye'nin Endonezya’dan İthal Ettiği Başlıca Mallar ($)
|
FASIL |
ÜRÜN ADI |
2007 |
2008 |
DEĞİŞİM (%) |
PAY (%) |
|
55 |
Sentetik ve suni devamsız lifler |
236.505.648 |
232.484.878 |
-1,7 |
16,5 |
|
15 |
Hayvansal ve bitkisel yağlar ve bunların müstahzarları |
213.421.025 |
185.996.784 |
-12,8 |
13,2 |
|
40 |
Kauçuk ve kauçuktan eşya |
125.710.549 |
168.574.275 |
34,1 |
12,0 |
|
85 |
Elektrikli makine ve cihazlar, aksam ve parçaları |
121.940.231 |
103.207.456 |
-15,4 |
7,3 |
|
39 |
Plastik ve plastikten mamul eşya |
72.944.537 |
98.366.857 |
34,9 |
7,0 |
|
54 |
Dokumaya elverişli suni ve sentetik lifler |
101.227.545 |
98.132.600 |
-3,1 |
7,0 |
|
64 |
Ayakkabılar, getrler, tozluklar vb eşya ve aksamı |
50.826.459 |
72.374.241 |
42,4 |
5,1 |
|
48 |
Kağıt ve karton; kağıt hamurundan kağıt ve kartondan eşya |
67.677.693 |
62.596.482 |
-7,5 |
4,4 |
|
62 |
Örülmemiş giyim eşyası ve aksesuarları |
33.939.853 |
50.041.341 |
47,4 |
3,6 |
|
52 |
Pamuk |
43.443.140 |
35.895.335 |
-17,4 |
2,5 |
|
|
Diğer Ürünler |
292.290.921 |
301.224.571 |
3,1 |
21,4 |
|
|
Toplam |
1.359.927.601 |
1.408.894.820 |
3,6 |
100,0 |
Kaynak: TUİK verileri
B. ENDONEZYA’NIN MAKİNE VE AKSAMLARI SEKTÖRÜ DIŞ TİCARETİ
Birleşmiş Milletler verilerine göre; Endonezya’nın 2008 yılı itibarıyla makine ihracatı %11,6 artışla 5,2 milyar $ seviyesinde gerçekleşmiştir. Endonezya’nın makine ihracatında en önemli alıcı Singapur’dur. Singapur’u Japonya, ABD, Hollanda, Tayland, Çin ve Malezya izlemektedir. Türkiye ise, 2008 yılında Endonezya’nın makine ihraç ettiği ülkeler arasında 45. sırada yer almıştır.
Endonezya’nın Ülkelere Göre Makine ve Aksamları İhracatı (Bin $) - 84. Fasıl
|
|
Ülkeler |
2004 |
2005 |
2006 |
2007 |
2008 |
2008/2007 |
|
1 |
Singapur |
1.324.572 |
1.535.380 |
1.289.703 |
1.481.977 |
1.504.283 |
1,5 |
|
2 |
Japonya |
540.995 |
620.994 |
520.909 |
603.955 |
760.886 |
26,0 |
|
3 |
ABD |
441.263 |
430.838 |
344.518 |
361.729 |
467.525 |
29,2 |
|
4 |
Hollanda |
202.208 |
277.521 |
267.565 |
331.237 |
346.301 |
4,5 |
|
5 |
Tayland |
162.589 |
246.504 |
266.663 |
293.231 |
326.300 |
11,3 |
|
6 |
Çin |
126.516 |
154.158 |
202.710 |
274.708 |
253.294 |
-7,8 |
|
7 |
Malezya |
266.556 |
316.887 |
270.042 |
278.236 |
249.845 |
-10,2 |
|
8 |
Avustralya |
65.450 |
64.459 |
94.879 |
107.384 |
116.320 |
8,3 |
|
9 |
Filipinler |
53.206 |
61.751 |
75.671 |
83.143 |
111.947 |
34,6 |
|
10 |
Vietnam |
26.807 |
48.342 |
55.416 |
63.768 |
106.214 |
66,6 |
|
11 |
Hindistan |
37.626 |
64.222 |
78.819 |
84.357 |
79.931 |
-5,2 |
|
12 |
BAE |
32.451 |
46.603 |
41.586 |
47.951 |
76.998 |
60,6 |
|
13 |
İngiltere |
18.599 |
25.726 |
34.868 |
57.149 |
76.477 |
33,8 |
|
14 |
Hong Kong |
90.141 |
83.246 |
142.709 |
34.035 |
70.134 |
106,1 |
|
15 |
Almanya |
59.047 |
79.060 |
64.800 |
63.197 |
70.068 |
10,9 |
|
|
Diğer Ülkeler |
405.006 |
504.351 |
611.489 |
504.191 |
595.044 |
18,0 |
|
|
TOPLAM |
3.853.032 |
4.560.042 |
4.362.347 |
4.670.248 |
5.211.567 |
11,6 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
Endonezya’nın makine ve aksamları ihracatında ilk sırayı %17,8 pay ve 927 milyon $ ile “matbaacılığa mahsus baskı makineleri, yardımcı makineler” kalemi almaktadır. Dörtlü GTİP bazında ilk beş kalem Endonezya’nın makine ihracatının yaklaşık %61’ini oluşturmaktadır.
Endonezya’nın Makine ve Aksamları İhracatındaki Başlıca Kalemler (Bin $)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2008/2007 %Değişim |
|
8443 |
MATBAACILIGA MAHSUS BASKI MAKINELERI, YARDIMCI MAKINELER |
744.439 |
927.158 |
24,5 |
|
8471 |
OTOMATIK BILGI ISLEM MAKINELERI, ÜNITELERI |
976.529 |
864.553 |
-11,5 |
|
8473 |
YAZI, HESAP, MUHASEBE, BILGI ISLEM, BÜRO IÇIN DIGER MAKINE VE CIHAZLARIN AKSAMI |
699.675 |
775.924 |
10,9 |
|
8431 |
AGIR IS MAKINE VE CIHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
301.572 |
350.550 |
16,2 |
|
8414 |
HAVA-VAKUM POMPASI, HAVA/GAZ KOMPRESÖRÜ, VANTILATÖR, ASPIRATÖR |
212.459 |
239.727 |
12,8 |
|
8409 |
İÇTEN YANMALI, PİSTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI |
163.207 |
202.502 |
24,1 |
|
8418 |
BUZDOLAPLARI, DONDURUCULAR, SOĞUTUCULAR, ISI POMPALARI |
143.368 |
195.386 |
36,3 |
|
8402 |
BUHAR JENERATÖRLERİ, KIZGIN SU ÜRETEN KAZANLAR |
58.611 |
125.080 |
113,4 |
|
8482 |
HER NEVİ RULMANLAR |
101.599 |
115.522 |
13,7 |
|
8421 |
SANTRIFÜJLE ÇALIŞAN KURUTMA, FİLTRE, ARITMA CİHAZLARI |
103.237 |
112.411 |
8,9 |
|
8483 |
TRANSMİSYON MİLLERİ, KRANKLAR, YATAK KOVANLARI, DİŞLİLER, ÇARKLAR |
90.219 |
108.394 |
20,1 |
|
8429 |
DOZERLER, GREYDER, SKREYPER, EKSKAVATÖR, KÜREYİCİ, YÜKLEYİCİ VB. |
141.750 |
107.346 |
-24,3 |
|
8469 |
YAZI MAKİNELERİ, KELİME İŞLEME MAKİNELERİ |
79.456 |
94.536 |
19,0 |
|
8474 |
TOPRAK, TAŞ, METAL CEVHERİ VB. AYIKLAMA, ELEME VB. İÇİN MAKİNELER |
39.012 |
81.784 |
109,6 |
|
8407 |
ALTERNATIF-ROTATİF KIVILCIM ATEŞLEMELİ, İÇTEN YANMALI MOTORLAR |
116.411 |
79.429 |
-31,8 |
|
|
DİĞER |
698.704 |
831.265 |
19,0 |
|
|
TOPLAM |
4.670.248 |
5.211.567 |
11,6 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
Endonezya’nın 84. fasıl bazında makine ithalatı 2008 yılında bir önceki seneye göre %92,3 oranında artış göstererek 18,3 milyar $’a yükselmiştir. Japonya, Çin, Singapur, ABD, Tayland ve Almanya Endonezya’nın makine ithal ettiği başlıca ülkelerdir. Türkiye ise 2008 yılında Endonezya’nın makine ithalatında 36. sırada bulunmaktadır.
Endonezya’nın Ülkelere Göre Makine ve Aksamları İthalatı (Bin $) - 84. Fasıl
|
|
Ülkeler |
2004 |
2005 |
2006 |
2007 |
2008 |
2008/2007 |
|
1 |
Japonya |
2.139.478 |
2.426.282 |
1.794.660 |
2.232.747 |
4.240.599 |
89,9 |
|
2 |
Çin |
534.769 |
885.272 |
978.326 |
1.506.170 |
3.581.177 |
137,8 |
|
3 |
Singapur |
369.271 |
570.293 |
574.660 |
687.703 |
2.409.537 |
250,4 |
|
4 |
ABD |
575.855 |
812.066 |
825.912 |
882.254 |
1.360.064 |
54,2 |
|
5 |
Tayland |
365.833 |
521.765 |
484.702 |
750.187 |
1.188.746 |
58,5 |
|
6 |
Almanya |
546.494 |
605.754 |
454.236 |
727.144 |
982.348 |
35,1 |
|
7 |
Malezya |
199.621 |
243.286 |
283.208 |
339.910 |
593.087 |
74,5 |
|
8 |
G. Kore Cum. |
256.736 |
212.765 |
173.456 |
249.730 |
554.626 |
122,1 |
|
9 |
Tayvan |
242.337 |
310.162 |
265.929 |
350.082 |
531.237 |
51,7 |
|
10 |
İtalya |
238.563 |
304.980 |
249.670 |
310.015 |
443.269 |
43,0 |
|
11 |
Avustralya |
119.035 |
209.125 |
239.453 |
212.381 |
335.124 |
57,8 |
|
12 |
Hong Kong |
30.376 |
28.612 |
39.062 |
48.046 |
218.651 |
355,1 |
|
13 |
İngiltere |
85.597 |
104.444 |
112.295 |
109.154 |
180.992 |
65,8 |
|
14 |
Finlandiya |
28.057 |
28.770 |
49.505 |
116.729 |
178.807 |
53,2 |
|
15 |
İsviçre |
87.185 |
147.982 |
130.342 |
134.165 |
171.409 |
27,8 |
|
|
Diğer Ülkeler |
491.791 |
664.636 |
748.180 |
862.235 |
1.335.323 |
54,9 |
|
|
TOPLAM |
6.310.998 |
8.076.194 |
7.403.596 |
9.518.652 |
18.304.996 |
92,3 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
Endonezya’nın makine ve aksamları ithalatındaki başlıca kalemler arasında ilk sırayı 8471 nolu GTİP’de bulunan “otomatik bilgi işlem makineleri, üniteleri” almaktadır. Ülkenin diğer önemli makine sektörü ithal kalemleri arasında ise; “yazı, hesap, muhasebe, bilgi işlem, büro için diğer makine ve cihazların aksamı”, “ağır iş makine ve cihazlarının aksamı, parçaları”, “dozerler, greyder, skreyper, ekskavatör, küreyici, yükleyici vb.”gibi alt ürün grupları yer almaktadır. Dörtlü GTİP bazında makine ithalatındaki ilk beş kalem Endonezya’nın toplam makine ithalatının %33’ünü oluşturmaktadır.
Endonezya’nın Makine ve Aksamları İthalatındaki Başlıca Kalemler (Bin $)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2008/2007 |
|
8471 |
OTOMATIK BILGI ISLEM MAKINELERI, ÜNITELERI |
844.897 |
1.805.488 |
113,7 |
|
8473 |
YAZI, HESAP, MUHASEBE, BILGI ISLEM, BÜRO IÇIN DIGER MAKINE VE CIHAZLARIN AKSAMI |
111.511 |
1.231.517 |
1.004,4 |
|
8431 |
AGIR IS MAKINE VE CIHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
693.163 |
1.105.183 |
59,4 |
|
8429 |
DOZERLER, GREYDER, SKREYPER, EKSKAVATÖR, KÜREYICI, YÜKLEYICI VB. |
561.038 |
1.100.962 |
96,2 |
|
8409 |
IÇTEN YANMALI, PISTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI |
548.429 |
876.915 |
59,9 |
|
8483 |
TRANSMISYON MILLERI, KRANKLAR, YATAK KOVANLARI, DISLILER, ÇARKLAR |
507.505 |
864.216 |
70,3 |
|
8413 |
SIVILAR IÇIN POMPALAR, SIVI ELEVATÖRLERI |
398.996 |
641.689 |
60,8 |
|
8439 |
KAGIT HAMURU, KAGIT, KARTON IMALINE MAHSUS MAKINE VE CIHAZLAR |
327.062 |
609.242 |
86,3 |
|
8481 |
MUSLUKÇU, BORUCU ESYASI-BASINÇ DÜSÜRÜCÜ, TERMOSTATIK VALF DAHIL |
301.269 |
516.046 |
71,3 |
|
8414 |
HAVA-VAKUM POMPASI, HAVA/GAZ KOMPRESÖRÜ, VANTILATÖR, ASPIRATÖR |
286.917 |
510.227 |
77,8 |
|
8477 |
KAUÇUK, PLASTIK ESYA IMAL VE ISLEME MAKINE VE CIHAZLARI |
192.379 |
459.073 |
138,6 |
|
8411 |
TURBOJETLER, TURBO-PROPELLER, DIGER GAZ TÜRBINLERI |
214.705 |
447.872 |
108,6 |
|
8419 |
ISI DEGISIKLIGI YÖNTEMI ILE MADDELERI ISLEMEK IÇIN CIHAZLAR |
223.072 |
398.084 |
78,5 |
|
8479 |
KENDINE ÖZGÜ FONKSIYONLU MAKINE VE CIHAZLAR |
227.488 |
385.031 |
69,3 |
|
8408 |
DIZEL, YARI DIZEL MOTORLAR (HAVA BASINCI ILE ATESLENEN, PISTONLU) |
180.979 |
364.651 |
101,5 |
|
|
DİĞER |
3.899.242 |
6.988.800 |
79,2 |
|
|
TOPLAM |
9.518.652 |
18.304.996 |
92,3 |
Kaynak: BM İstatistik Bölümü
C. TÜRKİYE İLE ENDONEZYA’NIN MAKİNE VE AKSAMLARI SEKTÖRÜ DIŞ TİCARETİ
2008 yılında Endonezya’ya 84. fasıl itibariyle makine ve aksamları sektörü ihracatımız %50,2; ithalatımız ise %9,5 artmıştır. 2002-2008 yılları arasında ise; Endonezya ile Türkiye arasındaki makine ve aksamları dış ticaret hacmi yaklaşık dört katına çıkarken, bu dönemde iki ülke arasındaki dış ticarette Türkiye aleyhine dış ticaret açığı oluşmuştur. 2002-2008 döneminde, Endonezya’ya yönelik makine ihracatımız yaklaşık 6 katına çıkarken, Endonezya’dan makine ithalatımız 3,7 kat artış göstermiştir. Yine bu dönemde, Endonezya’ya en fazla makine ihracat artışımız %149,8 ile 2005 yılında, bu ülkeden en fazla makine ithalat artışımız %124,1 ile 2003 yılında kaydedilmiştir.
2009 yılının ilk beş ayında ise Endonezya’ya yönelik sektör ihracatımız 1,6 milyon $, aynı dönemde söz konusu ülkeden gerçekleştirilen sektör ithalatı ise 6,2 milyon $ olarak gerçekleşmiştir. Türkiye-Endonezya arasındaki makine dış ticaretinde; 2002 yılında %13,8 olan ihracatımızın ithalatı karşılama oranı 2009 yılı Ocak-Mayıs döneminde %25,7’ye yükselmiş durumdadır.
Türkiye ile Endonezya Arasındaki Makine ve Aksamları Dış Ticareti ($ -84. Fasıl)
|
|
2002 |
2003 |
2004 |
2005 |
2006 |
2007 |
2008 |
2009 |
|
Endonezya’ya İhracatımız |
1.252.860 |
1.897.178 |
1.981.124 |
4.949.006 |
6.077.280 |
5.103.591 |
7.667.221 |
1.595.647 |
|
Endonezya’dan İthalatımız |
9.076.825 |
20.342.173 |
27.015.132 |
36.079.057 |
36.354.915 |
30.373.760 |
33.267.179 |
6.207.429 |
|
Dış Ticaret Hacmi |
10.329.685 |
22.239.351 |
28.996.256 |
41.028.063 |
42.432.195 |
35.477.351 |
40.934.400 |
7.803.076 |
|
Dış Ticaret Dengesi |
-7.823.965 |
-18.444.995 |
-25.034.008 |
-31.130.051 |
-30.277.635 |
-25.270.169 |
-25.599.958 |
-4.611.782 |
|
İhracat Değişim (%) |
|
51,4 |
4,4 |
149,8 |
22,8 |
-16,0 |
50,2 |
|
|
İthalat Değişim (%) |
|
124,1 |
32,8 |
33,6 |
0,8 |
-16,5 |
9,5 |
|
Kaynak: TUİK verileri
Türkiye ile Endonezya arasında Makine ve Aksamları Dış Ticareti (bin $-84. Fasıl)
Kaynak: TÜİK Verileri
1. İHRACAT
TÜİK verilerine göre Endonezya’ya yönelik olarak OAİB iştigal alanına; 84. fasılda olup, OAİB iştigal alanında bulunmayan GTİP’lerin eklenmesiyle oluşturulan makine sektörü toplamı ihracatı, 2008 yılında bir önceki yıla göre %58,1 artarak 9,6 milyon $’a ulaşmıştır. 2008 yılında Endonezya’ya yönelik makine sektör toplamı ihracatında, 3,7 milyon $’lık ihracatı ile “klima ve soğutma makineleri” mal grubunun ilk sırada, 1,9 milyon $ ile “tarım ve ormancılıkta kullanılan makine ve aksamları” nın ikinci sırada, 1,3 milyon $ ile de “tekstil ve konfeksiyon makineleri ve aksamları” nın üçüncü sırada yer aldığı görülmektedir.
Türkiye ile Endonezya Arasında Makine Sektör Toplamı İhracat ve İthalat Rakamları ($)
|
MAKİNE SEKTÖRÜNÜN TAMAMINA AİT TÜRKİYE GENELİ FİİLİ İTHALAT-İHRACAT RAKAMLARI |
||||||
|
Değer ($) |
İHRACAT |
İTHALAT |
(%)Değişim |
|||
|
|
2007 |
2008 |
2007 |
2008 |
İhracat |
İthalat |
|
REAKTÖRLER VE KAZANLAR |
4.298 |
30.001 |
0 |
0 |
598,0 |
- |
|
TÜRBİNLER-TURBOJETLER, AKSAM VE PARÇALAR |
88.018 |
166.161 |
0 |
0 |
88,8 |
- |
|
POMPALAR VE KOMPRESÖRLER |
157.390 |
163.847 |
166.789 |
324.501 |
4,1 |
94,6 |
|
VANALAR |
45.686 |
57.340 |
6.322 |
4.493 |
25,5 |
-28,9 |
|
KLİMALAR VE SOĞUTMA MAK. |
2.174.662 |
3.713.658 |
805 |
2.124.603 |
70,8 |
- |
|
ISITICILAR VE FIRINLAR |
68.328 |
77.817 |
9.995 |
87.778 |
13,9 |
778,2 |
|
HADDE VE DÖKÜM MAK., KALIPLAR, AKS. VE PARÇ. |
411.658 |
70.416 |
29.697 |
0 |
-82,9 |
-100,0 |
|
GIDA SAN. MAKİNELERİ, AKS. VE PARÇ. |
427.410 |
698.906 |
68.945 |
149.112 |
63,5 |
116,3 |
|
TARIM VE ORMANCILIKTA KULLANILAN MAK., AKS.,PÇ. |
950.959 |
1.895.850 |
0 |
0 |
99,4 |
- |
|
YÜK KALDIRMA,TAŞIMA VE İSTİFLEME MAK.,AKS.,PÇ. |
21.050 |
223.583 |
0 |
8.069 |
962,2 |
- |
|
İNŞAAT VE MADENCİLİKTE KULLAN. MAK. AKS. PÇ. |
0 |
209.638 |
13.269 |
39.629 |
- |
198,7 |
|
KAĞIT İMALİNE VE MATBAACILIĞA MAHSUS MAK. |
682.500 |
0 |
212 |
379 |
-100,0 |
78,8 |
|
KURUTMA, YIKAMA MAK.AKS.PRÇ. |
14.257 |
0 |
0 |
0 |
-100,0 |
- |
|
TEKSTİL VE KONFEKSİYON MAKİNELERİ, AKS. VE PARÇ. |
597.915 |
1.288.540 |
19.956 |
558.256 |
115,5 |
- |
|
DERİ İŞLEME VE İMALAT MAKİNELERİ, AKS. VE PARÇ. |
0 |
0 |
0 |
0 |
- |
- |
|
KAUÇUK, PLASTİK, LASTİK İŞLEME VE İMALİ MAK. |
8.595 |
1.500 |
208.067 |
0 |
-82,5 |
-100,0 |
|
TAKIM TEZGAHLARI |
16.548 |
1.756 |
725 |
853.124 |
-89,4 |
- |
|
MOTORLAR, AKSAM VE PARÇALARI |
71.195 |
117.412 |
172.049 |
7.642 |
64,9 |
-95,6 |
|
BÜRO MAKİNELERİ |
300 |
0 |
28.873.817 |
27.283.306 |
-100,0 |
-5,5 |
|
RULMANLAR |
326 |
607 |
150.689 |
224.812 |
86,2 |
49,2 |
|
SİLAH VE MÜHİMMAT |
1.440 |
0 |
0 |
0 |
-100,0 |
- |
|
AMBALAJ MAKİNELERİ, AKSAM-PARÇALARI |
212.086 |
533.707 |
0 |
346 |
151,6 |
- |
|
DİĞER MAKİNELER, AKSAM VE PARÇALAR |
114.412 |
343.531 |
689.629 |
1.601.721 |
200,3 |
132,3 |
|
TOPLAM |
6.069.033 |
9.594.270 |
30.410.966 |
33.267.771 |
58,1 |
9,4 |
Kaynak: TÜİK Verileri
84. fasıl itibariyle sektör ihracatında önemli yer tutan kalemler ise dörtlü GTİP bazında incelendiğinde; ilk üç sırada yer alan 8418 nolu GTİP altında tanımlanan “buzdolapları, dondurucular, soğutucular, ısı pompaları”, 8451 nolu GTİP altında tanımlanan “dokuma maddelerini yıkama, kurutma, ütüleme makine ve cihazları” ile 8422 nolu GTİP altında tanımlanan “yıkama, temizleme, kurutma, doldurma, vb. işler için makine ve cihazlar”ın anılan ülkeye makine ihracatımızın yaklaşık dörtte üçünü oluşturduğu görülmektedir.
Endonezya’ya Makine ve Aksamları İhracatımızda Başlıca Kalemler (84.Fasıl-$)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
2008/2007 |
|
8418 |
BUZDOLAPLARI, DONDURUCULAR, SOGUTUCULAR, ISI POMPALARI |
2.174.662 |
3.713.658 |
397.491 |
70,8 |
|
8451 |
DOKUMA MADDELERINI YIKAMA, KURUTMA, ÜTÜLEME MAKINE VE CIHAZLARI |
568.709 |
547.170 |
5.427 |
-3,8 |
|
8422 |
YIKAMA, TEMIZLEME, KURUTMA, DOLDURMA VB. ISLER IÇIN MAKINE, CIHAZ |
219.097 |
533.707 |
30.164 |
143,6 |
|
8421 |
SANTRIFÜJLE ÇALISAN KURUTMA, FILTRE, ARITMA CIHAZLARI |
46.606 |
453.724 |
14.950 |
873,5 |
|
8446 |
DOKUMA TEZGAHLARI (MAKINELERI) |
0 |
416.270 |
0 |
- |
|
8428 |
KALDIRMA, ISTIFLEME, YÜKLEME, BOSALTMA MAKINE VE CIHAZLARI |
21.050 |
220.837 |
0 |
949,1 |
|
8437 |
TOHUMLARI TEMIZLEME, AYIRMA, ÖGÜTME, ISLEME MAKINE VE CIHAZLARI |
404.403 |
219.921 |
12.024 |
-45,6 |
|
8479 |
KENDINE ÖZGÜ FONKSIYONLU MAKINE VE CIHAZLAR |
38.829 |
211.523 |
0 |
444,8 |
|
8445 |
LIFLERI HAZIRLAYAN, IPLIK ÜRETEN-HAZIRLAYAN MAKINELER |
3.000 |
203.185 |
419.696 |
- |
|
8412 |
DIGER MOTORLAR VE KUVVET ÜRETEN MAKINELER |
88.018 |
166.161 |
0 |
88,8 |
|
8431 |
AGIR IS MAKINE VE CIHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
0 |
138.656 |
88.625 |
- |
|
8414 |
HAVA-VAKUM POMPASI, HAVA/GAZ KOMPRESÖRÜ, VANTILATÖR, ASPIRATÖR |
117.524 |
122.108 |
19.756 |
3,9 |
|
8448 |
YARDIMCI TEKSTIL MAKINE, CIHAZLARI VE AKSAM-PARÇALAR |
21.756 |
117.934 |
38.155 |
442,1 |
|
8409 |
IÇTEN YANMALI, PISTONLU MOTORLARIN AKSAM-PARÇALARI |
71.195 |
117.412 |
81.562 |
64,9 |
|
8474 |
TOPRAK, TAS, METAL CEVHERI VB. AYIKLAMA, ELEME VB. IÇIN MAKINELER |
0 |
70.982 |
0 |
- |
|
8480 |
METAL DÖKÜMÜ IÇIN KASALAR, PLAKALAR, KALIP MODELLERI |
404.638 |
70.416 |
58.965 |
-82,6 |
|
8438 |
YIYECEK/IÇECEK SANAYINDE KULLANILAN MAKINE VE CIHAZLAR |
0 |
57.494 |
0 |
- |
|
8481 |
MUSLUKÇU, BORUCU ESYASI-BASINÇ DÜSÜRÜCÜ, TERMOSTATIK VALF DAHIL |
45.686 |
57.340 |
35.469 |
25,5 |
|
8483 |
TRANSMISYON MILLERI, KRANKLAR, YATAK KOVANLARI, DISLILER, ÇARKLAR |
16.395 |
52.635 |
24.359 |
221,0 |
|
8419 |
ISI DEGISIKLIGI YÖNTEMI ILE MADDELERI ISLEMEK IÇIN CIHAZLAR |
33.506 |
44.973 |
9.935 |
34,2 |
|
|
DİĞERLERİ |
828.517 |
131.115 |
359.069 |
-84,2 |
|
|
TOPLAM |
5.103.591 |
7.667.221 |
1.595.647 |
50,2 |
Kaynak: TÜİK Verileri
2. İTHALAT
Makine sektör toplamı itibariyle Türkiye’nin Endonezya’dan ithalatı, 2008 yılında bir önceki yıla göre %9,4’lüık artışla 33,3 milyon $ olarak gerçekleştirmiştir. Endonezya’dan en fazla ithal edilen mal grubu, 27,3 milyon $ ile “büro makineleri” olmuştur.
2008 yılında Türkiye’nin Endonezya’dan 84. fasıl itibariyle en fazla ithal ettiği ürün grubu ise, %38,2 pay ile 8415 nolu GTİP’de yer alan “otomatik bilgi işlem makineleri, üniteleri”dir. “Matbaacılığa mahsus baskı makineleri, yardımcı makineler” ile “buzdolapları, dondurucular, soğutucular, ısı pompalarır” diğer önemli ithal kalemleri arasında bulunmaktadır.
Endonezya’dan Makine ve Aksamları İthalatımızda Başlıca Kalemler (84.Fasıl-$)
|
GTİP |
GTİP TANIMI |
2007 |
2008 |
2009 |
2008/2007 |
|
8415 |
OTOMATIK BILGI ISLEM MAKINELERI, ÜNITELERI |
11.693.849 |
12.721.688 |
1.263.385 |
8,8 |
|
8417 |
MATBAACILIGA MAHSUS BASKI MAKINELERI, YARDIMCI MAKINELER |
12.252.549 |
12.540.225 |
3.806.834 |
2,3 |
|
8418 |
BUZDOLAPLARI, DONDURUCULAR, SOGUTUCULAR, ISI POMPALARI |
805 |
1.776.472 |
223.334 |
- |
|
8419 |
HESAP, MUHASEBE, KAYDEDICI KASA, DAMGA BASAN MAKINELER |
3.908.717 |
1.257.999 |
73.671 |
-67,8 |
|
8421 |
SANTRIFÜJLE ÇALISAN KURUTMA, FILTRE, ARITMA CIHAZLARI |
675.150 |
1.081.856 |
222.613 |
60,2 |
|
8422 |
METAL, SINTERLESMIS METAL KARBÜR, SERMETLERI TALASSIZ ISLEME MAKINELERI |
0 |
845.760 |
0 |
- |
|
8423 |
YAZI, HESAP, MUHASEBE, BILGI ISLEM, BÜRO IÇIN DIGER MAKINE VE CIHAZLARIN AKSAMI |
1.018.914 |
763.773 |
111.733 |
-25,0 |
|
8424 |
ELEKTRIK/ELEKTRONIK AMPUL, TÜP, VALF MONTAJ MAKINELERI |
0 |
508.081 |
0 |
- |
|
8428 |
LIFLERI HAZIRLAYAN, IPLIK ÜRETEN-HAZIRLAYAN MAKINELER |
0 |
437.593 |
0 |
- |
|
8431 |
KLIMA CIHAZLARI-VANTILATÖRLÜ, ISI, NEM DEGISTIRME TERTIBATLI |
0 |
348.131 |
103.607 |
- |
|
8438 |
HAVA-VAKUM POMPASI, HAVA/GAZ KOMPRESÖRÜ, VANTILATÖR, ASPIRATÖR |
153.687 |
317.958 |
76.527 |
106,9 |
|
8443 |
HER NEVI RULMANLAR |
150.689 |
224.812 |
60.989 |
49,2 |
|
8445 |
YIYECEK/IÇECEK SANAYINDE KULLANILAN MAKINE VE CIHAZLAR |
0 |
81.304 |
140.819 |
- |
|
8448 |
SANAYI VE LABORATUVAR IÇIN FIRINLAR; ELEKTRIKSIZ |
0 |
80.691 |
0 |
- |
|
8451 |
YARDIMCI TEKSTIL MAKINE, CIHAZLARI VE AKSAM-PARÇALAR |
19.956 |
61.057 |
87.367 |
206,0 |
|
8463 |
DOKUMA MADDELERINI YIKAMA, KURUTMA, ÜTÜLEME MAKINE VE CIHAZLARI |
0 |
59.606 |
0 |
- |
|
8466 |
AGIR IS MAKINE VE CIHAZLARININ AKSAMI, PARÇALARI |
13.269 |
39.629 |
29.327 |
198,7 |
|
8467 |
BU FASILIN BASKA YERINDE YER ALMAYAN MAKİNELERİN AKSAM, PARÇASI |
222 |
33.906 |
0 |
- |
|
8468 |
TRANSMISYON MILLERI, KRANKLAR, YATAK KOVANLARI, DISLILER, ÇARKLAR |
4.119 |
19.617 |
0 |
376,3 |
|
8470 |
TARTI ALET VE CIHAZLARI |
12.617 |
12.696 |
0 |
0,6 |
|
|
DİĞERLERİ |
469.217 |
54.325 |
7.223 |
-88,4 |
|
|
TOPLAM |
30.373.760 |
33.267.179 |
6.207.429 |
9,5 |
Kaynak: TÜİK Verileri
DEĞERLENDİRME
Endonezya ile ülkemiz arasındaki ticaret son yıllarda hızla artmaktadır. Bu artışın giderek artan biçimde devam edeceği düşünülmektedir. Ülkemizin ithal ettiği ürünler genelde ham maddeler olup ülkemiz sanayinin ihtiyaç duyduğu ürünlerdir. Ayrıca, bu ürünlerin bir kısmı ülkemizde işlenerek üçüncü ülkelere ihraç edilmektedir. Endonezya’daki altyapı yatırımlarının ve yatırım ortamının gelişmesiyle birlikte ülkemiz yatırımlarının artması beklenilmelidir.
Bu ülke ile ticari ilişkilerde, karşılıklı temas önemli bir unsurdur. İnternetten adresi temin edilen firmaların mevcudiyeti hakkında Müşavirliğimizin görüşüne müracaat edilmesinde yarar bulunmaktadır. Bu firmalarca dünya fiyatlarının altında teklif edilen fiyatlara itibar edilmemelidir. Bu tür firmalara avans adı altında herhangi bir ödeme yapılmamalı, ödeme şekli olarak akreditif esas alınmalıdır.
Ticari anlaşmazlık halinde, firma alacaklarının yasal olarak takibi ve anlaşmazlıkların halli oldukça uzun zaman almaktadır. Bu itibarla ödeme şekli firmalarımız açısından önem arz etmektedir. Firmalarımız bu hususu dikkate almalıdır.
KAYNAKLAR
- T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı, Anlaşmalar Genel Müdürlüğü, Endonezya Ülke Profili, Haziran 2009.
- T.C. Cakarta Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği, Endonezya’nın Genel Ekonomik Durumu ve Türkiye ile Ekonomik-Ticari İlişkileri, 2008
- Birleşmiş Milletler İstatistik Bölümü Verileri, www.trademap.org
- TÜİK Verileri
